EBD – hypertensie
Hyperlipidemie = te hoog gehalte aan vetten (LDL/TGL)
70g donkere chocolade/dag is goed voor het hart en doet het risico op HVZ afnemen?
Flavonolen aanwezig in chocolade zorgen voor een verwijding/dilatatie vd BV, met als gevolg
een betere bloeddoorstroming. Maar er is geen eenduidig bewijs hiervoor. Flavonolen zorgen
voor een bittere smaak.
Deeltjes blijven plakken aan de binnenkant van onze BV. Hoe gaan we dit voorkomen?
Het risico op HVZ stijgt significant als we te veel ultrabewerkte VM innemen. Het NOVA-
classificatiesysteem is het meest gebruikte model om VM te definiëren obv hun
bewerkingsgraad
Franse paradox, wat zegt je dat?
Elke dag een glas rode wijn drinken (bevat flavonolen) is goed voor de gezondheid en in
kader van HVZ, wel toename in leverlijden.
“Met een pilletje is alles opgelost?”
Medicatie is niet e enige mogelijke behandeling. Belang inname ‘gezonde voeding’, aandacht
voor oa groenten en fruit, zie specifieke voedingspatronen/diëten verder in het leerpad
1. let’s start
Wat is hypertensie?
- > 140 mmgHg systolisch en/of > 90 mmHg diastolische bloeddruk
- Toepasbaar bij algemeen volwassenen en adolescenten vanaf 16 jaar
Streefwaarden voor specifieke doelgroepen
Oudere patiënten
- Pt 65-79 jaar
130-139 mmHg systolisch en 80-89 mmHg diastolisch (mogelijke link met valrisico)
Wanneer goede tolerantie streven naar 130/80 mmHg
- Pt 80+ jaar
Afh van de functionele en autonome status vd patient
140-150 mmHg systolisch, wanneer goed tolereren streven naar 130-139 mmHg
systolisch
Cardiovasculair lijden
- 130/80 mmHg
Diabetes type 2
- < 130/80 mmHg
Negroïde ras
- < 130/80 mmHg
Kinderen
- Hypertensie bij kinderen vanaf 1-15 jaar wordt gediagnosticeerd wanneer de
bloeddrukwaarden > P95 van de normatieve BD voor leeftijd, geslacht en LL-
percentiel, aanhoudend bij min 3 afzonderlijke metingen
Pagina 1 van 17
,Impact obesitas op de bloeddruk
- Pt met obesitas kunnen mogelijk meer medicatie nodig hebben om hun BD onder
controle te houden in vergelijking met pt zonder obesitas.
- Grotere kans op therapieresistentie hypertensie
- Studies tonen aan dat wanneer ingezet wordt op G-verlies, dit een positief effect heeft
op de BD
Symptomen te herkennen en linken aan hypertensie
- Hoofdpijn, pijn op borst, duizeligheid, misselijkheid, hartkloppingen, roodheid,
kortademigheid, spierzwakte, vermoeidheid
- Mannen vaak herkennen door pijn op de borst
- Vrouwen halen vaker kortademigheid, vermoeidheid en misselijkheid aan als klachten
- Vaak asymptomatisch, zeker in eerste jaren zijn er vaak geen klachten
- Sluimerende ziekte
Hypertensie als RF voor ontstaan van HVZ
- > 50% vd pt met hypertensie hebben bijkomende cardiovasculaire RF
- Mensen met hypertensie hebben 2-3x grotere kans om te overlijden aan HVZ in
tegenstelling tt mensen met normale BD
- Wanneer SBD telkens met 20 mmHg toeneemt, verdubbelt dit het risico op HVZ
Verschil tussen een primaire hypertensie en een secundaire
- Etnische afkomst -> negroïde ras -> veronderstelt dat vit D een beïnvloede rol speelt
op de BD en hebben van nature een hogere prevalentie voor HVZ
- Beïnvloedbaar: roken, medicatie (MAO-remmer, hormoontabletten, anticonceptiepil,
NSAIDs, systemische cortisone)
- Meestal is het een multifactoriële oorzaak die aan de basis ligt van hypertensie
Gevolgen van hypertensie
Vooral op LT, waarbij het belangrijk is te kijken naar de
invloed van compliance (therapietrouw) van de pt.
De afwezigheid van klachten leidt tt later ingrijpen met
voedings- en leeftijdstijladviezen, al dan niet
gecombineerd met medicamenteuze therapie.
Van zodra de behandeling wordt opgestart zijn er veel pt
die of blijven volharden in ‘ik voel toch niks’ en het dieet
helemaal niet opvolgen.
Anderen zullen het dieet juist heel rigide interpreteren en
in praktijk brengen wat dikwijls gestuurd wordt door
angst voor de gevolgen, vaak door een familiale
voorgeschiedenis van HVZ.
Het is belangrijk om als diëtist opmerkzaam te zijn voor de factoren die invloed hebben op de
persoonlijke motivatie
Deze afbeeldingen tonen hoeveelheid zout (NaCl) in specifieke
VM
Visuele weergave, geeft vaak meer duidelijkheid aan de pt
Pagina 2 van 17
, 2. diagnose
- 3 afwijkende metingen in 6-8 weken
- 5 afwijkende metingen binnen de 6 maand
- Momentopname (witte schortenfobie: instant hogere waarde hebben)
- Vaak bij toeval
Het monitoren van de BD elke 2 jaar vanaf een leeftijd vanaf 18 jaar is belangrijk om de
diagnose van hypertensie tijdig te kunnen stellen en tijdig complicatie te voorkomen
ABPM = 24u bloeddrukmeting
HBPM = geprotocolleerde
thuismeting, gedurende een
week elke dag ’s ochtends
tweemaal meten (1voor ontbijt
en 1 min tussen de 2
metingen) en ’s avonds
tweemaal meten (2u na het
eten, 1 min tss de metingen)
3. minimale doelstelling behandeling
- Systolische daling met 10 mmHg (20 mmHg)
- Diastolische daling met 5 mmHg (10 mmHg)
=> in een periode van 3-6 maanden behandeling
Of men hier uiteindelijk tevreden mee is, afh van de uitgangswaarde. Uiteindelijk wordt er,
eventueel met ondersteuning van medicatie, verder toegewerkt om de streef- of
normaalwaarde (< 130/85 mmHg en < 140/90 mmHg voor ouderen) te benaderen of
bereiken
Bijkomende gezondheidswinst
Het voordeel van de aanpassing van de leef- en eetgewoonten berust mede op de bijkomende
gezondheidswinst
- Dalende cholesterol (hypercholesterolemie)
- Stijgend insulinegevoeligheid (insulineresistentie)
- G-reductie (overgewicht/obesitas)
- Dalende kans op osteoporose
- Dalende kans op nier- en urinewegstenen
4. behandeling
1ste stap: niet medicamenteuze behandeling
- Leefstijladviezen
- Dieettherapie
2e stap: medicatie (voorwaarden)
- Onvoldoende resultaat na 3-6 maand leefstijl en voedingstherapie, waarbij BD >
140/90 mmHg aanhoudt
Pagina 3 van 17
Hyperlipidemie = te hoog gehalte aan vetten (LDL/TGL)
70g donkere chocolade/dag is goed voor het hart en doet het risico op HVZ afnemen?
Flavonolen aanwezig in chocolade zorgen voor een verwijding/dilatatie vd BV, met als gevolg
een betere bloeddoorstroming. Maar er is geen eenduidig bewijs hiervoor. Flavonolen zorgen
voor een bittere smaak.
Deeltjes blijven plakken aan de binnenkant van onze BV. Hoe gaan we dit voorkomen?
Het risico op HVZ stijgt significant als we te veel ultrabewerkte VM innemen. Het NOVA-
classificatiesysteem is het meest gebruikte model om VM te definiëren obv hun
bewerkingsgraad
Franse paradox, wat zegt je dat?
Elke dag een glas rode wijn drinken (bevat flavonolen) is goed voor de gezondheid en in
kader van HVZ, wel toename in leverlijden.
“Met een pilletje is alles opgelost?”
Medicatie is niet e enige mogelijke behandeling. Belang inname ‘gezonde voeding’, aandacht
voor oa groenten en fruit, zie specifieke voedingspatronen/diëten verder in het leerpad
1. let’s start
Wat is hypertensie?
- > 140 mmgHg systolisch en/of > 90 mmHg diastolische bloeddruk
- Toepasbaar bij algemeen volwassenen en adolescenten vanaf 16 jaar
Streefwaarden voor specifieke doelgroepen
Oudere patiënten
- Pt 65-79 jaar
130-139 mmHg systolisch en 80-89 mmHg diastolisch (mogelijke link met valrisico)
Wanneer goede tolerantie streven naar 130/80 mmHg
- Pt 80+ jaar
Afh van de functionele en autonome status vd patient
140-150 mmHg systolisch, wanneer goed tolereren streven naar 130-139 mmHg
systolisch
Cardiovasculair lijden
- 130/80 mmHg
Diabetes type 2
- < 130/80 mmHg
Negroïde ras
- < 130/80 mmHg
Kinderen
- Hypertensie bij kinderen vanaf 1-15 jaar wordt gediagnosticeerd wanneer de
bloeddrukwaarden > P95 van de normatieve BD voor leeftijd, geslacht en LL-
percentiel, aanhoudend bij min 3 afzonderlijke metingen
Pagina 1 van 17
,Impact obesitas op de bloeddruk
- Pt met obesitas kunnen mogelijk meer medicatie nodig hebben om hun BD onder
controle te houden in vergelijking met pt zonder obesitas.
- Grotere kans op therapieresistentie hypertensie
- Studies tonen aan dat wanneer ingezet wordt op G-verlies, dit een positief effect heeft
op de BD
Symptomen te herkennen en linken aan hypertensie
- Hoofdpijn, pijn op borst, duizeligheid, misselijkheid, hartkloppingen, roodheid,
kortademigheid, spierzwakte, vermoeidheid
- Mannen vaak herkennen door pijn op de borst
- Vrouwen halen vaker kortademigheid, vermoeidheid en misselijkheid aan als klachten
- Vaak asymptomatisch, zeker in eerste jaren zijn er vaak geen klachten
- Sluimerende ziekte
Hypertensie als RF voor ontstaan van HVZ
- > 50% vd pt met hypertensie hebben bijkomende cardiovasculaire RF
- Mensen met hypertensie hebben 2-3x grotere kans om te overlijden aan HVZ in
tegenstelling tt mensen met normale BD
- Wanneer SBD telkens met 20 mmHg toeneemt, verdubbelt dit het risico op HVZ
Verschil tussen een primaire hypertensie en een secundaire
- Etnische afkomst -> negroïde ras -> veronderstelt dat vit D een beïnvloede rol speelt
op de BD en hebben van nature een hogere prevalentie voor HVZ
- Beïnvloedbaar: roken, medicatie (MAO-remmer, hormoontabletten, anticonceptiepil,
NSAIDs, systemische cortisone)
- Meestal is het een multifactoriële oorzaak die aan de basis ligt van hypertensie
Gevolgen van hypertensie
Vooral op LT, waarbij het belangrijk is te kijken naar de
invloed van compliance (therapietrouw) van de pt.
De afwezigheid van klachten leidt tt later ingrijpen met
voedings- en leeftijdstijladviezen, al dan niet
gecombineerd met medicamenteuze therapie.
Van zodra de behandeling wordt opgestart zijn er veel pt
die of blijven volharden in ‘ik voel toch niks’ en het dieet
helemaal niet opvolgen.
Anderen zullen het dieet juist heel rigide interpreteren en
in praktijk brengen wat dikwijls gestuurd wordt door
angst voor de gevolgen, vaak door een familiale
voorgeschiedenis van HVZ.
Het is belangrijk om als diëtist opmerkzaam te zijn voor de factoren die invloed hebben op de
persoonlijke motivatie
Deze afbeeldingen tonen hoeveelheid zout (NaCl) in specifieke
VM
Visuele weergave, geeft vaak meer duidelijkheid aan de pt
Pagina 2 van 17
, 2. diagnose
- 3 afwijkende metingen in 6-8 weken
- 5 afwijkende metingen binnen de 6 maand
- Momentopname (witte schortenfobie: instant hogere waarde hebben)
- Vaak bij toeval
Het monitoren van de BD elke 2 jaar vanaf een leeftijd vanaf 18 jaar is belangrijk om de
diagnose van hypertensie tijdig te kunnen stellen en tijdig complicatie te voorkomen
ABPM = 24u bloeddrukmeting
HBPM = geprotocolleerde
thuismeting, gedurende een
week elke dag ’s ochtends
tweemaal meten (1voor ontbijt
en 1 min tussen de 2
metingen) en ’s avonds
tweemaal meten (2u na het
eten, 1 min tss de metingen)
3. minimale doelstelling behandeling
- Systolische daling met 10 mmHg (20 mmHg)
- Diastolische daling met 5 mmHg (10 mmHg)
=> in een periode van 3-6 maanden behandeling
Of men hier uiteindelijk tevreden mee is, afh van de uitgangswaarde. Uiteindelijk wordt er,
eventueel met ondersteuning van medicatie, verder toegewerkt om de streef- of
normaalwaarde (< 130/85 mmHg en < 140/90 mmHg voor ouderen) te benaderen of
bereiken
Bijkomende gezondheidswinst
Het voordeel van de aanpassing van de leef- en eetgewoonten berust mede op de bijkomende
gezondheidswinst
- Dalende cholesterol (hypercholesterolemie)
- Stijgend insulinegevoeligheid (insulineresistentie)
- G-reductie (overgewicht/obesitas)
- Dalende kans op osteoporose
- Dalende kans op nier- en urinewegstenen
4. behandeling
1ste stap: niet medicamenteuze behandeling
- Leefstijladviezen
- Dieettherapie
2e stap: medicatie (voorwaarden)
- Onvoldoende resultaat na 3-6 maand leefstijl en voedingstherapie, waarbij BD >
140/90 mmHg aanhoudt
Pagina 3 van 17
