Samenvatting gerechtelijk recht en deskundigenonderzoek
– deel deskundigenonderzoek
Hoofdstuk 1: maatschappelijke context
1: geschillen en geschillenbeslechting
Een geschil is een situatie waarbij een persoon van mening is dat zijn rechten geschonden
worden door een actie/houding van een andere persoon
• Moreel gelijk = of een andere persoon in dezelfde omstandigheden op dezelfde
manier zou gehandeld hebben en de mate waarin haar standpunt maatschappelijk en
sociaal aanvaard kan worden
• Wettelijk gelijk = indien haar standpunt/acties overeenstemmen met de wettelijke
bepalingen en contractuele voorschriften
2: Buitengerechtelijke geschillenbeslechting
= partijen proberen een geschil te beslechten zonder tussenkomst van de rechter
• Bemiddeling
• Collaboratieve onderhandelingen
• Bindende derdenbeslissing
• Deskundigenonderzoek
• Geschillencommissies
• Arbitrageovereenkomst
3: Gerechtelijke procedure
Alle voorgaande instrumenten voor geschillenbeslechting zijn gebaseerd op een
contractuele basis; indien tussen betrokken partijen géén overeenkomst bestaat waarin het
hanteren van het betrokken instrument is opgenomen, zal het geschil voor de rechtbank
aanhangig gemaakt worden
→ Om partij voor de rechtbank te dagen is er géén onderling akkoord vereist
4: De taak van de deskundige bij geschillenbeslechting
= een technisch deskundige kan optreden als adviseur en de partijen informeren over de
technische omstandigheden die aan de basis liggen van het geschil of hij kan door de
verschillende betrokken partijen samen aangesteld worden om vanuit zijn ervaring en
technische kennis een oplossing voor het geschil aan te reiken
OOK: als aangewezen bemiddelaar, arbiter of rechter om bij te staan met technisch advies
,Inleiding powerpoint:
Hoofdstuk 2: de deskundige en het deskundigenonderzoek
1: Begripsomschrijving
Deskundigenonderzoek = een maatregel waarbij 1 of meer partijen beroep doen op een
deskundige om feiten vast te stellen en gebeurlijk om advies van technische aard uit te
brengen → De deskundige informeert
De opdracht van de deskundige:
• Schade vaststellen
• De oorzaak van de schade achterhalen
• De wijze van herstel bepalen
• Schade begroten
,Doel: oplossing vinden die juridisch afdwingbaar is
2: Soorten deskundigenonderzoek
De wijze waarop het deskundigenonderzoek zal verlopen verschilt naargelang de deskundige
aangesteld wordt door:
- Een partij
- Op gezamenlijk initiatief van verschillende partijen
- Door de rechter
BUITENGERECHTELIJK DESKUNDIGENONDERZOEK
2 soorten: éénzijdig of minnelijk
➢ Eenzijdig deskundigenonderzoek: de deskundige wordt door 1 partij aangesteld om
haar belangen te behartigen
- Advies aan 1 partij
- Aanneming (levering van diensten) → Dienstenprestatie
- Juridisch kader: contractenrecht
- NIET tegenstelbaar
➢ Minnelijk deskundigenonderzoek: de deskundige wordt door verschillende partijen
met onderling tegengestelde belangen gezamenlijk aangesteld
- Advies aan verschillende partijen (met tegenstrijdige belangen)
- Aanneming (levering van diensten) → Dienstenprestatie
- Juridisch kader: bevoegdheidsclausule in de basisovereenkomst tussen partijen
of wettelijk kader afhankelijk van de context
Extra: bindende derdenbeslissing = wanneer betrokken partijen vooraf overeenkomen dat
de conclusies van de deskundige voor hen een bindend karakter zullen hebben
, GERECHTELIJK DESKUNDIGENONDERZOEK
= onderzoeksmaatregel bevolen door een rechter waarbij onafhankelijke deskundige wordt
aangesteld om vaststellingen te doen of advies van technische aard te verstrekken aan de
rechtbank (opdracht omschreven door de rechter)
→ Niet-bindend technisch advies aan de rechter
2 soorten:
• Gerechtelijk deskundigenonderzoek bij burgerlijke rechtspleging
- Gerechtelijk deskundigenonderzoek op tegenspraak
- Eenzijdig gerechtelijk deskundigenonderzoek
• Gerechtelijk deskundigenonderzoek in strafzaken
• Specifieke procedures opgelegd krachtens de wet
3: Toetreden tot het beroep van deskundige
GEEN WETTELIJK GEREGLEMENTEERD BEROEP
= iedereen die wil mag zich deskundige noemen en expertiseopdrachten uitvoeren als
economische activiteit MAAR kan wel worden gecontroleerd a.d.h.v. diplomavereisten en
minimale beroepservaring → Toch géén objectieve criteria waaraan men kan toetsen
• Overlapping met activiteiten van privédetective: vergunning privédetective vereist
Uitzondering: gerechtsdeskundigen en beoefenaars van een beschermd en
gereglementeerd beroep
• Gerechtsdeskundige: opgenomen in Nationaal register voor gerechtsdeskundigen
(sinds 1/12/2016)
• Er zijn lijsten van erkende deskundigen voor: gerechtelijke bemiddeling,
collaboratieve onderhandelingen en arbitrage
• Bepaalde schattingsopdrachten: kwaliteitscharter
BEROEPSVERENIGINGEN
KAVEX, feXpro, NCDAB, RICS, ABEX, KGSO, BOLE, KCLE, FEBEX…
Definitie volgens ABEX (Associatie van Belgische Experten): “mag alleen als expert betiteld
worden, hij die door ervaring en praktijk een voldoende kennis verworven heeft”
Deze beroepsverenigingen zijn belangenverenigingen die de aangesloten leden
vertegenwoordigen bij onderhandelingen over het tot stand komen van nieuwe
besluiten en regelgeving
– deel deskundigenonderzoek
Hoofdstuk 1: maatschappelijke context
1: geschillen en geschillenbeslechting
Een geschil is een situatie waarbij een persoon van mening is dat zijn rechten geschonden
worden door een actie/houding van een andere persoon
• Moreel gelijk = of een andere persoon in dezelfde omstandigheden op dezelfde
manier zou gehandeld hebben en de mate waarin haar standpunt maatschappelijk en
sociaal aanvaard kan worden
• Wettelijk gelijk = indien haar standpunt/acties overeenstemmen met de wettelijke
bepalingen en contractuele voorschriften
2: Buitengerechtelijke geschillenbeslechting
= partijen proberen een geschil te beslechten zonder tussenkomst van de rechter
• Bemiddeling
• Collaboratieve onderhandelingen
• Bindende derdenbeslissing
• Deskundigenonderzoek
• Geschillencommissies
• Arbitrageovereenkomst
3: Gerechtelijke procedure
Alle voorgaande instrumenten voor geschillenbeslechting zijn gebaseerd op een
contractuele basis; indien tussen betrokken partijen géén overeenkomst bestaat waarin het
hanteren van het betrokken instrument is opgenomen, zal het geschil voor de rechtbank
aanhangig gemaakt worden
→ Om partij voor de rechtbank te dagen is er géén onderling akkoord vereist
4: De taak van de deskundige bij geschillenbeslechting
= een technisch deskundige kan optreden als adviseur en de partijen informeren over de
technische omstandigheden die aan de basis liggen van het geschil of hij kan door de
verschillende betrokken partijen samen aangesteld worden om vanuit zijn ervaring en
technische kennis een oplossing voor het geschil aan te reiken
OOK: als aangewezen bemiddelaar, arbiter of rechter om bij te staan met technisch advies
,Inleiding powerpoint:
Hoofdstuk 2: de deskundige en het deskundigenonderzoek
1: Begripsomschrijving
Deskundigenonderzoek = een maatregel waarbij 1 of meer partijen beroep doen op een
deskundige om feiten vast te stellen en gebeurlijk om advies van technische aard uit te
brengen → De deskundige informeert
De opdracht van de deskundige:
• Schade vaststellen
• De oorzaak van de schade achterhalen
• De wijze van herstel bepalen
• Schade begroten
,Doel: oplossing vinden die juridisch afdwingbaar is
2: Soorten deskundigenonderzoek
De wijze waarop het deskundigenonderzoek zal verlopen verschilt naargelang de deskundige
aangesteld wordt door:
- Een partij
- Op gezamenlijk initiatief van verschillende partijen
- Door de rechter
BUITENGERECHTELIJK DESKUNDIGENONDERZOEK
2 soorten: éénzijdig of minnelijk
➢ Eenzijdig deskundigenonderzoek: de deskundige wordt door 1 partij aangesteld om
haar belangen te behartigen
- Advies aan 1 partij
- Aanneming (levering van diensten) → Dienstenprestatie
- Juridisch kader: contractenrecht
- NIET tegenstelbaar
➢ Minnelijk deskundigenonderzoek: de deskundige wordt door verschillende partijen
met onderling tegengestelde belangen gezamenlijk aangesteld
- Advies aan verschillende partijen (met tegenstrijdige belangen)
- Aanneming (levering van diensten) → Dienstenprestatie
- Juridisch kader: bevoegdheidsclausule in de basisovereenkomst tussen partijen
of wettelijk kader afhankelijk van de context
Extra: bindende derdenbeslissing = wanneer betrokken partijen vooraf overeenkomen dat
de conclusies van de deskundige voor hen een bindend karakter zullen hebben
, GERECHTELIJK DESKUNDIGENONDERZOEK
= onderzoeksmaatregel bevolen door een rechter waarbij onafhankelijke deskundige wordt
aangesteld om vaststellingen te doen of advies van technische aard te verstrekken aan de
rechtbank (opdracht omschreven door de rechter)
→ Niet-bindend technisch advies aan de rechter
2 soorten:
• Gerechtelijk deskundigenonderzoek bij burgerlijke rechtspleging
- Gerechtelijk deskundigenonderzoek op tegenspraak
- Eenzijdig gerechtelijk deskundigenonderzoek
• Gerechtelijk deskundigenonderzoek in strafzaken
• Specifieke procedures opgelegd krachtens de wet
3: Toetreden tot het beroep van deskundige
GEEN WETTELIJK GEREGLEMENTEERD BEROEP
= iedereen die wil mag zich deskundige noemen en expertiseopdrachten uitvoeren als
economische activiteit MAAR kan wel worden gecontroleerd a.d.h.v. diplomavereisten en
minimale beroepservaring → Toch géén objectieve criteria waaraan men kan toetsen
• Overlapping met activiteiten van privédetective: vergunning privédetective vereist
Uitzondering: gerechtsdeskundigen en beoefenaars van een beschermd en
gereglementeerd beroep
• Gerechtsdeskundige: opgenomen in Nationaal register voor gerechtsdeskundigen
(sinds 1/12/2016)
• Er zijn lijsten van erkende deskundigen voor: gerechtelijke bemiddeling,
collaboratieve onderhandelingen en arbitrage
• Bepaalde schattingsopdrachten: kwaliteitscharter
BEROEPSVERENIGINGEN
KAVEX, feXpro, NCDAB, RICS, ABEX, KGSO, BOLE, KCLE, FEBEX…
Definitie volgens ABEX (Associatie van Belgische Experten): “mag alleen als expert betiteld
worden, hij die door ervaring en praktijk een voldoende kennis verworven heeft”
Deze beroepsverenigingen zijn belangenverenigingen die de aangesloten leden
vertegenwoordigen bij onderhandelingen over het tot stand komen van nieuwe
besluiten en regelgeving
