Leerdoelen samenvatting

Leerdoelen samenvatting
Week 1
1. Je kunt bestaand kwalitatief onderzoek herkennen en evalueren;

Kenmerken van kwalitatief onderzoek:
1. Nadruk op betekenissen, ervaringen en gezichtspunten van alle betrokkenen
a. Paradigma (constructivistisch)  er is niet één waarheid
b. Nadruk op begrijpen, niet zozeer verklaren
c. Geschikt voor onderwerpen waar we nog niet zoveel over weten
2. Systematische verzameling, organisatie en interpretatie van tekstueel materiaal
a. Bv. ook tekeningen en foto’s
b. Zelf als onderzoeker betrokken
i. Eigen ervaring speelt ook mee
ii. Alles daarvan noteren
iii. Bedenken wat wat beïnvloedt
iv. Gebruik intuïtie om gesprek rijker te maken
3. Ontwikkeling van concepten die helpen de sociale verschijnselen te begrijpen vanuit hun
natuurlijke context

Dataverzameling:
- Arbeidsintensief
- Veel teksten
o Transcripties van interviews
o Uitgewerkte notities van observaties
o Teksten zoals dagboeken, beleidsstukken etc.
o Alles noteren bij observaties, zoals de sfeer, over hoe je zelf was etc.
- Data analyse start gelijktijdig: cyclisch proces
- Je bent als onderzoeker als het ware het ‘instrument’

Opzet:
- Steekproef
o In natuurlijke setting
o Beperkt aantal participanten
o Variatie door:
 Doelgerichte steekproeftrekking (purposive sampling)
 Diverse uitingsvormen van een verschijnsel moeten in de steekproef
vertegenwoordigd zijn
 Theoretische steekproeftrekking
 Steekproeftrekking op basis van de zich tijdens het onderzoek
ontwikkelende theorie
o Actief zoeken naar uitzonderingsgevallen
o Verzadiging
- Instrument (hoe)
o Meestal (participerende) observatie of semigestructureerd interview
o Als onderzoeker ben je het instrument
- Variabelen/data analyse
o Geen variabelen/concepten vooraf geformuleerd
o Perspectief van betrokkenen
o Inductieve werkwijze: eerst data, dan theorie & concepten

, o Minder focus op generaliseerbaarheid resultaten
o Opzet ontwikkelt zich in de loop van onderzoek
- Resultaten
o Geloofwaardigheid en realistisch
o Gevoel van ‘being there’ – alles in detail beschrijven
o Ground theory benadering = ontwikkelen van een theoretisch model op basis van de
observatie

Drie uitgangspunten:
1. Constante vergelijking
a. De basis van de vorming en afbakening van categorieën
2. Analytische inductie
a. Er wordt aan een onderzoek begonnen met voorafgaande veronderstellingen of
hypothesen die vervolgens worden getoetst en aangepast op basis van empirische
gegevens die worden verzameld
b. Vier fasen:
i. Incubatie: op basis van literatuur een theoretisch kader ontwikkelen dat
bestaat uit begrippen, veronderstellingen en hypothesen die een voorlopig
antwoord geven op de onderzoeksvragen
ii. Confrontatie: de begrippen, veronderstellingen en hypothesen worden op
basis van confrontatie met empirische waarnemingen bijgesteld, verworpen,
aangepast, verdiept, etc.
iii. Generatie: onderzoekers opperen nieuwe ideeën en hypothesen door open
te staan voor wat er in het materiaal naar voren komt. Er wordt nadrukkelijk
naar negatief bewijs gezocht. Deze fase wordt meerdere malen doorlopen
iv. Afsluiting: voorlopig antwoord op de onderzoeksvragen
3. Theoretische sensitiviteit
a. Het vermogen van de onderzoeker om theoretisch over de gegevens te kunnen
nadenken


2. Je kunt kwaliteitscriteria van betrouwbaarheid, validiteit en generaliseerbaarheid in
kwalitatief onderzoek uitleggen en herkennen;

Betrouwbaarheid:
= meet je wat je wilt meten zo precies mogelijk?
- Interne betrouwbaarheid
o Vermijd oneigenlijke invloeden vanuit individuele onderzoekers als
onderzoeksinstrument
 Advies: voorkomen dat je eigen bias in de weg gaat zitten
- Externe betrouwbaarheid
o Mogelijke vertekeningen door de uitvoering van het onderzoek als geheel
 Advies: documenteer het proces van onderzoek, methodische
verantwoording
Validiteit:
= onderzoek je wat je zegt te onderzoeken?
- Interne validiteit
o Bedreiging door:
 Onvolledige of inaccurate beschrijving van data
 Interpretatie komt niet uit de data zelf – onderzoekers hebben een grote rol
in het selecteren en ordenen van de verkregen gegevens