Samenvatting Psychopathologie: Stemmingsstoornissen

STEMMINGSSTOORNISSEN
Inleiding
Een gevoel van geluk bij iets plezierig of droevig gevoel bij een gebeurtenis is
normaal. Deze gevoelens gaan snel voorbij en hebben geen grote gevolgen op
ons functioneren.
Bij een stemmingsstoornis is de stemming ongewoon ernstig of langdurig
verstoord. Dit heeft een negatief invloed op het dagelijks functioneren.

Types stemmingsstoornissen
Inleiding
Stemmingsstoornissen kunnen we indelen in 2 vormen
 Depressieve stoornissen: unipolair, wat wil zeggen dat ze één
emotionele richting uit gaan (= neerwaarts).
o Depressieve stoornis
o Persisterende depressieve stoornis
o Postnatale depressie
 Bipolaire stoornissen: bipolair, wat wil zeggen dat ze tee emotionele
richtingen uit gaan (= neer- en opwaarts).
o Bipolaire stoornis
o Cyclothyme stoornis

Ernstige depressie
Symptomen
 5 of meer van de volgende symptomen zijn binnen dezelfde periode van 2
weken achter elkaar aanwezig geweest en wijken af van het eerdere
functioneren.
 Hierbij is minstens één van de symptomen ofwel een sombere stemming
ofwel verlies van interesse en plezier.
o Sombere stemming gedurende het grootste deel van de dag:
verdriet, leeg, hopeloos, rouw
o Verminderde interesse of plezier in alle of bijna alle activiteiten
gedurende het grootste deel van de dag: sociaal
isolement/inadequate sociale interactie
o Significant gewichtsverlies of gewichtstoename: bijna elke dag
afgenomen of toegenomen eetlust (onder,-overvoeding)
o Slaapproblemen
o Bijna elke dag psychomotorische agitatie of sloomheid
o Bijna dagelijks vermoeidheid of verlies van energie
o Gevoelens van waardeloosheid of schuldgevoelens  negatief
zelfbeeld
o Verminderd vermogen tot nadenken of concentreren of
besluiteloosheid
o Recidiverende gedachten aan de dood of aan suïcide

Risicofactoren

,  Lage socio-economische status
 Mensen die gescheiden zijn
 Leeftijd: gemiddelde leeftijd voor eerste optreden is 25 jaar
 Geslacht: vrouwen hebben 2x meer kans dan mannen
Aandachtspunten
Ernstige depressie belemmert het vermogen om normaal te functioneren.
Volgens WHO is dit één van de aandoeningen die de grootste negatieve impact
heeft op levenskwaliteit van patiënten.
 Er is het gevaar dat deze kwetsbaarheid in 1 ste lijn soms niet of te laat
herkend wordt.
 Ernstige depressie kan enkele maanden, maar ook een jaar of langer
duren.

Seizoensdepressie – Seasonal Affective Disorder (SAD)
= depressie waarbij stemming afhankelijk is van het weer in herfst en winter.
Kenmerken
 Vermoeidheid
 Overmatig slapen
 Hunkering naar koolhydraten en gewichtstoename
 deze kenmerken verdwijnen doorgaans in het voorjaar.
Oorzaken
= niet gekend, vermoedelijk door ontregeling van het bioritme door verandering
van daglicht.
 Cognitieve factoren kunnen een rol spelen.
o Bv. negatieve gedachten hebben doorheen het jaar.
 Gebrekkige transmissie van serotonine.

Postnatale depressie
= ‘baby blues’ of kraamtranen na geboorte van een kind die enkele dagen of
langer duren. De moeder ervaart stemmingsveranderingen, huilbuien en
prikkelbaarheid na de geboorte.
 In normale omstandigheden is dit een normale reactie op de hormonale
veranderingen bij geboorte, maar bij postnatale depressie kunnen de
symptomen echter ernstiger zijn en maanden of een jaar duren.
o Verstoring van eetlust en slaap.
o Gering gevoel van eigen waarde.
o Problemen met concentratie en aandacht.

Situering
Het gaat om een depressieve episode binnen 4 weken na de bevalling.
 Bij 1 op 2 start dit voor de bevalling en duurt deze tot na de bevalling.
 Vaak minder heftig dan andere vormen van depressie
 Verhoogt op zich ook het risico op het ontwikkelen van een nieuwe
depressieve episode in de toekomst.