§5.1 - Elektrische stroom en spanning
Elke stroomkring bevat ten minste:
- een spanningsbron
- een of meerdere geleiders waardoor stroom kan lopen
- een apparaat dat de elektrische energie omzet in andere vormen van energie
Elektrische stroom = verplaatsing van lading (elektronen)
𝑄
𝐼 = ∆𝑡
I = stroomsterkte in Ampère (A)
Q = hoeveelheid lading van de draad in Coulomb (C)
t = tijd waarin dit gebeurt in seconde (s)
De richting van de elektrische stroom is de richting waarin positieve lading beweegt. De stroom loopt
altijd van de positieve pool van de spanningsbron, door de rest van de stroomkring, naar de negatieve
pool. Stroom loopt dus altijd van plus naar min.
Elektrische spanning = verplaatsing van energie
∆𝐸
𝑈 = 𝑄
U = elektrische spanning in Volt (V)
E = elektrische energie in Joule (J)
Q = hoeveelheid verplaatste lading in Coulomb (C)
Je sluit een lampje aan op een spanningsbron. De stroomsterkte door het lampje meet je door een
stroommeter in serie met het lampje aan te sluiten. Het maakt niet uit waar je de stroommeter in de
schakeling opneemt. Links en rechts van het lampje is de stroomsterkte gelijk. De spanning over het
lampje meet je door de spanningsmeter parallel met het lampje aan te sluiten. Je sluit een meter zo aan
dat de stroom van de pluspool van de spanningsbron naar de aansluitbus met het + teken loopt.
, §5.2 - Weerstand, geleidbaarheid en de wet van Ohm
Als over een draad spanning staat, loopt door de draad een elektrische stroom. De elektronen moeten
dan tussen positieve ionen door. Hierbij ondervinden de elektronen een weerstand. Stroom door een
smal draad ondervindt meer weerstand dan door een breed draad. Als de weerstand van een geleider
klein is, dan is de geleidbaarheid groot.
Weerstand = mate waarin het materiaal geleidt
1
𝐺 = 𝑅
G = geleidbaarheid in siemens S
R = weerstand in Ω
Wanneer stroom door een voorwerp loopt, bewegen alle vrije elektronen in het voorwerp. Die
bewegende elektronen komen positief geladen ionen tegen, waardoor de snelheid en de richting van
de elektronen veranderen. In welke mate dit gebeurt, hangt af van de soort ionen en de spreiding van
de ionen over het voorwerp. Het materiaal waarvan een voorwerp is gemaakt, is dus van invloed op de
sterkte van de stroom.
𝑅·𝐴
ρ = 𝑡
ρ = soortelijke weerstand in Ω m (BINAS tabellen 8 t/m 10)
R = weerstand in Ω
l = lengte in m
A = dwarsdoorsnede in m2
Wet van Ohm
𝑈 = 𝐼 · 𝑅
U = spanning in V
I = stroomsterkte in A
R = weerstand in Ω
𝐼 = 𝐺 · 𝑈
I = stroomsterkte in A
G = geleidbaarheid in S
U = spanning in V
Ohmse weerstand: geleidbaarheid en weerstand hebben een vaste waarde
Niet-Ohmse weerstand: een niet-evenredig verband tussen de stroom en spanning.
Elke stroomkring bevat ten minste:
- een spanningsbron
- een of meerdere geleiders waardoor stroom kan lopen
- een apparaat dat de elektrische energie omzet in andere vormen van energie
Elektrische stroom = verplaatsing van lading (elektronen)
𝑄
𝐼 = ∆𝑡
I = stroomsterkte in Ampère (A)
Q = hoeveelheid lading van de draad in Coulomb (C)
t = tijd waarin dit gebeurt in seconde (s)
De richting van de elektrische stroom is de richting waarin positieve lading beweegt. De stroom loopt
altijd van de positieve pool van de spanningsbron, door de rest van de stroomkring, naar de negatieve
pool. Stroom loopt dus altijd van plus naar min.
Elektrische spanning = verplaatsing van energie
∆𝐸
𝑈 = 𝑄
U = elektrische spanning in Volt (V)
E = elektrische energie in Joule (J)
Q = hoeveelheid verplaatste lading in Coulomb (C)
Je sluit een lampje aan op een spanningsbron. De stroomsterkte door het lampje meet je door een
stroommeter in serie met het lampje aan te sluiten. Het maakt niet uit waar je de stroommeter in de
schakeling opneemt. Links en rechts van het lampje is de stroomsterkte gelijk. De spanning over het
lampje meet je door de spanningsmeter parallel met het lampje aan te sluiten. Je sluit een meter zo aan
dat de stroom van de pluspool van de spanningsbron naar de aansluitbus met het + teken loopt.
, §5.2 - Weerstand, geleidbaarheid en de wet van Ohm
Als over een draad spanning staat, loopt door de draad een elektrische stroom. De elektronen moeten
dan tussen positieve ionen door. Hierbij ondervinden de elektronen een weerstand. Stroom door een
smal draad ondervindt meer weerstand dan door een breed draad. Als de weerstand van een geleider
klein is, dan is de geleidbaarheid groot.
Weerstand = mate waarin het materiaal geleidt
1
𝐺 = 𝑅
G = geleidbaarheid in siemens S
R = weerstand in Ω
Wanneer stroom door een voorwerp loopt, bewegen alle vrije elektronen in het voorwerp. Die
bewegende elektronen komen positief geladen ionen tegen, waardoor de snelheid en de richting van
de elektronen veranderen. In welke mate dit gebeurt, hangt af van de soort ionen en de spreiding van
de ionen over het voorwerp. Het materiaal waarvan een voorwerp is gemaakt, is dus van invloed op de
sterkte van de stroom.
𝑅·𝐴
ρ = 𝑡
ρ = soortelijke weerstand in Ω m (BINAS tabellen 8 t/m 10)
R = weerstand in Ω
l = lengte in m
A = dwarsdoorsnede in m2
Wet van Ohm
𝑈 = 𝐼 · 𝑅
U = spanning in V
I = stroomsterkte in A
R = weerstand in Ω
𝐼 = 𝐺 · 𝑈
I = stroomsterkte in A
G = geleidbaarheid in S
U = spanning in V
Ohmse weerstand: geleidbaarheid en weerstand hebben een vaste waarde
Niet-Ohmse weerstand: een niet-evenredig verband tussen de stroom en spanning.
