Samenvatting Schema Europees recht: Mededinging (17/20!)

Mededingingsrecht
Algemeen:
• Europees recht:
-> Voor ondernemingen:
○ Artikel 101 VWEU Kartelrecht.
○ Artikel 102 VWEU Misbruik van machtspositie.
○ Concentratiecontrole verordening 139/2004
-> Voor lidstaten:
○ Steunmaatregelen van de lidstaten (Art. 107-109 VWEU)
 Eigen PPT
• Mededinging <-> Staatseconomie.
-> Uitgangspunt = economische actoren beslissen vrij van de staat (als ze ook vrij van elkaar beslissen.)
• Theorie van de "perfecte mededinging"
○ Allocative efficiencies (precies hoeveelheid/prijs vraag consument)
○ Productive efficiencies (laagste kost producent)
○ Producent = ‘price taker’
○ Voorwaarden: oa.
 Evenveel kopers als verkopers
 Identieke of homogene producten – vrij overschakelen andere sector/activiteit
 Perfecte info consument
 Geen ‘entry barriers’
• Theorie van de werkbare mededinging (J.Maurice)
○ Behoud van een competitieve structuur. (Nood aan correcties van de vrije markt.)
-> NIET ENKEL TEGEN MONOPOLY's
 Horizontale collusie
 Misbruik van machtspositie.
 Misbruik van collectieve machtspositie (oligopolie)
 Monitoring van concentraties tussen onafhankelijke ondernemingen (mergers)
• Begrippen:
a. Onderneming.
-> Geen nationaliteit of locatiecriterium (Buiten de EU kan dus !!)
 Onderneming = “Elke eenheid die een economische activiteit uitoefent, ongeacht haar rechtsvorm en de wijze waarop zij
wordt gefinancierd” (Höfner en Elser arrest.)
 Economische activiteit = “iedere activiteit bestaande in het aanbieden van goederen en diensten op een bepaalde markt”
(Commissie/Italië) -> Ook zonder winstoogmerk (Poucet en Pistre.) (Bv. Sociale sector, sport, ...)
 Specifiek:
□ Overheid niet ! (
1. Treedt regulerend op
2. Voert geen economische activiteit ! (Toch 106 VWEU ivm publieke RP)
□ Advocaten en dokters wel (Wouters case)
 Belangrijk !!
-> Kijken naar economische eenheid (niet juridische)
□ Feitelijk gebeuren op de markt als uitgangspunt.
1. Tot 1 concern behoren.
2. Geen economische autonomie hebben.
□ Gedrag van de dochter onderneming toe te rekenen aan de moederonderneming (102 VWEU)
-> Belangrijk want hier kan men 101 VWEU dan niet toepassen.
 Bevrijding als men bewijst geen goederen of diensten aan te bieden.
b. Beperking van de mededinging.
 Arrest Gronsten en Grundig:
-> Beperking van de mededinging niet enkel inter-brand maar ook intra-brand ! (Horizontaal en verticaal.)

, □ Intrabrand altijd (obviously)
□ Interbrand altijd (Zou ervoor kunnen zorgen dat er monopolies op nationale markten ontstaan door de opdeling.)
-> Toetsingscriterium is anders want economische efficientie en samenwerking niet tegengaan !
 Economische efficientie is vandaag toch een van de belangrijke warden van de mededinging. Bijgevolg is de
Commissie toch laxer voor verticale dan voor horizontale.
c. Ongunstige beïnvloeding van de tussenstaatse handel.
-> Waar ligt de grens tussen nationaal en Europees mededingingsrecht ?
-> Ruime beïnvloeding (NIET ENKEL ABSOLUTE VERKOOP EN GEBRUIKSCIJJFERS !) (Consten en grundig)
 TEST:
□ Handelsverleggingstest:
 Invloed van de betwiste gedraging op de normale handelsstromen. (Kwalitatief ipv kwantitatief.)
□ Aantasting van de marktstructuur-test: (Ipv economische balans)
 Tast de betwiste handeling de competitieve marktstructuur aan?
 (Grensoverschrijding niet nodig.) + Gedragingen op (deel)markt van 1 lidstaat.
-> Bv. Belasco arrest (bitmineutze handelsbedekking. -> Spraken prijzen en hoeveelheden af.)
d. (Extra)territoriale werking.
 Houtslijpzaak (woodpulp)
-> Volledig extra Europees. (Maar wel voelbaar op de interne markt)
-> "Effecten leer" (Geven uitvoering binnen de gemeenschappelijke markt aan hun prijsafspraken.)
 HvJ Erkent niet dat het hier om extraterritoriale werking gaat !!
Artikel 101 VWEU: Kartelrecht.
○ Lid 1:
 Verboden: alle overeenkomsten tussen ondernemingen, besluiten van ondernemingsverenigingen en onderling afgestemd
feitelijke gedragingen welke de handel tussen lidstaten ongunstig kunnen beïnvloeden en ertoe strekken of ten gevolge
hebben dat de mededinging binnen de interne markt wordt verhinderd, beperkt of vervalst.
□ “ertoe strekken OF ten gevolge”
□ "overeenkomst tussen ondernemingen“:
 Wilsovereenstemming
 schriftelijk of mondeling
□ "besluit van een ondernemersvereniging“
 samenbrengen van meerdere ondernemingen: vb. orde der advocaten
(Wauters zaak -> beperking van advocaten om samen te werken met bepaalde andere beroepen)
○ Onderling afgestemde feitelijke gedraging: (Suikerunie arrest)
-> VERSCHIL MET PARALLEL GEDRAG !! (Niet voldoende, geen andere objectieve verklaring dan feitelijke gebeurtenissen.)
○ De Minimis Regel: (Softlaw dus enkel tegen commissie in te roepen. Zij mogen hem gebruiken en moeten !)
 Völk e n Vervaecke arrest:
-> Creatie van de de minimis regel (kijken of er een minimale impact is op de markt. -> De te kleine effecten op d
markt niet in rekening brengen.)
Bv. Mededinging tussen 2 advocaten zou zo een gering effect hebben dat het mag. (ookal vallen ze onder de
Ruime interpretative van de regel)
□ Tussen concurrenten = 10% marktaandeel.
□ Tussen niet-concurrenten = 15% marktaandeel.
□ Parallelle netwerken= 5%(Reden: individueel zitten die contracten er nooit boven maar samen wel !)(Delemitis arres
○ Lid 2: (Sancties)