Stofwisseling
Leerdoelen:
De anatomie en fysiologie van het spijsverteringskanaal benoemen en uitleggen
De rol, lokalisatie en activatie van enzymen betrokken bij de vertering van koolhydraten,
nucleïnezuren, eiwitten en vetten uitleggen
De verschillende stappen in de vertering en opname van vetten benoemen
Het belang van lipoproteïnen voor transport van vetzuren en cholesterol in het bloed
uitleggen
De anatomie en fysiologie van het spijsverteringskanaal benoemen en uitleggen
ORGAAN: FUNCTIE: TIJDSDUUR:
MONDHOLTE Mechanische 5-10 sec
verkleining/enzymatische
afbraak van zetmeel door
amylase
KEELHOLTE Vervoeren van voedsel door 5-10 sec
peristaltische bewegingen
SLOKDARM Vervoeren van voedsel door 5-10 sec
peristaltische bewegingen
MAAG Opslag voedsel, vloeibare 2-6 uur
suspensie*, afbraak van
eiwitten door pepsine
DUODENUM (12-VINGERIGE Vnl opname, ezymen (AK) Hele dunne darm 5-6 uur
DARM) trypsine, chymotrypsine,
carboxy en aminopeptidases,
amylase, nuclease, lipase.
Galzouten vanuit de
lever/galblaas, 12-vingerige
darm entreropeptidases.
Sucrase, maltase, lactase
JUJENUM (NUCHTERE DARM) Vnl opname
ILEUM (KRONKELDARM) Vnl opname
DIKKE DARM Opname vocht 4-8 uur
ENDELDARM Opslag uitscheiding 24 uur
ANUS Uitscheiding 5-10 minuten
*Het mixen van maagzuur met voedselbrij, vloeibaarder voedsel
Het afwachten van eten zorgt ervoor dat de 6 speekselklieren speeksel aanmaken. Speeksel bevat
slijm, wat bestaat uit gladde glycoproteïnen, water, zout en cellen. Zo gaat het voedsel makkelijker
door de keel heen en wordt het tandvlees minder snel aangetast. Ook bevat speeksel buffer die
zuren neutraliseren.
De tong duwt voedsel heen en weer, het mengt met het speeksel waardoor een bolus ontstaat.
De sluitspier aan het einde van de slokdarm bepaald wanneer voedsel naar de maag gaat.
De 2 typen maagcellen die maagzuur maken zijn: parietal cellen en chief cellen. De chief cellen laten
een inactieve vorm van pepsine vrij in het lumen, het enzym wordt geactiveerd voor HCI daarna kan
pepsine zichzelf activeren. De slijmlaag in de maag beschermd tegen het zuur, deze laag wordt elke 3
dagen vervangen.
2
Leerdoelen:
De anatomie en fysiologie van het spijsverteringskanaal benoemen en uitleggen
De rol, lokalisatie en activatie van enzymen betrokken bij de vertering van koolhydraten,
nucleïnezuren, eiwitten en vetten uitleggen
De verschillende stappen in de vertering en opname van vetten benoemen
Het belang van lipoproteïnen voor transport van vetzuren en cholesterol in het bloed
uitleggen
De anatomie en fysiologie van het spijsverteringskanaal benoemen en uitleggen
ORGAAN: FUNCTIE: TIJDSDUUR:
MONDHOLTE Mechanische 5-10 sec
verkleining/enzymatische
afbraak van zetmeel door
amylase
KEELHOLTE Vervoeren van voedsel door 5-10 sec
peristaltische bewegingen
SLOKDARM Vervoeren van voedsel door 5-10 sec
peristaltische bewegingen
MAAG Opslag voedsel, vloeibare 2-6 uur
suspensie*, afbraak van
eiwitten door pepsine
DUODENUM (12-VINGERIGE Vnl opname, ezymen (AK) Hele dunne darm 5-6 uur
DARM) trypsine, chymotrypsine,
carboxy en aminopeptidases,
amylase, nuclease, lipase.
Galzouten vanuit de
lever/galblaas, 12-vingerige
darm entreropeptidases.
Sucrase, maltase, lactase
JUJENUM (NUCHTERE DARM) Vnl opname
ILEUM (KRONKELDARM) Vnl opname
DIKKE DARM Opname vocht 4-8 uur
ENDELDARM Opslag uitscheiding 24 uur
ANUS Uitscheiding 5-10 minuten
*Het mixen van maagzuur met voedselbrij, vloeibaarder voedsel
Het afwachten van eten zorgt ervoor dat de 6 speekselklieren speeksel aanmaken. Speeksel bevat
slijm, wat bestaat uit gladde glycoproteïnen, water, zout en cellen. Zo gaat het voedsel makkelijker
door de keel heen en wordt het tandvlees minder snel aangetast. Ook bevat speeksel buffer die
zuren neutraliseren.
De tong duwt voedsel heen en weer, het mengt met het speeksel waardoor een bolus ontstaat.
De sluitspier aan het einde van de slokdarm bepaald wanneer voedsel naar de maag gaat.
De 2 typen maagcellen die maagzuur maken zijn: parietal cellen en chief cellen. De chief cellen laten
een inactieve vorm van pepsine vrij in het lumen, het enzym wordt geactiveerd voor HCI daarna kan
pepsine zichzelf activeren. De slijmlaag in de maag beschermd tegen het zuur, deze laag wordt elke 3
dagen vervangen.
2
