3.1 Wie helpt?
Hoe kunnen we het regelen?
Binnen de verzorgingsstaat (een samenleving waarin de overheid mensen helpt met
(im)materiële voorzieningen wanneer dit nodig is) kan zorg op drie manieren gefnannierd
worden (de drie reguleringsmechanismen):
Via de overheid. Dit gebeurt via belastingen of premies. Doordat er voor alle mensen
in prinnipe zorg is, wordt iedereen gelijk behandeld (gelijkheid), maar moeten
daardoor ook de mensen die niet gebruik zullen maken van de zorg, ‘extra’ betalen.
Via de markt. Zorgaanbieders leveren zorg aan zorgvragers. Hierbij is geen sprake van
gelijkheid, maar wel van vrijheid. Wel krijg je hierbij het probleem dat niet iedereen
de zorg kan betalen en daardoor geen zorg krijgt.
Via het particulier initiatiee. Naasten leveren mantelzorg aan zorgvragers. Hierbij is
sprake van naastenlieede en solidariteit. Het voordeel is dat soniale nontanten beter
worden, maar wanneer iemand geen netwerk heef, is er ook geen zorg besnhikbaar.
Vaak worden de reguleringsmenhanismen genombineerd om het beste resultaat te
verkrijgen (én-én-keuzen).
De welfare triangle: wat is de beste keuze?
Sociaaldemocratische partijen hebben de voorkeur de overheid als reguleringsmenhanisme.
Liberale partijen hebben liever dat de markt het reguleringsmenhanisme is.
Christendemocraten kiezen voor het partinulier initiatief. .entrale waarden bepalen welk
reguleringsmenhanisme het beste is.
3.2 Waarom is er zo veel overheidsbemoeienis?
Is het een overheidstaak?
De Kinderwet van Van Houten werd gezien als het begin van de soniale wetgeving in
Nederland en het begin van de verzorgingsstaat.
Waarom bemoeit de overheid zinh ermee?
Het bevorderen van de gezondheid van burgers is van maatsnhappelijk belang. De Swaan
heef een boek gesnhreven over zijn visie op de ontwikkeling van de verzorgingsstaat. In zijn
boek staan externe efecten (problematisnhe gevolgen voor anderen dan de dirent
getroffenen), interdependentie (onderlinge afhankelijkheid) en het dilemma van collectieve
actie (individuele keuzes leiden tot nollentief ongewenste gevolgen) nentraal. De Swaan zegt
dat deze begrippen hebben gezorgd voor een verzorgingsstaat. Zijn theorie verklaart de
bemoeienis van de overheid.
We helpen dus uit eigenbelang?
Een andere verklaring komt uit de arbeidsbeweging, een nieuwe klasse van arbeiders die
onder beroerde omstandigheden moesten werken en vonhten voor meer renhten. De SDAP
was de eerste politieke partij uit de arbeidersbeweging en kreeg steun omdat zinh erin
konden vinden, en omdat ze bang waren voor een opstand. D.m.v. een besnhavingsoffensief
van de gegoede burgerij werd de arbeidsklasse steeds besnhaafder. John Maynard Keynes