SEMANTIEK
Semantiek = studie van betekenis van woorden en zinnen taalinhoud
-lexicale semantiek: betekenis van woorden en morfemen
-zinssemantiek: betekenis van zinnen
Hoe is ons mentale lexicon georganiseerd?
Hoe selecteren we woorden uit ons mentale lexicon?
Relevantie?
-Belang van taal in tijden van tweets
-Snelle informatie-uitwisseling: sms, …. (‘zapcultuur’)
kernachtig en opvallend uit de hoek komen: te realiseren met verschillende stijlfiguren
(anafoor, hyperbool, wollig taalgebruik)
WOORDVORM EN WOORDBETEKENIS
Lexicologie = studie van verband tussen:
-woordbetekenissen onderling
-woorden en entiteiten in werkelijkheid
-hoe is ons mentaal lexicon opgebouwd? Welke informatie van een woord onthouden we en
hoe is die informatie gestructureerd?
Op basis waarvan beslissen we of iets een woord is?
fonologische eis: elk woord heeft minstens klinker (nucleus)
morfologische eis: een woord kan niet doorbroken worden
syntactische eis: een woord heeft een bepaalde positie in een zin
Elke taalgebruiker beschikt over mentaal lexicon
= soort woordenboek waarin woorden zijn opgeslagen
= bevat elementen voor correct gebruik:
-betekeniskenmerken van het woord
-grammaticale kenmerken van het woord
-fonologische kenmerken van het woord (klemtoonpatroon)
, Hoe is mentaal lexicon georganiseerd?
-niet alfabetisch
-wel obv semantische en fonologische kenmerken
-boom- of netwerkstructuur?
onderzoek van De Deyne & Storms (2013): probeerden lexicon in kaart te brengen met
associatietaken
evidentie aan netwerkstructuur van knopen (woorden) en draden (verbindingen)
soort 3D netwerk (hier 2D voorgesteld maar is 3D)
bij iedereen anders
Welke woorden bevat het?
-alle Nederlandse woorden of slechts een deel?
NL woordenboek bevat enkel onverbuigbare vormen en geen eigennamen, Van Dale telt
zo 270 000 trefwoorden
-niemand kent alle Nederlandse woorden
verschil tussen passief herkennen en actief gebruiken van woorden: volwassene herkent
(passief) ong 42 000 woorden & gebruikt (actief) 30 000 woorden
-je woordenschatkennis breidt levenslang uit
je leert telkens nieuwe woorden, na je 20ste ong 2 per week
je onthoudt de reeds geleerde woorden
Woordenschatkennis is geen statisch gegeven: evolueert continu
-nieuwe woorden ontstaan
-oude woorden verdwijnen
Semantiek = studie van betekenis van woorden en zinnen taalinhoud
-lexicale semantiek: betekenis van woorden en morfemen
-zinssemantiek: betekenis van zinnen
Hoe is ons mentale lexicon georganiseerd?
Hoe selecteren we woorden uit ons mentale lexicon?
Relevantie?
-Belang van taal in tijden van tweets
-Snelle informatie-uitwisseling: sms, …. (‘zapcultuur’)
kernachtig en opvallend uit de hoek komen: te realiseren met verschillende stijlfiguren
(anafoor, hyperbool, wollig taalgebruik)
WOORDVORM EN WOORDBETEKENIS
Lexicologie = studie van verband tussen:
-woordbetekenissen onderling
-woorden en entiteiten in werkelijkheid
-hoe is ons mentaal lexicon opgebouwd? Welke informatie van een woord onthouden we en
hoe is die informatie gestructureerd?
Op basis waarvan beslissen we of iets een woord is?
fonologische eis: elk woord heeft minstens klinker (nucleus)
morfologische eis: een woord kan niet doorbroken worden
syntactische eis: een woord heeft een bepaalde positie in een zin
Elke taalgebruiker beschikt over mentaal lexicon
= soort woordenboek waarin woorden zijn opgeslagen
= bevat elementen voor correct gebruik:
-betekeniskenmerken van het woord
-grammaticale kenmerken van het woord
-fonologische kenmerken van het woord (klemtoonpatroon)
, Hoe is mentaal lexicon georganiseerd?
-niet alfabetisch
-wel obv semantische en fonologische kenmerken
-boom- of netwerkstructuur?
onderzoek van De Deyne & Storms (2013): probeerden lexicon in kaart te brengen met
associatietaken
evidentie aan netwerkstructuur van knopen (woorden) en draden (verbindingen)
soort 3D netwerk (hier 2D voorgesteld maar is 3D)
bij iedereen anders
Welke woorden bevat het?
-alle Nederlandse woorden of slechts een deel?
NL woordenboek bevat enkel onverbuigbare vormen en geen eigennamen, Van Dale telt
zo 270 000 trefwoorden
-niemand kent alle Nederlandse woorden
verschil tussen passief herkennen en actief gebruiken van woorden: volwassene herkent
(passief) ong 42 000 woorden & gebruikt (actief) 30 000 woorden
-je woordenschatkennis breidt levenslang uit
je leert telkens nieuwe woorden, na je 20ste ong 2 per week
je onthoudt de reeds geleerde woorden
Woordenschatkennis is geen statisch gegeven: evolueert continu
-nieuwe woorden ontstaan
-oude woorden verdwijnen
