vSD 05-009 Radiobiologie in de RT
Onderwijsvorm Studiebelasting
zelfstudie 2 SBU
Inleiding:
In de radiotherapie hebben we te maken met verschillende dosisschema’s om deze
dosisschema’s te kunnen begrijpen en toe te passen is het van belang kennis van de
onderliggende theorie en berekeningen te hebben.
Leerdoelen
Na dit studieonderdeel is de student in staat om:
· De gevolgen van homogene bestraling van het hele lichaam te beschrijven.
· De verschillende syndromen die kunnen optreden bij homogene bestraling van het
lichaam of bestraling bij grote oppervlaktes van het lichaam de verschillende
stralingsdoses te beschrijven.
· De biologische effecten te benoemen en verklaren die ten gevolge van een
radiotherapeutische behandeling kunnen voorkomen.
· De verschillende deterministische effecten in de relatie tijd/dosis te verklaren.
· De verschillen in de stralingsgevoeligheid van weefsels te verklaren.
· De relatie tussen de stralingsdosis en het effect op weefsels uit te leggen.
· Het risico in te schatten met betrekking tot het ontstaan van secundaire tumoren ten
gevolge van radiotherapeutische behandeling.
· In staat zijn om de relevantie van volumegrootte aan te geven.
· De tolerantiedoses van de belangrijkste weefsels te benoemen.
· Treatment planningen/dosis volume histogram te beoordelen met de kennis van de
tolerantiedoses van de belangrijkste weefsels.
· De begrippen TcP , NTcP, LQ model, ETD, De a/b ratio uit te leggen.
En deze begrippen toe te passen bij het fractioneren van bestralingsschema’s.
Werkwijze:
Bekijk de weblectures (eventueel opnieuw) deterministische effecten en toegepaste
radiobiologie tbv de radiotherapie.
Benodigdheden:
· Ru, V.J., Scheurleer, J.S., Welleweerd, H (2003) Radiobiologie en
stralingsbescherming. De Tijdstroom. Maarssen. Hoofdstuk 2, 3, 4
· Steel G.G. (2002) Basic Clinical Radiobiology. Arnold, Londen. Hoofdstuk 2,3, 4, 5
en 11, 21
· http://emedicine.medscape.com/article/846797-overview#a1 voor het laatst bezocht
op 1 juli 2011
· Weblecture: Deterministische effecten
· Weblecture: Toegepaste Radiobiologie tbv. de Radiotherapie
puntmutaties is voor stochastische schade
late schade lage alfa bèta ratio
Acute schade hoge alfa bèta ratio
Hoe kleiner de alfa bèta ratio, hoe groter de beta component
fractioneren helpt bij het voorkomen van late deterministische schade
alfa bèta ratio hangt af van type weefsel, het type effect
indirect efecten gaan via radicalen en word versterkt door zuurstof omdat er dan reactieve
radicalen
LET hoeveel energie je per weglengte aflegt (alleen bij een lage LET is zuurstof versterking)
Onderwijsvorm Studiebelasting
zelfstudie 2 SBU
Inleiding:
In de radiotherapie hebben we te maken met verschillende dosisschema’s om deze
dosisschema’s te kunnen begrijpen en toe te passen is het van belang kennis van de
onderliggende theorie en berekeningen te hebben.
Leerdoelen
Na dit studieonderdeel is de student in staat om:
· De gevolgen van homogene bestraling van het hele lichaam te beschrijven.
· De verschillende syndromen die kunnen optreden bij homogene bestraling van het
lichaam of bestraling bij grote oppervlaktes van het lichaam de verschillende
stralingsdoses te beschrijven.
· De biologische effecten te benoemen en verklaren die ten gevolge van een
radiotherapeutische behandeling kunnen voorkomen.
· De verschillende deterministische effecten in de relatie tijd/dosis te verklaren.
· De verschillen in de stralingsgevoeligheid van weefsels te verklaren.
· De relatie tussen de stralingsdosis en het effect op weefsels uit te leggen.
· Het risico in te schatten met betrekking tot het ontstaan van secundaire tumoren ten
gevolge van radiotherapeutische behandeling.
· In staat zijn om de relevantie van volumegrootte aan te geven.
· De tolerantiedoses van de belangrijkste weefsels te benoemen.
· Treatment planningen/dosis volume histogram te beoordelen met de kennis van de
tolerantiedoses van de belangrijkste weefsels.
· De begrippen TcP , NTcP, LQ model, ETD, De a/b ratio uit te leggen.
En deze begrippen toe te passen bij het fractioneren van bestralingsschema’s.
Werkwijze:
Bekijk de weblectures (eventueel opnieuw) deterministische effecten en toegepaste
radiobiologie tbv de radiotherapie.
Benodigdheden:
· Ru, V.J., Scheurleer, J.S., Welleweerd, H (2003) Radiobiologie en
stralingsbescherming. De Tijdstroom. Maarssen. Hoofdstuk 2, 3, 4
· Steel G.G. (2002) Basic Clinical Radiobiology. Arnold, Londen. Hoofdstuk 2,3, 4, 5
en 11, 21
· http://emedicine.medscape.com/article/846797-overview#a1 voor het laatst bezocht
op 1 juli 2011
· Weblecture: Deterministische effecten
· Weblecture: Toegepaste Radiobiologie tbv. de Radiotherapie
puntmutaties is voor stochastische schade
late schade lage alfa bèta ratio
Acute schade hoge alfa bèta ratio
Hoe kleiner de alfa bèta ratio, hoe groter de beta component
fractioneren helpt bij het voorkomen van late deterministische schade
alfa bèta ratio hangt af van type weefsel, het type effect
indirect efecten gaan via radicalen en word versterkt door zuurstof omdat er dan reactieve
radicalen
LET hoeveel energie je per weglengte aflegt (alleen bij een lage LET is zuurstof versterking)