Nederlands
1. Luisteren en lezen
Boodschappen begrijpen uit geschreven en gesproken tekst
A. Strategieën
- Wat weet ik over dit onderwerp?
- Wat is de tekstsoort?
- Wie is de zender/ ontvanger?
- Lees alle vragen/ opdrachten en start
B. Analyseren
- Tekstopbouw a.d.h.v. alinea’s:
o Inleiding o Midden o Slot
- Onderwerp: 1 of 2 woorden die tekst beschrijven
- Deelonderwerp: 1 of 2 woorden die alinea beschrijven
- Hoofdgedachte: 1 of 2 zinnen die tekst beschrijven
- Kernzin: Belangrijkste zin uit alinea (vaak 1ste of laatste)
- Schrijfdoel: Wat wil schrijver hiermee bereiken?
- Tekstverbanden:
o Signaalwoorden: drukken tekstverband uit
Soort verband Signaalwoorden
Opsomming En, bovendien, daarnaast, in de eerste plaats, ten eerste, ten
slotte, ook, verder, noch, zowel, etc.
Tijd Nadat, terwijl, toen, voordat, wanneer, daarna, sinds, vorige
week, etc.
Reden, Argument Omdat, want, aangezien, namelijk, om die reden, etc.
Oorzaak-gevolg Daardoor, waardoor, daaruit volg, als gevolg van, te wijten
aan, te danken aan, etc.
Doel Teneinde, zodoende, door middel van, etc.
Voorwaarde Als, indien, mits, tenzij, op voorwaarde dat, onder de conditie
dat, etc.
Relativering, Natuurlijk, toch, maar, ondanks, weliswaar, (al)hoewel, etc.
toegeving
Tegenstelling Anderzijds, enerzijds, in tegenstelling tot, daarentegen,
ondanks, doch, echter, etc.
Vergelijking Alsof, evenals, eveneens, evenzeer, net als, etc.
Omschrijving Anders gezegd, m.a.w., etc.
Voorbeeld Zoals, bijvoorbeeld, ter illustratie, etc.
Toelichting Met name, in het bijzonder, onder andere, onder meer, d.w.z.,
dat betekent, etc.
Conclusie Dus, dan ook, hieruit volgt, concluderend, kunnen we stellen,
etc.
Samenvatting Kortom, in 1 woord, samengevat, etc.
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
, o Verwijswoorden: verwijzen naar eerder vermelde zaken, plaatsen,
personen
Woordsoort Verwijswoord
Onbepaalde telwoorden De laatste, een paar, sommige, etc.
Persoonlijke voornaamwoorden Hij, hem, zij, wij, jullie, etc.
Wederkerende voornaamwoorden Zich
Wederkerige voornaamwoorden Elkaar
Bezittelijke voornaamwoorden Mijn, zijn, onze, haar, etc.
Aanwijzende voornaamwoorden Zulk, zo’n, diegene, dergelijke, etc.
Betrekkelijke voornaamwoorden Die, dat, wiens, etc.
Voornaamwoordelijk bijwoord Waarop, waarmee, etc.
Sommige bijwoorden Daar, toen, dan, etc.
- Tekststructuren:
Chronologische Gegevens staan in
structuur volgorde van tijd
Opsomming van
Opsommende gegevens: kort en
structuur bondig adhv abc, 123, -
,*
Alles over een persoon,
Beschrijvende zaak of onderwerp (bv.
structuur spreekbeurt, huis te
huur)
Tekststructuur:
(COBVOP)
Verklarende Wie, wat, waarom:
structuur reden voor oorzaak
Oorzaak-gevolg Probleemthema's:
structuur oorzaak>gevolg
Prombleem-
Probleem beschreven
oplossende en oplossing hiervoor
structuur
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
, C. Tekstsoorten (OAAI)
> Doel, de schrijver wil..
Tekstsoorten
Overtuigende Amuserende Activerende Informerende
tekst tekst tekst tekst
Wil overtuigen
Wil laten
van meningen, Wil aanzetten om Wil dat je iets te
ontspannen,
gedachten, iets te doen weten komt
entertainen
ideeën
vb. bv. Studieboeken,
vb. Roman, strip,
vb. Betoog, Reclamefolder, nieuwsbericht,
komedie, poëzie,
collums, etc. advertentie, folder, recept,
etc.
affiche, etc. etc.
2. Schrijven en spreken
Beschrijven, vertellen, presenteren, uitleggen, rapporteren, argumenteren
1. Lees goed opdracht
2. Formeel/ informeel: Pas je stijl aan
3. Maak schets en gebruik signaalwoorden
Tip: Spreken: Lichaamstaal
Tip: Schrijven: Kladversie > Papier of pc
Tip: Gebruik sites: vandale.nl of spelling.nu
3. Literaire begrippen
Volgende termen moet je begrijpen en kunnen gebruiken. Ze helpen je om literaire
teksten te analyseren en te interpreteren om je leeservaring en waardering te
verwoorden.
Algemeen
Literatuur vs Lectuur Beiden om gelezen te worden. Literatuur wordt tot
kunst gerekend. Lectuur niet.
Primaire vs Secundaire Vb: Primair: dagboek Napoleon; Secundair: Biografie
literatuur Napoleon die daarop gebaseerd is
Triviaalliteratuur vs Pulp Dezelfde reeks goedkopere tijdschriften. Pulp =
gedrukt op goedkoper papier
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
1. Luisteren en lezen
Boodschappen begrijpen uit geschreven en gesproken tekst
A. Strategieën
- Wat weet ik over dit onderwerp?
- Wat is de tekstsoort?
- Wie is de zender/ ontvanger?
- Lees alle vragen/ opdrachten en start
B. Analyseren
- Tekstopbouw a.d.h.v. alinea’s:
o Inleiding o Midden o Slot
- Onderwerp: 1 of 2 woorden die tekst beschrijven
- Deelonderwerp: 1 of 2 woorden die alinea beschrijven
- Hoofdgedachte: 1 of 2 zinnen die tekst beschrijven
- Kernzin: Belangrijkste zin uit alinea (vaak 1ste of laatste)
- Schrijfdoel: Wat wil schrijver hiermee bereiken?
- Tekstverbanden:
o Signaalwoorden: drukken tekstverband uit
Soort verband Signaalwoorden
Opsomming En, bovendien, daarnaast, in de eerste plaats, ten eerste, ten
slotte, ook, verder, noch, zowel, etc.
Tijd Nadat, terwijl, toen, voordat, wanneer, daarna, sinds, vorige
week, etc.
Reden, Argument Omdat, want, aangezien, namelijk, om die reden, etc.
Oorzaak-gevolg Daardoor, waardoor, daaruit volg, als gevolg van, te wijten
aan, te danken aan, etc.
Doel Teneinde, zodoende, door middel van, etc.
Voorwaarde Als, indien, mits, tenzij, op voorwaarde dat, onder de conditie
dat, etc.
Relativering, Natuurlijk, toch, maar, ondanks, weliswaar, (al)hoewel, etc.
toegeving
Tegenstelling Anderzijds, enerzijds, in tegenstelling tot, daarentegen,
ondanks, doch, echter, etc.
Vergelijking Alsof, evenals, eveneens, evenzeer, net als, etc.
Omschrijving Anders gezegd, m.a.w., etc.
Voorbeeld Zoals, bijvoorbeeld, ter illustratie, etc.
Toelichting Met name, in het bijzonder, onder andere, onder meer, d.w.z.,
dat betekent, etc.
Conclusie Dus, dan ook, hieruit volgt, concluderend, kunnen we stellen,
etc.
Samenvatting Kortom, in 1 woord, samengevat, etc.
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
, o Verwijswoorden: verwijzen naar eerder vermelde zaken, plaatsen,
personen
Woordsoort Verwijswoord
Onbepaalde telwoorden De laatste, een paar, sommige, etc.
Persoonlijke voornaamwoorden Hij, hem, zij, wij, jullie, etc.
Wederkerende voornaamwoorden Zich
Wederkerige voornaamwoorden Elkaar
Bezittelijke voornaamwoorden Mijn, zijn, onze, haar, etc.
Aanwijzende voornaamwoorden Zulk, zo’n, diegene, dergelijke, etc.
Betrekkelijke voornaamwoorden Die, dat, wiens, etc.
Voornaamwoordelijk bijwoord Waarop, waarmee, etc.
Sommige bijwoorden Daar, toen, dan, etc.
- Tekststructuren:
Chronologische Gegevens staan in
structuur volgorde van tijd
Opsomming van
Opsommende gegevens: kort en
structuur bondig adhv abc, 123, -
,*
Alles over een persoon,
Beschrijvende zaak of onderwerp (bv.
structuur spreekbeurt, huis te
huur)
Tekststructuur:
(COBVOP)
Verklarende Wie, wat, waarom:
structuur reden voor oorzaak
Oorzaak-gevolg Probleemthema's:
structuur oorzaak>gevolg
Prombleem-
Probleem beschreven
oplossende en oplossing hiervoor
structuur
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
, C. Tekstsoorten (OAAI)
> Doel, de schrijver wil..
Tekstsoorten
Overtuigende Amuserende Activerende Informerende
tekst tekst tekst tekst
Wil overtuigen
Wil laten
van meningen, Wil aanzetten om Wil dat je iets te
ontspannen,
gedachten, iets te doen weten komt
entertainen
ideeën
vb. bv. Studieboeken,
vb. Roman, strip,
vb. Betoog, Reclamefolder, nieuwsbericht,
komedie, poëzie,
collums, etc. advertentie, folder, recept,
etc.
affiche, etc. etc.
2. Schrijven en spreken
Beschrijven, vertellen, presenteren, uitleggen, rapporteren, argumenteren
1. Lees goed opdracht
2. Formeel/ informeel: Pas je stijl aan
3. Maak schets en gebruik signaalwoorden
Tip: Spreken: Lichaamstaal
Tip: Schrijven: Kladversie > Papier of pc
Tip: Gebruik sites: vandale.nl of spelling.nu
3. Literaire begrippen
Volgende termen moet je begrijpen en kunnen gebruiken. Ze helpen je om literaire
teksten te analyseren en te interpreteren om je leeservaring en waardering te
verwoorden.
Algemeen
Literatuur vs Lectuur Beiden om gelezen te worden. Literatuur wordt tot
kunst gerekend. Lectuur niet.
Primaire vs Secundaire Vb: Primair: dagboek Napoleon; Secundair: Biografie
literatuur Napoleon die daarop gebaseerd is
Triviaalliteratuur vs Pulp Dezelfde reeks goedkopere tijdschriften. Pulp =
gedrukt op goedkoper papier
Gedownload van Knoowy - Upload jouw eigen documenten en verdien geld
