Geachte heer Abali, heer Somnis en mevrouw Schoon,
Naar aanleiding van uw gezamenlijke verzoek om goederenrechtelijk advies, bericht ik u bij
deze mijn advies.
Juridische aspecten
Allereerst behandel ik het verzoek van dhr. Abali. Wanneer Somnis de binnenwerken
bekleedt zijn er verschillende goederenrechtelijke gevolgen denkbaar, namelijk dat u, Abali,
eigenaar kunt blijven of dat Somnis eigenaar wordt.
Natrekking
De wet regelt voor natrekking dat “de eigendom van een roerende zaak die een bestanddeel
wordt van een andere roerende zaak die als hoofdzaak is aan te merken,” overgaat op de
eigenaar van deze hoofdzaak.1 Dat leidt ertoe dat de hoofdzaak de waarde van de andere
zaak “aanmerkelijk overtreft of die volgens verkeersopvatting als zodanig wordt
beschouwd”.2 Een bestanddeel is datgene wat volgens de verkeersopvatting onderdeel is
van een zaak en een zaak die zodanig met de hoofdzaak is verbonden en daar niet zonder
beschadiging van kan worden afgescheiden.3
Van belang is om te bepalen wat de bestanddelen zijn en wat de hoofdzaak is in uw situatie.
Binnenwerken en bekleding zijn bestanddelen, omdat de verkeersopvatting daartoe leidt. Ze
zijn namelijk complementair. De Hoge Raad gaf als criterium aan dat voor de vraag of een
bestanddeel onderdeel is geworden van een hoofdzaak, van belang is dat de onderdelen in
constructief opzicht specifiek op elkaar zijn afgestemd. 4 Vervolgens kan bepaald worden wat
de hoofdzaak is. Dat zouden de binnenwerken van Abali zijn, omdat de waarde van de
binnenwerken de bekleding van Somnis overtreft. Concluderend betekent dit dat, bij
natrekking, de eigendom in handen valt van Abali, omdat zijn binnenwerken door de
bekleding van Somnis worden nagetrokken.
Zaaksvorming
Door de wettekst over zaaksvorming toe te passen op uw situatie zijn twee uitkomsten
denkbaar. De wet bepaalt dat iemand eigenaar wordt van oorspronkelijke zaken als hij uit
een of meer roerende zaken een nieuwe zaak vormt.5 Voor deze bepaling geldt dat de regels
van natrekking overeenkomstig gelden, indien de zaken van meerdere eigenaars zijn. Dat
heeft tot gevolg dat Abali opnieuw als eigenaar aangewezen wordt.
Hierop geldt echter een uitzondering. Uit de juridische literatuur blijkt de verwachting dat de
meeste zaaksvormingsproblemen met behulp van die uitzondering worden opgelost. 6 De
uitzondering bepaalt: “indien iemand voor zichzelf een zaak vormt of doet vormen uit of
mede uit een of meer hem niet toebehorende roerende zaken, wordt hij eigenaar van de
1
Art. 5:14 lid 1 BW.
2
Art. 5:14 lid 3 BW.
3
Art. 3:4 BW.
4
HR 15 november 1991, ECLI:NL:HR:1991:ZC0412 (Dépex/Curatoren van Bergel).
5
J.E. Wichers, ‘Natrekking, Vermenging En Zaaksvorming. Opmerkingen bij de algemene regeling voor roerende
zaken in het Burgerlijk Wetboek’, Deventer: Wolters Kluwer 2002, p. 111.
6
J.E. Wichers, ‘Natrekking, Vermenging En Zaaksvorming. Opmerkingen bij de algemene regeling voor roerende
zaken in het Burgerlijk Wetboek’, Deventer: Wolters Kluwer 2002, p. 114.
Naar aanleiding van uw gezamenlijke verzoek om goederenrechtelijk advies, bericht ik u bij
deze mijn advies.
Juridische aspecten
Allereerst behandel ik het verzoek van dhr. Abali. Wanneer Somnis de binnenwerken
bekleedt zijn er verschillende goederenrechtelijke gevolgen denkbaar, namelijk dat u, Abali,
eigenaar kunt blijven of dat Somnis eigenaar wordt.
Natrekking
De wet regelt voor natrekking dat “de eigendom van een roerende zaak die een bestanddeel
wordt van een andere roerende zaak die als hoofdzaak is aan te merken,” overgaat op de
eigenaar van deze hoofdzaak.1 Dat leidt ertoe dat de hoofdzaak de waarde van de andere
zaak “aanmerkelijk overtreft of die volgens verkeersopvatting als zodanig wordt
beschouwd”.2 Een bestanddeel is datgene wat volgens de verkeersopvatting onderdeel is
van een zaak en een zaak die zodanig met de hoofdzaak is verbonden en daar niet zonder
beschadiging van kan worden afgescheiden.3
Van belang is om te bepalen wat de bestanddelen zijn en wat de hoofdzaak is in uw situatie.
Binnenwerken en bekleding zijn bestanddelen, omdat de verkeersopvatting daartoe leidt. Ze
zijn namelijk complementair. De Hoge Raad gaf als criterium aan dat voor de vraag of een
bestanddeel onderdeel is geworden van een hoofdzaak, van belang is dat de onderdelen in
constructief opzicht specifiek op elkaar zijn afgestemd. 4 Vervolgens kan bepaald worden wat
de hoofdzaak is. Dat zouden de binnenwerken van Abali zijn, omdat de waarde van de
binnenwerken de bekleding van Somnis overtreft. Concluderend betekent dit dat, bij
natrekking, de eigendom in handen valt van Abali, omdat zijn binnenwerken door de
bekleding van Somnis worden nagetrokken.
Zaaksvorming
Door de wettekst over zaaksvorming toe te passen op uw situatie zijn twee uitkomsten
denkbaar. De wet bepaalt dat iemand eigenaar wordt van oorspronkelijke zaken als hij uit
een of meer roerende zaken een nieuwe zaak vormt.5 Voor deze bepaling geldt dat de regels
van natrekking overeenkomstig gelden, indien de zaken van meerdere eigenaars zijn. Dat
heeft tot gevolg dat Abali opnieuw als eigenaar aangewezen wordt.
Hierop geldt echter een uitzondering. Uit de juridische literatuur blijkt de verwachting dat de
meeste zaaksvormingsproblemen met behulp van die uitzondering worden opgelost. 6 De
uitzondering bepaalt: “indien iemand voor zichzelf een zaak vormt of doet vormen uit of
mede uit een of meer hem niet toebehorende roerende zaken, wordt hij eigenaar van de
1
Art. 5:14 lid 1 BW.
2
Art. 5:14 lid 3 BW.
3
Art. 3:4 BW.
4
HR 15 november 1991, ECLI:NL:HR:1991:ZC0412 (Dépex/Curatoren van Bergel).
5
J.E. Wichers, ‘Natrekking, Vermenging En Zaaksvorming. Opmerkingen bij de algemene regeling voor roerende
zaken in het Burgerlijk Wetboek’, Deventer: Wolters Kluwer 2002, p. 111.
6
J.E. Wichers, ‘Natrekking, Vermenging En Zaaksvorming. Opmerkingen bij de algemene regeling voor roerende
zaken in het Burgerlijk Wetboek’, Deventer: Wolters Kluwer 2002, p. 114.
