BEROEPSETHIEK
Samenvatting deel 1
2023-2024
, Hoofdstuk 1: Wat is relationele ethiek?
1. Hebben we een probleem?
Ethiek stelt zich de vraag naar het fundament van een psychologische praktijk, op welke wijze geef jij als
psychologisch consulent betekenis aan je werk
- Als psychologisch consulent leer je allerlei methodieken om met problematieken om te gaan (verslaving,
armoede, familiaal geweld …)
- Elk op hun wijze proberen methodieken (cliënt-centered werken, contextueel werken …) antwoord te geven
op complexe problematieken
- In relationele ethiek gaan we menselijk contact een plaats geven
2. Een fundamenteel filosofisch-ethisch debat
- Vroeger konden we eenduidig vanuit één context kijken
- Nu zijn er een viertal modellen dat in spanning staat en dominant willen worden in de sector, we
onderscheiden een debat tussen verschillende wijzen waarop men zijn praktijk fundeert
Verschillende wijzen waarop men de psychologische praktijk fundeert:
1) Mathematisering, formalisering en wetenschappen
- Materialistisch of modern, denkt in mechanistische termen
- Elke ethische vraag wordt vertaald in monetaire, juridische en technische (telbare/meetbare)
procedures
- Meent via metingen vaste procedures voor psychologische problemen te kunnen ontwikkelen
- Meent een probleem totaal te kunnen beheersen en oplossen
- Wetenschappen houden houvast om om te gaan met complexe moeilijkheden
- Protocols = wetenschappelijke procedures om te komen tot een wetenschappelijk resultaat
Vb. Een onderzoek geeft aan dat een cliënt 10 therapiesessies nodig heeft en elke sessie mag maar 15
minuten duren
2) Individualisering en vermarkting
- De psychologische praktijk wordt louter een economische zaak van het individu
- Hulpverlening wordt economische realiteit, zaak van contracten, financiën, rechten en plichten
- Spoort mooi samen met mathematisering = vermarkting vraagt psychologische praktijk die objectief
in procedures gegoten kan worden
Vb. Als een cliënt 10 therapiesessies nodig heeft dan wordt daar een recht van terugbetaling van het
ziekenfonds aan gekoppeld, wanneer de cliënt niet voldoende revalideert dan stelt zich de vraag naar
verantwoordelijkheid (iets of iemand moet in de behandeling hebben gefaald, wie betaald de komende
sessies)
3) Relationeel netwerk van waarden, perspectieven, laging
- Sluit aan bij relationele filosofie
- Meent dat we een ethisch probleem nooit totaal kunnen oplossen
- Nooit evidente kaders voor omgaan met ethische problemen (ziet dit niet negatief)
- Sluit aan op een evolutionair of sociaalecologisch denken dat meent dat toeval een intrinsiek
element uitmaakt van de werkelijkheid
- Het idee dat de wereld evolueert en niets zomaar hetzelfde blijft, wil aan objectiviteit van het leven
betekenis geven
Vb. men spreekt af dat jongeren een kwartier de tijd hebben om van school met de fiets terug te keren
naar de voorziening, je kan meten wie op tijd of te laat komt, maar wat ben je met de meting als je de
context er niet bij betrekt in de afweging of de jongere fout is (fietsband kan lek zijn)
4) Religie en mythe
- Ethisch probleem is kwestie van louter geloof
- God is voldoende voor het oplossen van ethische moeilijkheden
- Wanneer cliënt een probleem heeft moet hij bidden, bijbel wordt element in begeleiding
Vb. Op basis van christendom lgbtq+ of euthanasie afwijzen
Samenvatting deel 1
2023-2024
, Hoofdstuk 1: Wat is relationele ethiek?
1. Hebben we een probleem?
Ethiek stelt zich de vraag naar het fundament van een psychologische praktijk, op welke wijze geef jij als
psychologisch consulent betekenis aan je werk
- Als psychologisch consulent leer je allerlei methodieken om met problematieken om te gaan (verslaving,
armoede, familiaal geweld …)
- Elk op hun wijze proberen methodieken (cliënt-centered werken, contextueel werken …) antwoord te geven
op complexe problematieken
- In relationele ethiek gaan we menselijk contact een plaats geven
2. Een fundamenteel filosofisch-ethisch debat
- Vroeger konden we eenduidig vanuit één context kijken
- Nu zijn er een viertal modellen dat in spanning staat en dominant willen worden in de sector, we
onderscheiden een debat tussen verschillende wijzen waarop men zijn praktijk fundeert
Verschillende wijzen waarop men de psychologische praktijk fundeert:
1) Mathematisering, formalisering en wetenschappen
- Materialistisch of modern, denkt in mechanistische termen
- Elke ethische vraag wordt vertaald in monetaire, juridische en technische (telbare/meetbare)
procedures
- Meent via metingen vaste procedures voor psychologische problemen te kunnen ontwikkelen
- Meent een probleem totaal te kunnen beheersen en oplossen
- Wetenschappen houden houvast om om te gaan met complexe moeilijkheden
- Protocols = wetenschappelijke procedures om te komen tot een wetenschappelijk resultaat
Vb. Een onderzoek geeft aan dat een cliënt 10 therapiesessies nodig heeft en elke sessie mag maar 15
minuten duren
2) Individualisering en vermarkting
- De psychologische praktijk wordt louter een economische zaak van het individu
- Hulpverlening wordt economische realiteit, zaak van contracten, financiën, rechten en plichten
- Spoort mooi samen met mathematisering = vermarkting vraagt psychologische praktijk die objectief
in procedures gegoten kan worden
Vb. Als een cliënt 10 therapiesessies nodig heeft dan wordt daar een recht van terugbetaling van het
ziekenfonds aan gekoppeld, wanneer de cliënt niet voldoende revalideert dan stelt zich de vraag naar
verantwoordelijkheid (iets of iemand moet in de behandeling hebben gefaald, wie betaald de komende
sessies)
3) Relationeel netwerk van waarden, perspectieven, laging
- Sluit aan bij relationele filosofie
- Meent dat we een ethisch probleem nooit totaal kunnen oplossen
- Nooit evidente kaders voor omgaan met ethische problemen (ziet dit niet negatief)
- Sluit aan op een evolutionair of sociaalecologisch denken dat meent dat toeval een intrinsiek
element uitmaakt van de werkelijkheid
- Het idee dat de wereld evolueert en niets zomaar hetzelfde blijft, wil aan objectiviteit van het leven
betekenis geven
Vb. men spreekt af dat jongeren een kwartier de tijd hebben om van school met de fiets terug te keren
naar de voorziening, je kan meten wie op tijd of te laat komt, maar wat ben je met de meting als je de
context er niet bij betrekt in de afweging of de jongere fout is (fietsband kan lek zijn)
4) Religie en mythe
- Ethisch probleem is kwestie van louter geloof
- God is voldoende voor het oplossen van ethische moeilijkheden
- Wanneer cliënt een probleem heeft moet hij bidden, bijbel wordt element in begeleiding
Vb. Op basis van christendom lgbtq+ of euthanasie afwijzen
