Multiple Sclerose (MS)
Welk (deel van een) orgaansysteem is door de aandoening ‘getroffen’?
Stukjes myeline en onderliggende zenuwvezels in de hersenen zijn aangedaan.
Wat zijn de normale functies van het aangedane (deel van het) orgaansysteem?
Myeline speelt een belangrijke rol bij de zenuwgeleiding. Het zorgt er voor dat prikkels sneller door
zenuwen schieten en dat zenuwprikkels niet overschieten naar andere zenuwen. Het werkt dus als
een soort van isolatiemateriaal rondom een elektriciteitsdraad.
In welk opzicht verschilt de bouw van het aangedane orgaansysteem met die van het gezonde
orgaansysteem?
De term MS duidt op de vele plaatsen waar verharding als gevolg van demyelinisatie van de zenuwen
optreedt. De meeste patiënten met MS kennen perioden van relatief goede gezondheid (remissies)
afgewisseld met afmattende exacerbaties (schubs). Vaak verergert de aandoening in de loop van de
tijd langzaam.
Wat is de oorzaak van het disfunctioneren van het betreffende orgaansysteem
De oorzaak van MS is onbekend. Er zijn verklaringen dat een besmetting met een virus (herpes- of
retrovirus) of een ander onbekend antigeen op een of andere manier een reactie opwekt tegen
lichaamseigen weefsels (auto-immuunreactie). Dit gebeurd meestal al op jonge leeftijd. DE auto-
immuunreactie veroorzaakt ontsteking, vernietiging van myeline en beschadiging van de
myelineschede en de onderliggende zenuwvezel.
MS lijkt een erfelijke component te hebben. Ongeveer 5% van de patiënten met de ziekte heeft een
broer of zus die ook is aangedaan en bij ongeveer 15% lijst een naast familielid aan de ziekte. Ook
ontwikkelt MS zich eerder bij mensen met bepaalde genetische markers voor eiwitten (human
leukocyte antigens) die het lichaam helpen onderscheid te maken tussen lichaamseigen en
lichaamsvreemd.
Ook omgevingsfactoren spelen een rol bij MS. De kans om MS te krijgen wordt beïnvloed door de
plaats waar men de eerste 15 levensjaren doorbrengt. MS komt voor bij 1:2000 mensen die
opgroeien in een gematigd klimaat, maar slechts bij 1:10000 mensen in een tropisch klimaat. MS
komt vrijwel niet voor bij mensen die rond de evenaar opgroeien. Het klimaat waarin met latere jaren
van het leven doorbrengt heeft geen invloed op het risico op het ontstaan van MS.
Welke functieverandering kan je daaruit afleiden? (Dat wil zeggen: bepaal de pathofysiologie van
het ziektebeeld.)
De symptomen van MS lopen sterk uit een, zowel van persoon tot persoon als per periode bij
dezelfde persoon, afhankelijk van welke zenuwvezels zijn gedemyeliniseerd. Demyelinisatie van
zenuwvezels die zintuiglijke informatie geleiden, heeft abnormale zintuiglijke waarneming tot gevolg.
Demyelinisatie van zenuwvezels die signalen naar de spieren geleiden, hebben bewegingsproblemen
tot gevolg. Vaak komen en gaan de symptomen, waarbij één of meerdere lichaamsdelen worden
aangetast. De wisselende symptomen worden veroorzaakt door beschadiging van myelinescheden,
gevolgd door herstel dat weer wordt gevolgd door nieuwe beschadiging.
MS kan onvoorspelbaar verergeren en verminderen. Er bestaan echter verschillende patronen waarin
de symptomen optreden. Bij het relapsing-remitting-patroon worden exacerbaties afgewisseld door
remissies waarbij de symptomen stabiel zijn. Een remissie kan maanden tot jaren aanhouden. Een
schub kan spontaan optreden of door een infectie als de griep worden opgewekt. Ook hoge
temperaturen (zeer warm weer, warm bad, warme douche of koorts) kunnen symptomen verergeren.
Bij het primaire progressieve patroon wordt de ziekte geleidelijk erger zonder remissies, ook al
Welk (deel van een) orgaansysteem is door de aandoening ‘getroffen’?
Stukjes myeline en onderliggende zenuwvezels in de hersenen zijn aangedaan.
Wat zijn de normale functies van het aangedane (deel van het) orgaansysteem?
Myeline speelt een belangrijke rol bij de zenuwgeleiding. Het zorgt er voor dat prikkels sneller door
zenuwen schieten en dat zenuwprikkels niet overschieten naar andere zenuwen. Het werkt dus als
een soort van isolatiemateriaal rondom een elektriciteitsdraad.
In welk opzicht verschilt de bouw van het aangedane orgaansysteem met die van het gezonde
orgaansysteem?
De term MS duidt op de vele plaatsen waar verharding als gevolg van demyelinisatie van de zenuwen
optreedt. De meeste patiënten met MS kennen perioden van relatief goede gezondheid (remissies)
afgewisseld met afmattende exacerbaties (schubs). Vaak verergert de aandoening in de loop van de
tijd langzaam.
Wat is de oorzaak van het disfunctioneren van het betreffende orgaansysteem
De oorzaak van MS is onbekend. Er zijn verklaringen dat een besmetting met een virus (herpes- of
retrovirus) of een ander onbekend antigeen op een of andere manier een reactie opwekt tegen
lichaamseigen weefsels (auto-immuunreactie). Dit gebeurd meestal al op jonge leeftijd. DE auto-
immuunreactie veroorzaakt ontsteking, vernietiging van myeline en beschadiging van de
myelineschede en de onderliggende zenuwvezel.
MS lijkt een erfelijke component te hebben. Ongeveer 5% van de patiënten met de ziekte heeft een
broer of zus die ook is aangedaan en bij ongeveer 15% lijst een naast familielid aan de ziekte. Ook
ontwikkelt MS zich eerder bij mensen met bepaalde genetische markers voor eiwitten (human
leukocyte antigens) die het lichaam helpen onderscheid te maken tussen lichaamseigen en
lichaamsvreemd.
Ook omgevingsfactoren spelen een rol bij MS. De kans om MS te krijgen wordt beïnvloed door de
plaats waar men de eerste 15 levensjaren doorbrengt. MS komt voor bij 1:2000 mensen die
opgroeien in een gematigd klimaat, maar slechts bij 1:10000 mensen in een tropisch klimaat. MS
komt vrijwel niet voor bij mensen die rond de evenaar opgroeien. Het klimaat waarin met latere jaren
van het leven doorbrengt heeft geen invloed op het risico op het ontstaan van MS.
Welke functieverandering kan je daaruit afleiden? (Dat wil zeggen: bepaal de pathofysiologie van
het ziektebeeld.)
De symptomen van MS lopen sterk uit een, zowel van persoon tot persoon als per periode bij
dezelfde persoon, afhankelijk van welke zenuwvezels zijn gedemyeliniseerd. Demyelinisatie van
zenuwvezels die zintuiglijke informatie geleiden, heeft abnormale zintuiglijke waarneming tot gevolg.
Demyelinisatie van zenuwvezels die signalen naar de spieren geleiden, hebben bewegingsproblemen
tot gevolg. Vaak komen en gaan de symptomen, waarbij één of meerdere lichaamsdelen worden
aangetast. De wisselende symptomen worden veroorzaakt door beschadiging van myelinescheden,
gevolgd door herstel dat weer wordt gevolgd door nieuwe beschadiging.
MS kan onvoorspelbaar verergeren en verminderen. Er bestaan echter verschillende patronen waarin
de symptomen optreden. Bij het relapsing-remitting-patroon worden exacerbaties afgewisseld door
remissies waarbij de symptomen stabiel zijn. Een remissie kan maanden tot jaren aanhouden. Een
schub kan spontaan optreden of door een infectie als de griep worden opgewekt. Ook hoge
temperaturen (zeer warm weer, warm bad, warme douche of koorts) kunnen symptomen verergeren.
Bij het primaire progressieve patroon wordt de ziekte geleidelijk erger zonder remissies, ook al
