~ Elektrische energie omzetten ~
1. Weerstand
1. De grootheid weerstand
▪ Symbool weerstand:
→ Ziet er uit als een isolerend cilindertje met een geleidend laagje op en daarrond isolerende
verf
▪ Wat doet een weerstand ? Een weerstand hindert de stroomdoorgang in een schakeling 🡪
verlaagt de stroomsterkte (I)
▪ Weerstand(swaarde) = R
• eenheid in ohm = Ω
▪ Hoe wordt weerstand gemeten ? Weerstand wordt geleten met een multimeter in serie op
‘ohmbereik’ 🡪 in kΩ of MΩ
Hoe kan je de weerstand in de schakeling buiten werking stellen zonder
die te verwijderen?
- Hoe kan je een weerstand omzeilen ? = Door een andere
route te nemen, er rond te gaan met een koperen draad.
- Stroom kiest de gemakkelijkste weg, de stroom gaat
niet door de weerstand maar door de
gemakkelijkste weg.
Wat kan je allemaal meten met een multimeter ? stroom, spanning en weerstand
● als U groter wordt, wordt I ook groter - recht evenredig
● als R groter wordt, wordt U kleiner - omgekeerd evenredig
▪ Hoe kan je de weerstandswaarde berekenen:
▪ Met de multimeter
▪ Met de wet van Ohm
▪ Aflezen op weerstand 🡪 kleurringen
3. Waarvoor worden weerstanden gebruikt?
A. Om de spanning te verdelen
▪ In een stroomkring waarbij een aantal weerstanden in serie geschakeld zijn, is de totale
spanning gelijk aan de som van de spanningen over de verschillende weerstanden
▪ Utotaal = U1 + U2 + U3 + U4 + …
▪ Als je spanning wilt verdelen moet je die in serie schakelen.
, ▪ De potentiometer = een variabele weerstand. De waarde kan worden gewijzigd en werkt als een
spanningsdeler 🡪 bv: een volumeknop
▪ Bestaat uit: (waarvoor wordt ze gebruikt ?)
• Koolstofdraad van A naar C
• Sleepcontact
• Klem B
▪ Sleepcontact naar A draaien 🡪 spanning tussen A en B wordt kleiner 🡪 geluid klinkt zachter.
▪ weerstanden worden gebruikt om je volume te vergroten of te verlagen
B. Om te verwarmen
▪ Warmte-effect of Joule-effect = in een weerstand ontstaat warmte als er stroom doorgaat
• Dit warmte-effect is groter naarmate de stroomsterkte groter is.
● Er worden verschillende metalen gebruikt.
● Zilver wordt niet rood - gaat beter geleiden, we gebruiken koper want dat is goedkoper.
De draad wordt warm (geïsoleerd in plastic) als het te warm is kan het verbranden.
Gebruik van verschillende apparaten in de keuken = overbelasting zorgt ervoor dat alles uitvalt in de keuken, dan
moet je naar de zekeringen gaan en die terug omhoog doen.
Als alles is uitgevallen in uw huis = verlies van stroom.
▪ In een computer zitten miljoenen kleine weerstandjes die samen heel veel warmte opwekken.
Hoe wordt die warmte afgevoerd? via een kleine ventilator
▪ De foto toont je het verwarmingselement van een toestel dat we frequent gebruiken. Welk
toestel is het? Wat zit er binnen in het metalen omhulsel? Waterkoker, er zit een sterk
isolerend materiaal binnen in het metalen omhulsel
▪ Ook de soldeerbout maakt gebruik van het warmte-effect. Waar bevindt zich het
verwarmingselement? Het gebruikt een heel sterke isolator
• Er zit een sterke isolator/weerstand in die veel warmte creëert en die ervoor
zorgt dat de metalen elkaar kunnen solderen.
==> Streepjes die warm worden als je op het knopje drukt (van voor
mag niet = want dan kan je niets zien door die lijntjes)
C. In meettoestellen
▪ Sensoren = weerstanden in meettoestellen
▪ NTC (negatieve temperatuurcoëfficiënt) = een weerstand waarvan de weerstandswaarde daalt
als de temperatuur stijgt (bv: elektronische thermometers)
▪ LDR ( light dependent resistor ) = een weerstand waarvan de waarde afhangt van de
hoeveelheid licht die erop valt
🡪 hoe meer licht er op de sensor valt, hoe kleiner de weerstandswaarde wordt (bv:
belichtingsmeter in fototoestel)
⇒ Er zit een weerstand die meer stroom toelaat als de temperatuur 39 graden of hoger is.
1. Weerstand
1. De grootheid weerstand
▪ Symbool weerstand:
→ Ziet er uit als een isolerend cilindertje met een geleidend laagje op en daarrond isolerende
verf
▪ Wat doet een weerstand ? Een weerstand hindert de stroomdoorgang in een schakeling 🡪
verlaagt de stroomsterkte (I)
▪ Weerstand(swaarde) = R
• eenheid in ohm = Ω
▪ Hoe wordt weerstand gemeten ? Weerstand wordt geleten met een multimeter in serie op
‘ohmbereik’ 🡪 in kΩ of MΩ
Hoe kan je de weerstand in de schakeling buiten werking stellen zonder
die te verwijderen?
- Hoe kan je een weerstand omzeilen ? = Door een andere
route te nemen, er rond te gaan met een koperen draad.
- Stroom kiest de gemakkelijkste weg, de stroom gaat
niet door de weerstand maar door de
gemakkelijkste weg.
Wat kan je allemaal meten met een multimeter ? stroom, spanning en weerstand
● als U groter wordt, wordt I ook groter - recht evenredig
● als R groter wordt, wordt U kleiner - omgekeerd evenredig
▪ Hoe kan je de weerstandswaarde berekenen:
▪ Met de multimeter
▪ Met de wet van Ohm
▪ Aflezen op weerstand 🡪 kleurringen
3. Waarvoor worden weerstanden gebruikt?
A. Om de spanning te verdelen
▪ In een stroomkring waarbij een aantal weerstanden in serie geschakeld zijn, is de totale
spanning gelijk aan de som van de spanningen over de verschillende weerstanden
▪ Utotaal = U1 + U2 + U3 + U4 + …
▪ Als je spanning wilt verdelen moet je die in serie schakelen.
, ▪ De potentiometer = een variabele weerstand. De waarde kan worden gewijzigd en werkt als een
spanningsdeler 🡪 bv: een volumeknop
▪ Bestaat uit: (waarvoor wordt ze gebruikt ?)
• Koolstofdraad van A naar C
• Sleepcontact
• Klem B
▪ Sleepcontact naar A draaien 🡪 spanning tussen A en B wordt kleiner 🡪 geluid klinkt zachter.
▪ weerstanden worden gebruikt om je volume te vergroten of te verlagen
B. Om te verwarmen
▪ Warmte-effect of Joule-effect = in een weerstand ontstaat warmte als er stroom doorgaat
• Dit warmte-effect is groter naarmate de stroomsterkte groter is.
● Er worden verschillende metalen gebruikt.
● Zilver wordt niet rood - gaat beter geleiden, we gebruiken koper want dat is goedkoper.
De draad wordt warm (geïsoleerd in plastic) als het te warm is kan het verbranden.
Gebruik van verschillende apparaten in de keuken = overbelasting zorgt ervoor dat alles uitvalt in de keuken, dan
moet je naar de zekeringen gaan en die terug omhoog doen.
Als alles is uitgevallen in uw huis = verlies van stroom.
▪ In een computer zitten miljoenen kleine weerstandjes die samen heel veel warmte opwekken.
Hoe wordt die warmte afgevoerd? via een kleine ventilator
▪ De foto toont je het verwarmingselement van een toestel dat we frequent gebruiken. Welk
toestel is het? Wat zit er binnen in het metalen omhulsel? Waterkoker, er zit een sterk
isolerend materiaal binnen in het metalen omhulsel
▪ Ook de soldeerbout maakt gebruik van het warmte-effect. Waar bevindt zich het
verwarmingselement? Het gebruikt een heel sterke isolator
• Er zit een sterke isolator/weerstand in die veel warmte creëert en die ervoor
zorgt dat de metalen elkaar kunnen solderen.
==> Streepjes die warm worden als je op het knopje drukt (van voor
mag niet = want dan kan je niets zien door die lijntjes)
C. In meettoestellen
▪ Sensoren = weerstanden in meettoestellen
▪ NTC (negatieve temperatuurcoëfficiënt) = een weerstand waarvan de weerstandswaarde daalt
als de temperatuur stijgt (bv: elektronische thermometers)
▪ LDR ( light dependent resistor ) = een weerstand waarvan de waarde afhangt van de
hoeveelheid licht die erop valt
🡪 hoe meer licht er op de sensor valt, hoe kleiner de weerstandswaarde wordt (bv:
belichtingsmeter in fototoestel)
⇒ Er zit een weerstand die meer stroom toelaat als de temperatuur 39 graden of hoger is.
