Hoofdstuk 5: Sociobiologie en evolutiepsychologie
Controverse over de menselijke natuur
De biologische evolutie heeft de culturele evolutie niet bij kunnen benen.
Menselijke psyche stamt nog uit het stenen tijdperk
Sociobiologie = De interdisciplinaire wetenschap die zich bezighoudt met een systematisch
onderzoek naar de biologische basis van dierlijk en menselijk sociaal gedrag.
Edward O. Wilson (Grondlegger van de sociobiologie)
Schreef Sociobiology: A new synthesis.
o Kreeg kritiek hierop want: Het starre determinisme wat Wilson zou prediken was in
strijd met progressieve ideeën van die tijd.
Kritiek op sociobiologie want:
- Men zag de sociale wetenschap als een autonome discipline, gewaarborgd door de uniciteit
van de mens.
Mensen creëren een eigen sociale werkelijkheid die niet door de natuurwetenschap
kan worden bestudeerd, maar uitsluitend door de sociale wetenschappen.
- Sociale wetenschapper zagen de samenleving als maakbaar en vooruitstrevend. Volgens hen
wordt menselijk gedrag bepaald door opvoeding en cultuur.
Asociaal gedrag kan uitgebannen worden door goede opvoeding en onderwijs en zo
kan de maatschappij als een geheel vooruitgaan.
- Sociobiologie is onverenigbaar met het optimistische gelijks denken dat heerste in de jaren
60/70.
Mensen beschikken in het begin over hetzelfde potentieel. (Mensen worden geboren
als tabula rasa = onbeschreven blad)
- Mensen die beweren dat mensen van nature verschillen worden als reactionair bestempeld.
Ze werden beschuldigd van op een quasiwetenschappelijke manier een rechtvaardiging voor
machtsverschillen geven. Maar Wilson zocht daarentegen alleen een verklaring voor
menselijk gedrag en geen rechtvaardiging.
Vanwege kritiek noemen sociobiologen zich liever evolutiepsychologen.
Verschil is: Evolutiepsychologie richt zich niet alleen op het gedrag zelf, maar ook op
de mechanismen die het gedrag veroorzaken.
Veel discussie over of menselijk gedrag nature of nurture is
De menselijke geest en menselijk gedrag zijn het resultaat van een co-evolutionair
proces waarbij natuur en cultuur in nauwe wisselwerking met elkaar staan. (Dit
beschreef Wilson trouwens ook in zijn boek)
Controverse over de menselijke natuur
De biologische evolutie heeft de culturele evolutie niet bij kunnen benen.
Menselijke psyche stamt nog uit het stenen tijdperk
Sociobiologie = De interdisciplinaire wetenschap die zich bezighoudt met een systematisch
onderzoek naar de biologische basis van dierlijk en menselijk sociaal gedrag.
Edward O. Wilson (Grondlegger van de sociobiologie)
Schreef Sociobiology: A new synthesis.
o Kreeg kritiek hierop want: Het starre determinisme wat Wilson zou prediken was in
strijd met progressieve ideeën van die tijd.
Kritiek op sociobiologie want:
- Men zag de sociale wetenschap als een autonome discipline, gewaarborgd door de uniciteit
van de mens.
Mensen creëren een eigen sociale werkelijkheid die niet door de natuurwetenschap
kan worden bestudeerd, maar uitsluitend door de sociale wetenschappen.
- Sociale wetenschapper zagen de samenleving als maakbaar en vooruitstrevend. Volgens hen
wordt menselijk gedrag bepaald door opvoeding en cultuur.
Asociaal gedrag kan uitgebannen worden door goede opvoeding en onderwijs en zo
kan de maatschappij als een geheel vooruitgaan.
- Sociobiologie is onverenigbaar met het optimistische gelijks denken dat heerste in de jaren
60/70.
Mensen beschikken in het begin over hetzelfde potentieel. (Mensen worden geboren
als tabula rasa = onbeschreven blad)
- Mensen die beweren dat mensen van nature verschillen worden als reactionair bestempeld.
Ze werden beschuldigd van op een quasiwetenschappelijke manier een rechtvaardiging voor
machtsverschillen geven. Maar Wilson zocht daarentegen alleen een verklaring voor
menselijk gedrag en geen rechtvaardiging.
Vanwege kritiek noemen sociobiologen zich liever evolutiepsychologen.
Verschil is: Evolutiepsychologie richt zich niet alleen op het gedrag zelf, maar ook op
de mechanismen die het gedrag veroorzaken.
Veel discussie over of menselijk gedrag nature of nurture is
De menselijke geest en menselijk gedrag zijn het resultaat van een co-evolutionair
proces waarbij natuur en cultuur in nauwe wisselwerking met elkaar staan. (Dit
beschreef Wilson trouwens ook in zijn boek)
