BEGINSELEN KINESITHERAPIE
SEMESTER 2 – LIESBET DE BAETS
1. INLEIDING
1.1 methodisch handelen
screeningsprocedure
screening is nodig voor onderzoeken van ernstige onderliggende aandoeningen
belangrijke stap voor kine in intakeprocedure – als er geen doorverwijzing is
indicatiestelling voor kine
mogelijks noodzakelijke verwijzing naar huisarts of specialist
dmv gesloten vragen ja / nee vragen
bestaat uit 6 stappen STAP 1 : algemene hulpvraag
STAP 2 : algemene rode vlaggen
STAP 3 : specifieke rode vlaggen
STAP 4 : tractus anamnesis
STAP 5 : beloop (normaal/abnormaal?)
STAP 6 : bewegingsgerelateerd?
STAP 1 : hulpvraag
vraag om beknopt klachten te beschrijven
doelen voor kine
verwachten naar jou als kine
!! volledig verhaal komt in anamnese aan bod – niet in de screening !!
inventarisatie hulpvraag ligt hulpvraag binnen werkveld v kine?
is hulpvraag gekoppeld aan houdings- of bewegingsapparaat?
STAP 2 : algemene rode vlaggen
wat zijn rode vlaggen? symptomen of tekenen bij patiënt die op te vatten zijn als “waarschuwingssignalen of risico-indicatoren
voor meer of minder ernstige onderliggende pathologie
hiervoor is expertise v andere discipline vereist
generieke rode vlaggen trauma in voorgschiedenis
constante – progressieve – niet-mechanische pijn
aanhoudende of toenemende nachtelijke pijn
onverklaarbaar gewichtsverlies (>5kg/maand)
koorts – nachtelijk zweten
maligne tumoren in voorgeschiedenis
langdurig gebruik van corticoïden
drugsgebruik – immunosuppressive – HIV
regelmatige algemene malaise
kanker pijn in rust – of tijdens de nacht
kanker in het verleden
pijn onafhankelijk bij houding of beweging
algemeen slecht voelen
onverklaarbaar gewichtsverlies (meer dan 5kg in 2 weken/maand)
infectie pijn in rust – of tijdens de nacht
pijn onafhankelijk van houding of beweging
koorts – nachtelijk zweten
algemeen slechtvoelen
fractuur hoog impact trauma (evt in verleden)
geen verbetering
pijn tijdens de nacht
langdurig gebruik van corticosteroide
CZS-probleem geeft vaak wijdverspreide tekenen
krachtverlies in armen/benen
duizelligheid
zicht- of evenwichtsproblemen
Shari Wiel | 1
,STAP 3 : specifieke rode vlaggen
specifiek voor bepaalde regio / gewricht VB : cauda equina in lage rug
avasculaire necrose van caput humeri of caput femoris
lumbale wervelkolom eerste episode LRP < 20jaar of > 55jaar
thoracale pijn
progressieve (motorische) neurologische uitval
aanhoudende (consistente) ernstige lumbale flexiebeperking
recente incontinentie (mictie en/of defecatie)
sensibele stoornissen in rijbroekgebied
cauda equina lumbale zenuwen (ter hoogte v L1) - gaan over in cauda equina
cauda equina syndroom compressie op deze lumbale spinale zenuwen – wnr ze uit ruggenmerg komen
compressie door : discus prolaps – tumor – epiduraal hematoom – infectie - ...
symptomen vroeger : blaas- en darm disfunctie
zadel anesthesie (= geen gevoel)
stage 1 CESS cauda equina syndroom – subjectief
lage rugpijn
bilaterale radiculopathie (= uitstralende pijn in rug naar achterzijde v bovenbeen – kuit – naar voet)
subjectieve sfincter problemen – maag en darm
gevoel van naalden in gans het perineale gebied (arm die slaapt en terug wakker wordt)
!!! = rode vlag patiënt doorverwijzen !!!
stage 2 CESI cauda equina syndroom – incompleet
klachten van stage 1
effectief gemeten sfincter functie blaas en darm minder goed werkt
zadel anesthesie
!! deze patiënten zullen nooit meer volledig recupereren !!
stage 3 CESR cauda equina syndroom – retention
volledige blaas verliest bezenuwing
blaas is volledig verlamt
voor deze patiënten kan er niets meer gedaan worden
lage rugpijn – maligniteit begin LRP > 50jaar
continue pijn – onafhankelijk van houding of beweging
nachtelijke pijn
algemeen slecht voelen
maligniteit in voorgeschiedenis
onverklaar gewichtsverlies
verhoogde bloed sedimentatie (elektrocytbezinkingssnelheid) – snelheid waaraan rode bloedcellen zakken
osteoporotisch wervelfractuur brose botten dat zich uit thv wervellichamen – dus hebben sneller indeukingsfracturen
vaker bij vrouwen
recente fractuur >2 jaar geleden
eerdere wervelfractuur
leeftijd > 60jaar
gewicht > 60kg - BMI > 20kg/m²
ouder met heupfractuur – fracturen aan radius – fracturen aan een scapoid botje
langdurig corticoïdengebruik
lokale klop-, druk-, en asdrukpijn van WK
opvallende lengtevermindering
versterkte thoracale kyfose
!! geen manuele therapie of mobilisatieoefeningen – kan risico vormen !!
lumabale wervelfracturen ernstige LRP aansluitend op trauma
Shari Wiel | 2
, spondylitis ankylopoetica ziekte van Bechterew
begin LRP <20jaar
vaker bij mannen dan bij vrouwen
iridocyclitis of uveïtis
onverklaarbare perifere artritis of inflammatoire darmaandoening in voorgeschiedenis
vooral nachtelijke pijn
ochendstijfheid >1u
minder pijn bij liggen – bewegen – oefenen
goede reactie op NSAID
verhoogde BSE
spondylolisthesis fractuur in processus spinosis L5 door stress/trauma
vaker bij jongere meisjes
begin LRP > 20jaar
vaak bij turnsters
Shari Wiel | 3
SEMESTER 2 – LIESBET DE BAETS
1. INLEIDING
1.1 methodisch handelen
screeningsprocedure
screening is nodig voor onderzoeken van ernstige onderliggende aandoeningen
belangrijke stap voor kine in intakeprocedure – als er geen doorverwijzing is
indicatiestelling voor kine
mogelijks noodzakelijke verwijzing naar huisarts of specialist
dmv gesloten vragen ja / nee vragen
bestaat uit 6 stappen STAP 1 : algemene hulpvraag
STAP 2 : algemene rode vlaggen
STAP 3 : specifieke rode vlaggen
STAP 4 : tractus anamnesis
STAP 5 : beloop (normaal/abnormaal?)
STAP 6 : bewegingsgerelateerd?
STAP 1 : hulpvraag
vraag om beknopt klachten te beschrijven
doelen voor kine
verwachten naar jou als kine
!! volledig verhaal komt in anamnese aan bod – niet in de screening !!
inventarisatie hulpvraag ligt hulpvraag binnen werkveld v kine?
is hulpvraag gekoppeld aan houdings- of bewegingsapparaat?
STAP 2 : algemene rode vlaggen
wat zijn rode vlaggen? symptomen of tekenen bij patiënt die op te vatten zijn als “waarschuwingssignalen of risico-indicatoren
voor meer of minder ernstige onderliggende pathologie
hiervoor is expertise v andere discipline vereist
generieke rode vlaggen trauma in voorgschiedenis
constante – progressieve – niet-mechanische pijn
aanhoudende of toenemende nachtelijke pijn
onverklaarbaar gewichtsverlies (>5kg/maand)
koorts – nachtelijk zweten
maligne tumoren in voorgeschiedenis
langdurig gebruik van corticoïden
drugsgebruik – immunosuppressive – HIV
regelmatige algemene malaise
kanker pijn in rust – of tijdens de nacht
kanker in het verleden
pijn onafhankelijk bij houding of beweging
algemeen slecht voelen
onverklaarbaar gewichtsverlies (meer dan 5kg in 2 weken/maand)
infectie pijn in rust – of tijdens de nacht
pijn onafhankelijk van houding of beweging
koorts – nachtelijk zweten
algemeen slechtvoelen
fractuur hoog impact trauma (evt in verleden)
geen verbetering
pijn tijdens de nacht
langdurig gebruik van corticosteroide
CZS-probleem geeft vaak wijdverspreide tekenen
krachtverlies in armen/benen
duizelligheid
zicht- of evenwichtsproblemen
Shari Wiel | 1
,STAP 3 : specifieke rode vlaggen
specifiek voor bepaalde regio / gewricht VB : cauda equina in lage rug
avasculaire necrose van caput humeri of caput femoris
lumbale wervelkolom eerste episode LRP < 20jaar of > 55jaar
thoracale pijn
progressieve (motorische) neurologische uitval
aanhoudende (consistente) ernstige lumbale flexiebeperking
recente incontinentie (mictie en/of defecatie)
sensibele stoornissen in rijbroekgebied
cauda equina lumbale zenuwen (ter hoogte v L1) - gaan over in cauda equina
cauda equina syndroom compressie op deze lumbale spinale zenuwen – wnr ze uit ruggenmerg komen
compressie door : discus prolaps – tumor – epiduraal hematoom – infectie - ...
symptomen vroeger : blaas- en darm disfunctie
zadel anesthesie (= geen gevoel)
stage 1 CESS cauda equina syndroom – subjectief
lage rugpijn
bilaterale radiculopathie (= uitstralende pijn in rug naar achterzijde v bovenbeen – kuit – naar voet)
subjectieve sfincter problemen – maag en darm
gevoel van naalden in gans het perineale gebied (arm die slaapt en terug wakker wordt)
!!! = rode vlag patiënt doorverwijzen !!!
stage 2 CESI cauda equina syndroom – incompleet
klachten van stage 1
effectief gemeten sfincter functie blaas en darm minder goed werkt
zadel anesthesie
!! deze patiënten zullen nooit meer volledig recupereren !!
stage 3 CESR cauda equina syndroom – retention
volledige blaas verliest bezenuwing
blaas is volledig verlamt
voor deze patiënten kan er niets meer gedaan worden
lage rugpijn – maligniteit begin LRP > 50jaar
continue pijn – onafhankelijk van houding of beweging
nachtelijke pijn
algemeen slecht voelen
maligniteit in voorgeschiedenis
onverklaar gewichtsverlies
verhoogde bloed sedimentatie (elektrocytbezinkingssnelheid) – snelheid waaraan rode bloedcellen zakken
osteoporotisch wervelfractuur brose botten dat zich uit thv wervellichamen – dus hebben sneller indeukingsfracturen
vaker bij vrouwen
recente fractuur >2 jaar geleden
eerdere wervelfractuur
leeftijd > 60jaar
gewicht > 60kg - BMI > 20kg/m²
ouder met heupfractuur – fracturen aan radius – fracturen aan een scapoid botje
langdurig corticoïdengebruik
lokale klop-, druk-, en asdrukpijn van WK
opvallende lengtevermindering
versterkte thoracale kyfose
!! geen manuele therapie of mobilisatieoefeningen – kan risico vormen !!
lumabale wervelfracturen ernstige LRP aansluitend op trauma
Shari Wiel | 2
, spondylitis ankylopoetica ziekte van Bechterew
begin LRP <20jaar
vaker bij mannen dan bij vrouwen
iridocyclitis of uveïtis
onverklaarbare perifere artritis of inflammatoire darmaandoening in voorgeschiedenis
vooral nachtelijke pijn
ochendstijfheid >1u
minder pijn bij liggen – bewegen – oefenen
goede reactie op NSAID
verhoogde BSE
spondylolisthesis fractuur in processus spinosis L5 door stress/trauma
vaker bij jongere meisjes
begin LRP > 20jaar
vaak bij turnsters
Shari Wiel | 3
