De tirannie van de verdienste – M. J. Sandel
INLEIDING: ERGENS BINNENKOMEN
Varsity Blue scandal William Singer
- Ouders uit bovenste klasse van de mg betaalden hem om ervoor te zorgen dat hun kinderen
in prestigieuze universiteiten terecht kwamen
- Symbool voor grotere vragen over wie het ver brengt in de mg en waarom
- Politieke lading: trump aanhangers >< progressieven: vb van breder mg onterecht
- Geld speelt altijd een rol bij wie kan studeren en wie niet voorkeursbehandeling voor
alumni en gulle gevers
- Donaties aan universiteiten = toelaten via ‘achterdeur’ (is niet illegaal) vb Trump donatie
geld gaat naar de universiteit, die dat kan gebruiken om alle studenten beter onderwijs te
bieden
- Schandaal Singer = toelaten via ‘zijdeur’ geld gaat naar derden
- Beidde benaderingen: mensen met geld krijgen extra kansen, krijgen voorrang op mensen die
iets gepresteerd hebben
- ‘Voordeur’ = je komt op eigen krachten binnen in de praktijk is geld hier ook van belang:
prestaties zijn moeilijk los te zien van een bevoorrechte economische positie (sterke
samenhang SAT-score en ouderlijk inkomen want trainingen, coaches, vrijwilligersreizen, dure
hobby’s,..)
- Collegegelden: universiteiten gaan sneller mensen toelaten die geen financiële hulp of
bijstand nodig hebben
- Mensen zijn het erover eens dat diegene die toegelaten worden obv eigen verdienste
(meritocratie), hun toelating hebben verdiend en daarom recht hebben op alle daaruit
voortvloeiende voorrechten
als dit klopt gaat mg discussie nt over meritocratie als probleem op zich maar hoe het
gehandhaafd word
liberalen: pos. dicriminatie >< conservatieven
Vanwaar komt obsessie met prestigieuze universiteiten?
- Economische angsten
Groeiende ongelijkheid & inkomenskloof tussen opleidingsniveau belang van
universitaire graad nam toe
Prestigieuze unief word als belangrijkste middel gezien om hogerop te komen & als
beste bescherming tegen daling op mg ladder veranderde ouderschapsstijlen
- Betalen voor verdienste
In meritocratische & ongelijke sv willen mensen aan de top het gevoel hebben dat
hun succes gerechtvaardigd is, te danken aan hun eigen inspanningen en aanleg
Meritocratie geeft de misleidende indruk dat we onze successen op eigen kracht
behaald hebben & dat falen uitsluitend aan jezelf te danken is zware last voor
jongeren ondermijnende werking op besef van burgerschap: moeilijker om
dankbaarheid en nederigheid te ontwikkelen niet snel bekommeren om algemeen
welzijn
1
, HOOFDSTUK 1: WINNAARS EN VERLIEZERS
Diagnoses van de populistische onvrede
2 diagnoses voor het verklaren van de populistische onvrede kennen
1. Vijandige reactie als gevolg van raciale, etnische en genderdiversiteit
“De witte mannen uit de arbeidersklasse die op Trump hebben gestemd waren gewend aan
hun dominante rol en voelen zich bedreigd door het vooruitzicht een minderheid te worden,
ze voelen zich slachtoffer van discriminatie en onderdrukt door de eisen van het ‘^politiek
correcte’ publieke discours.”
2. Mondialisering en technologische veranderingen verbijstering, ontwrichting, angst bij
arbeidersklasse nostalgisch verlangen naar stabiele gemeenschappen en jobs van het
verleden oplossing hiervoor vb opleidingsprogramma’s
Kern van waarheid maar geen oorzaak voor het populisme, populisme is een politieke reactie
op een politiek falen van historische proporties
2 aspecten van de mondialisering hebben de omstandigheden gecreëerd die de drijvende krachten
vormen achter het populistisch proces (het ‘politiek falen’ van hierboven)
1. De technocratische wijze waarop binnen het mondialiseringsproject tegen het algemeen
welzijn wordt aangekeken
Technocratisch beeld van de politiek gaat samen met het geloof in de markt
Markt gedreven versie van mondialisering groeiende ongelijkheid en gevoelens
van nationale identiteit van hun waarde beroofd (kosmopolitische identiteit en ‘open’
vs ‘gesloten’ politieke scheidlijn zie p31)
Technocratische aanpak van openbaar bestuur door experts, waarbij gewone burgers
niks te zeggen hadden inperking vd reikwijdte van de democratische discussie,
uitholling vh mg debat en groeiend gevoel van machteloosheid (!) populistische
reactie die ernaar streeft om de leegte in het publieke domein te vullen met
onverdraagzaamheid en wraakzuchtig nationalisme
’80: Thatcher & Reagan geloof in de markt werd in gematigde vorm overgenomen
door centrumlinkse opvolgers (democratische partij in de VS wanneer Trump
verkozen werd, Britse Labourparty ten tijden van de brexit)
o Het Amerikaanse progressieve denken (liberalisme) dwaalde af van zijn trad
missie (het kapitalisme beteugelen en de econ macht democratische
verantwoording opleggen) & daarmee verloor het zijn vermogen om te
inspireren
o Leek verandering in te komen met Obama tot bankencrisis voedde het
populistische proteststemming die weerklank vond over het gehele politieke
spectrum (Tea Party: Trump, Occupybeweging: Bernie Sanders)
Populistische revolutie = reactie op gedrag van de elites met als slachtoffers de
progressieve en middenpartijen
2. De meritocratische wijze waarop voorstanders van de mondialisering winnaars en verliezers
definiëren
Vanwaar komt het gevoel van zo veel kiezers uit arbeiders-en middenklasse ten opzichte van de elite?
Ongelijke verdeling van de beloningen Amerikanen hebben deze ongelijkheid
voor lange tijd getolereerd omdat ze geloofde in de mogelijkheid van sociale stijging
(= kern van the American dream) & in overeenstemming met dit geloof focusten
2
INLEIDING: ERGENS BINNENKOMEN
Varsity Blue scandal William Singer
- Ouders uit bovenste klasse van de mg betaalden hem om ervoor te zorgen dat hun kinderen
in prestigieuze universiteiten terecht kwamen
- Symbool voor grotere vragen over wie het ver brengt in de mg en waarom
- Politieke lading: trump aanhangers >< progressieven: vb van breder mg onterecht
- Geld speelt altijd een rol bij wie kan studeren en wie niet voorkeursbehandeling voor
alumni en gulle gevers
- Donaties aan universiteiten = toelaten via ‘achterdeur’ (is niet illegaal) vb Trump donatie
geld gaat naar de universiteit, die dat kan gebruiken om alle studenten beter onderwijs te
bieden
- Schandaal Singer = toelaten via ‘zijdeur’ geld gaat naar derden
- Beidde benaderingen: mensen met geld krijgen extra kansen, krijgen voorrang op mensen die
iets gepresteerd hebben
- ‘Voordeur’ = je komt op eigen krachten binnen in de praktijk is geld hier ook van belang:
prestaties zijn moeilijk los te zien van een bevoorrechte economische positie (sterke
samenhang SAT-score en ouderlijk inkomen want trainingen, coaches, vrijwilligersreizen, dure
hobby’s,..)
- Collegegelden: universiteiten gaan sneller mensen toelaten die geen financiële hulp of
bijstand nodig hebben
- Mensen zijn het erover eens dat diegene die toegelaten worden obv eigen verdienste
(meritocratie), hun toelating hebben verdiend en daarom recht hebben op alle daaruit
voortvloeiende voorrechten
als dit klopt gaat mg discussie nt over meritocratie als probleem op zich maar hoe het
gehandhaafd word
liberalen: pos. dicriminatie >< conservatieven
Vanwaar komt obsessie met prestigieuze universiteiten?
- Economische angsten
Groeiende ongelijkheid & inkomenskloof tussen opleidingsniveau belang van
universitaire graad nam toe
Prestigieuze unief word als belangrijkste middel gezien om hogerop te komen & als
beste bescherming tegen daling op mg ladder veranderde ouderschapsstijlen
- Betalen voor verdienste
In meritocratische & ongelijke sv willen mensen aan de top het gevoel hebben dat
hun succes gerechtvaardigd is, te danken aan hun eigen inspanningen en aanleg
Meritocratie geeft de misleidende indruk dat we onze successen op eigen kracht
behaald hebben & dat falen uitsluitend aan jezelf te danken is zware last voor
jongeren ondermijnende werking op besef van burgerschap: moeilijker om
dankbaarheid en nederigheid te ontwikkelen niet snel bekommeren om algemeen
welzijn
1
, HOOFDSTUK 1: WINNAARS EN VERLIEZERS
Diagnoses van de populistische onvrede
2 diagnoses voor het verklaren van de populistische onvrede kennen
1. Vijandige reactie als gevolg van raciale, etnische en genderdiversiteit
“De witte mannen uit de arbeidersklasse die op Trump hebben gestemd waren gewend aan
hun dominante rol en voelen zich bedreigd door het vooruitzicht een minderheid te worden,
ze voelen zich slachtoffer van discriminatie en onderdrukt door de eisen van het ‘^politiek
correcte’ publieke discours.”
2. Mondialisering en technologische veranderingen verbijstering, ontwrichting, angst bij
arbeidersklasse nostalgisch verlangen naar stabiele gemeenschappen en jobs van het
verleden oplossing hiervoor vb opleidingsprogramma’s
Kern van waarheid maar geen oorzaak voor het populisme, populisme is een politieke reactie
op een politiek falen van historische proporties
2 aspecten van de mondialisering hebben de omstandigheden gecreëerd die de drijvende krachten
vormen achter het populistisch proces (het ‘politiek falen’ van hierboven)
1. De technocratische wijze waarop binnen het mondialiseringsproject tegen het algemeen
welzijn wordt aangekeken
Technocratisch beeld van de politiek gaat samen met het geloof in de markt
Markt gedreven versie van mondialisering groeiende ongelijkheid en gevoelens
van nationale identiteit van hun waarde beroofd (kosmopolitische identiteit en ‘open’
vs ‘gesloten’ politieke scheidlijn zie p31)
Technocratische aanpak van openbaar bestuur door experts, waarbij gewone burgers
niks te zeggen hadden inperking vd reikwijdte van de democratische discussie,
uitholling vh mg debat en groeiend gevoel van machteloosheid (!) populistische
reactie die ernaar streeft om de leegte in het publieke domein te vullen met
onverdraagzaamheid en wraakzuchtig nationalisme
’80: Thatcher & Reagan geloof in de markt werd in gematigde vorm overgenomen
door centrumlinkse opvolgers (democratische partij in de VS wanneer Trump
verkozen werd, Britse Labourparty ten tijden van de brexit)
o Het Amerikaanse progressieve denken (liberalisme) dwaalde af van zijn trad
missie (het kapitalisme beteugelen en de econ macht democratische
verantwoording opleggen) & daarmee verloor het zijn vermogen om te
inspireren
o Leek verandering in te komen met Obama tot bankencrisis voedde het
populistische proteststemming die weerklank vond over het gehele politieke
spectrum (Tea Party: Trump, Occupybeweging: Bernie Sanders)
Populistische revolutie = reactie op gedrag van de elites met als slachtoffers de
progressieve en middenpartijen
2. De meritocratische wijze waarop voorstanders van de mondialisering winnaars en verliezers
definiëren
Vanwaar komt het gevoel van zo veel kiezers uit arbeiders-en middenklasse ten opzichte van de elite?
Ongelijke verdeling van de beloningen Amerikanen hebben deze ongelijkheid
voor lange tijd getolereerd omdat ze geloofde in de mogelijkheid van sociale stijging
(= kern van the American dream) & in overeenstemming met dit geloof focusten
2
