Analyse ethisch dilemma

Analyse ethisch dilemma
Welke ethische keuze moet ik maken in dit ethisch dilemma?




Persoon A

Opleiding Social Work, Maatschappelijk Werk en Dienstverlening


Toetsonderwijseenheid 1.4.4 Zorgvuldig Handelen: Moreel beraad


Toetscode:
2314AVM31A


Docent:
Mirjam Asaari (Hogeschool Inholland Alkmaar)



6 juni 2016

,Fase 1: De situatie en het dilemma
Onderstaand wordt fase 1 van het stappenplan – zoals beschreven door Klaasse – behandelt (2003).
Binnen deze fase wordt aangegeven wat de situatie is, wat het ethisch dilemma is en waarom dit een
ethisch dilemma is. De situatie speelt zich af op mijn BPV-plek: binnen BestBuddies Nederland. De
kernvraag van het dilemma is welke ethische keuzes gemaakt moeten worden binnen deze specifieke
concrete situatie.

Binnen mijn BPV loop ik zoals net aan de orde gekomen stage bij BestBuddies Nederland. Hier doe ik mee
aan een maatjesproject. Ik beschik over een licht verstandelijk beperkte Islamitische buddee van 31 jaar –
zelf ben ik haar buddy – waar ik wekelijks activiteiten, zoals wandelen of knutselen, mee uitvoer. Binnen
deze gehele BPV-periode heb ik echter ingezien dat dit project niet voor mijn buddee weggelegd is. Mijn
buddee beschikt namelijk over angst ervaringen uit haar jeugd, waardoor zij als het ware stil staat in het
dagelijks leven. Zij zit veelal thuis – mijn buddee is overigens bij haar moeder inwonend – op de bank.
Vanwege angst werkt mijn buddee niet en heeft zij ook geen dagbesteding. Haar moeder stimuleert haar
hier bovendien ook niet in. Zij geeft toe aan de angst van haar dochter, waardoor ik van mening ben dat
haar dochter in ziet dat het normaal is om dagelijks thuis te zitten. Zij doet ook weinig aan de
overheersende angst bij haar dochter, waardoor ik van mening ben dat mijn buddee op deze wijze in een
sociaal isolement belandt. De angstervaringen weerhouden haar ervan om naar buiten te gaan.
Onbekende dingen zijn hierdoor voor haar niet weggelegd. Dit alles heeft als gevolg dat ik als buddy mijn
buddee niet meer kan helpen. Ik ben er om leuke dingen te doen, maar niet om haar problemen op te
lossen. Ik ben op dit moment geen volwaardig hulpverlener die dit kan oplossen. Hiervoor moet zij naar
een volwaardige hulpverlener zoals een psycholoog, welke haar angst ervaringen kan helpen verwerken.
Wanneer deze opgelost zijn, zou zij weer aan een project zoals deze mee kunnen doen. Op dit moment is
dit namelijk geen geschikt project aangezien het doen van activiteiten voor haar niet mogelijk is, wat
resulteert in het wekelijks zitten op de bank. Vanwege deze situatie heb ik met de moeder van mijn
buddee een gesprek gehad waarin ik haar verteld heb dat dit niet zo langer kan. Als dit zo door gaat
belandt haar dochter in een sociaal isolement, als zij dat niet nu al zit. Het is van belang dat er wat aan
haar angsten gedaan wordt, zodat zij weer plezier kan hebben in het leven. Ik heb haar moeder in overleg
met mijn stagebegeleider verteld dat zij naar een psycholoog o.i.d. moet. Mijn stagebegeleider vond dat ik
hierbij goed gehandeld heb, alleen – en hier komt het concrete ethische dilemma en benadering aan de
orde – nu mag ik niet meer verder sturen in dit proces omtrent de psycholoog en angstervaringen. Mijn
stagebegeleider vindt namelijk dat dit iets is wat mijn buddee en haar moeder moeten doen. Zij zijn daar
volgens mijn stagebegeleider zelf verantwoordelijk voor. Ik ben er namelijk alleen om plezier te maken.
Met bovenstaande komt bovendien de inhoudelijke benadering binnen dit dilemma aan de orde. Binnen
BestBuddies wordt namelijk een methodiek gehanteerd waarin het doen van leuke activiteiten centraal
staat. Hierbinnen ben ik een rolmodel voor mij buddee, waarmee vervolgens wordt geprobeerd mijn
buddee leerbaar en weerbaar te maken en haar netwerk te vergroten. Hierbij staat de doelstelling om
samen plezier te maken te alle tijden centraal. ‘De leukste momenten beleef je immers samen,’ aldus de
instelling. BestBuddies is er dus voor het samen maken van plezier en dus niet het
oplossen/doorverwijzen van mensen. Het behoort dus niet tot de wijze van werken binnen BestBuddies.
Zelf vind ik echter – en daarom is dit een ethisch dilemma voor mij – dat ik dit wel moet doen. Ik begrijp
dat ik er ben voor plezier, maar wanneer ik dit niet doe vrees ik er voor dat er niets meer gebeurt, dat
haar moeder het laat zitten. Ik ben namelijk van mening dat zij de ernst er niet van in ziet.


Moet ik nu als buddy luisteren naar de instelling die vindt dat ik er ben voor plezier of moet ik mijn
eigen gevoel, dat tegen het beleid van de instelling in gaat, nastreven?




1

, Fase 2: De analyse
Onderstaand wordt fase 2 van het stappenplan – zoals beschreven door Klaasse – behandelt (2003).
Binnen deze fase wordt gekeken of er voldoende feitenkennis aanwezig is, wat de
handelingsmogelijkheden zijn, welke waarden een rol spelen en welke artikelen van de Code en belangen
een rol spelen.

Feitenkennis
Geconstateerd is dat er voldoende feitenkennis aanwezig is. Deze staat omschreven in fase 1. Hieronder
volgt een korte opsomming van enkele voorbeelden:

 Vrouw
 31 jaar
 Licht verstandelijke beperking
 Islamitische achtergrond
 Traumatische (angst)ervaringen
 Geen dagbesteding
 Thuiswonend
 Doelstelling BestBuddies: plezier maken

Handelingsmogelijkheden
Binnen dit dilemma zijn er twee handelingsmogelijkheden:

- Ik ga door met hulpverlening aan moeder en dochter in mijn rol als buddy.
- Ik ga niet door met de hulpverlening aan moeder en dochter en hou mij dus aan mijn rol als
buddy.

Waarden
Binnen dit dilemma spelen verschillende waarden een rol. Hieronder volgt een opsomming:

 Zorgvuldigheid
De waarde zorgvuldigheid houdt in dat er zo goed mogelijk nagegaan moet worden wat er aan de
hand is en wat de mogelijke gevolgen zijn voordat een bepaalde beslissing genomen wordt. In
deze situatie is deze waarde van belang, omdat ik vind dat er zorgvuldig gekeken moet worden
naar bijvoorbeeld de gevolgen – welke de instelling bijvoorbeeld niet inziet.
 Solidariteit
De waarde solidariteit houdt in dat er een gevoel van saamhorigheid/betrokkenheid geldt. Deze
waarde is voor mij van belang, omdat ik mij betrokken voel bij het wel en wee van mijn buddee.
Ik wil niet dat zij in een sociaal isolement belandt, ik wil – in tegenstelling tot de instelling – dat er
iets gebeurt.
 Verantwoordelijkheid
De waarde verantwoordelijkheid houdt in dat men zich ergens verantwoordelijk voor voelt,
iemand heeft een taak. In dit geval vind ik dat het mijn taak is om mijn cliënt – mijn buddee –
goed in haar vel te laten zitten.
 Respect
De waarde respect houdt in dat iemand de moeite waard gevonden wordt, ondanks wie hij/zij is,
denkt of doet. Het is een volwaardig mens. Hij/zij krijgt iemands respect. Ik vind deze waarde
belangrijk. Ik heb respect voor wat zij meegemaakt heeft in haar jeugd en haar situatie nu. Hier
wil ik vervolgens graag iets aan doen.
 Zorgzaamheid
De waarde zorgzaamheid houdt in dat er aandacht is voor anderen en betrokkenheid aanwezig is
bij de medemens. Met stelt zich zorgzaam op tegenover hen. Ik vind deze waarde van belang

2