COMMUNITY BASED WERKEN
Transculturaliteit
I. Maatschappelijke context
• Demografische transi0e Belgische samenleving, o.i.v. Migra0e (arbeidsmigranten,
bescherming zoeken…)
¡ Zo oud als de mensheid
¡ Geschiedenis gekleurd door grote migra<estromen
¡ Recent: complexer & gediversifieerder
o Herkomst à Herkomstlanden zijn diverser geworden, vanuit alle
hoeken van de wereld
o Routes à Diversere routes
o Drijfveer à vb: Meer poli<ekere drijfveren (onveiligheid,
mensenrechtenschending…)
o Statuut à Verschillende statuuten (dubbele na<onaliteit, <jdelijke
verblijf, illegaal…)
• Demografische transi0e Belgische samenleving, o.i.v. Mondialisering
¡ Eind 20e – begin 21e eeuw
¡ Toenemende verwevenheid tussen gebieden en samenlevingen op aarde
¡ Wereldwijde economische, poli<eke en culturele integra<e
¡ Toenemende invloed interna<onale afspraken en ontwikkelingen
¡ Globale interaRankelijkheid
¡ ‘De wereld, ons dorp’ (‘global village’, McLuhan)
¡ Leven in netwerken ipv tradi<oneel afgebakende gemeenschappen
(transna<onalisme)
¡ Economische/interna<onale samenwerkingen (sheningzone/verdag)
¡ Culturele samenwerkingen, globarisering (vb: eten, mode, muziek…)
• Toenemende sociaal-culturele differen0ëring in Belgische samenleving
¡ Veranderd profiel van bevolking in onze samenleving
¡ (Etnisch-culturele) diversiteit als integraal onderdeel van het socio-culturele
landschap (“phenomenon that is an essen<al part of the human condi<on”
S<ker, 1999)
¡ Superdiversiteit (Vertovec, 2007) à Diversiteit binnen de diversiteit is aan het
toenemen
, o Kwan<ta<eve dimensie
à Cijferma<ge groei van diversiteit
à Grote regionale verschillen
à Stedelijk fenomeen: ‘majority-minority socie<es’ vb. Brussel
à Gent: 1/5 inwoners met migra<eachtergrond
à Diversiteit grootst bij jongste genera<es → toename MMS
o Kwalita<eve dimensie
à Groeiende diversiteit binnen de diversiteit
à Cf. Complexere en gediversifieerdere migra<epatronen
à ≠ domeinen: etnisch, taalkundig, religieus, cultureel,
economisch, juridisch, …
à
‘Kruispuntdenken’ / Intersec2onaliteit
Kruispuntdenken helpt ons diversiteit te zien op alle vlakken à gaat ervan uit dat iedereen
verschillend is
• Assen van differen<a<e gaan gepaard met machtsverhoudingen & sociaal-
maatschappelijke posi<e
• Bepaalt aanslui<ng/uitslui<ng in rela<e tot maatschappelijke norm
• Privileges & achterstellingsmechanismen à ARankelijk van wie je bent zal je anders
behandeld worden in de samenleving
à spelen ook in onze hulpverlening (onbewust)
Transculturaliteit
I. Maatschappelijke context
• Demografische transi0e Belgische samenleving, o.i.v. Migra0e (arbeidsmigranten,
bescherming zoeken…)
¡ Zo oud als de mensheid
¡ Geschiedenis gekleurd door grote migra<estromen
¡ Recent: complexer & gediversifieerder
o Herkomst à Herkomstlanden zijn diverser geworden, vanuit alle
hoeken van de wereld
o Routes à Diversere routes
o Drijfveer à vb: Meer poli<ekere drijfveren (onveiligheid,
mensenrechtenschending…)
o Statuut à Verschillende statuuten (dubbele na<onaliteit, <jdelijke
verblijf, illegaal…)
• Demografische transi0e Belgische samenleving, o.i.v. Mondialisering
¡ Eind 20e – begin 21e eeuw
¡ Toenemende verwevenheid tussen gebieden en samenlevingen op aarde
¡ Wereldwijde economische, poli<eke en culturele integra<e
¡ Toenemende invloed interna<onale afspraken en ontwikkelingen
¡ Globale interaRankelijkheid
¡ ‘De wereld, ons dorp’ (‘global village’, McLuhan)
¡ Leven in netwerken ipv tradi<oneel afgebakende gemeenschappen
(transna<onalisme)
¡ Economische/interna<onale samenwerkingen (sheningzone/verdag)
¡ Culturele samenwerkingen, globarisering (vb: eten, mode, muziek…)
• Toenemende sociaal-culturele differen0ëring in Belgische samenleving
¡ Veranderd profiel van bevolking in onze samenleving
¡ (Etnisch-culturele) diversiteit als integraal onderdeel van het socio-culturele
landschap (“phenomenon that is an essen<al part of the human condi<on”
S<ker, 1999)
¡ Superdiversiteit (Vertovec, 2007) à Diversiteit binnen de diversiteit is aan het
toenemen
, o Kwan<ta<eve dimensie
à Cijferma<ge groei van diversiteit
à Grote regionale verschillen
à Stedelijk fenomeen: ‘majority-minority socie<es’ vb. Brussel
à Gent: 1/5 inwoners met migra<eachtergrond
à Diversiteit grootst bij jongste genera<es → toename MMS
o Kwalita<eve dimensie
à Groeiende diversiteit binnen de diversiteit
à Cf. Complexere en gediversifieerdere migra<epatronen
à ≠ domeinen: etnisch, taalkundig, religieus, cultureel,
economisch, juridisch, …
à
‘Kruispuntdenken’ / Intersec2onaliteit
Kruispuntdenken helpt ons diversiteit te zien op alle vlakken à gaat ervan uit dat iedereen
verschillend is
• Assen van differen<a<e gaan gepaard met machtsverhoudingen & sociaal-
maatschappelijke posi<e
• Bepaalt aanslui<ng/uitslui<ng in rela<e tot maatschappelijke norm
• Privileges & achterstellingsmechanismen à ARankelijk van wie je bent zal je anders
behandeld worden in de samenleving
à spelen ook in onze hulpverlening (onbewust)
