Samenvatting IMK blok 9 IBL 2016-2017 - GATT (General Agreement on Traffics and Trade): afschaffing
van onderlinge handelsbelemmeringen tussen landen.
- WTO (World Trade Organization): taken zijn o.a. het
Export management controleren van naleving GATT.
- Protectionisme: beschermen van de eigen handel dmv regels
HOOFDSTUK 1
en maatregelen.
1.1 Internationale handel en ontwikkelingen in de - Niet-geoorloofd volgens GATT:
wereldeconomie - Het pauper-labour-argument
- Absolute kostenverschillen: komt voor bij de productie van - Het werkgelegenheidsargument
goed A in verschillende landen. - Het betalingsbalansargument
- Comparatieve kostenverschillen: tussen 2 landen is een - Reconstructieargument
kostenverschil van product A ten opzichte van product B. Deze - Wel geoorloofd volgens GATT:
kosten worden meestal toegeschreven aan de volgende - Het infant-industry-argument
factoren: - Het antidumping-argument
1. Verschil in productiefactoren tussen de landen - GATT onderscheidt vormen van dumping:
2. Het niveau van ontwikkeling van een land - Strategische dumping
3. Geografische ligging - Sociale dumping
4. Invloed van de virtualisering v/d economie - Subsidiedumping
5. Kunstmatige voordelen (bijv. gevolg van protectionisme) - Discriminatiedumping
- Porters diamond: analyseert de verschillen in concurrentie - Vormen van protectionisme: invoerrechten, exportsubsidies,
kracht tussen landen. De 4 factoren zijn: invoer- en tariefcontingenten, handelsverdragen, non-tarifaire
1. Factorvoordelen belemmeringen, staatshandel en managed trade.
2. Vraagfactoren - Invoerrechten: kunnen specifiek, ad valorum (vast %),
3. Nationale concurrentieverhoudingen, strategie en structuur glijdend of variabel, prohibitief of impliciet zijn.
4. Netwerken van met elkaar verbonden sectoren / bedrijfs- - Invoercontingenten: overheid
takken - Managed trade: politieke beslissingen dreigen de handel mbt
- Internationale concurrentiekracht: hangt af van een samenstel export te beïnvloeden.
van factoren, waarvan het relatieve gewicht sterk verschilt per Nieuw protectionisme / zachte protectie: protectionisme met
sector. non-tarifaire bedreigingen.
- Clustertheorie Cluster: plaats waar ondernemingen en bijv. Vrijwillige exportbeperkingen (VEB’s): overheid legt op basis van
universiteiten vlakbij elkaar liggen. vrijwilligheid kwantitatieve exportbeperkingen op aan de eigen
- Van alle regio’s in Europa is in het Alpengebied een sterke industrie om daarmee harde(re) protectiemaatregelen van
groei. In Frankrijk, Wallonië en Lotharingen is vooral andere landen te voorkomen.
verouderde industrie. - De VEB’s hebben 3 mogelijkheden:
1. Suggereren dat de goederen uit een land komen dat geen
1.2 Exporteren en de Nederlandse exportsituatie nader beperkende maatregelen oplegt.
gedefinieerd 2. Investeren in een importland met of zonder VEB.
- Een toename van de wereldhandel met 1% leidt ongeveer tot 3. Via het opwaarderingseffect van het VEB.
een toename van de Nederlandse export van 0,25%.
- Trends in de export 2014: te vinden op 1.4 Internationale samenwerking en regionale blokvorming
http://trendsinexport.nl - Preferentiële zone: staat toe dat de landen van die zone
- De EU is de grootste exporteur te wereld, en Nederland tariefpreferenties hanteren.
exporteert meer dan 70% binnen de EU. - Vrijhandelszone: onderlinge invoerrechten worden afgeschaft,
- Exportvolume: de export gemeten in hoeveelheid (en maar houden hun eigen buitentarief tov derde landen.
kwaliteit). - Douane-unie/tolunie: ze heffen een gemeenschappelijk
- Exportwaarde: het geldbedrag van de export. Exportprijs en buitentarief tov andere landen (denk aan de EU).
exportvolume bepalen samen de exportwaarde (= p x q).
- Exporteren, wederinvoer, -uitvoer en doorvoer: 1.5 Het exportbeleid van de EU
- Export: uitvoer van thuisgemaakte producten Voornaamste richtlijnen van overheidsopdrachten:
- Wederinvoer: grondstoffen zijn in het buitenland verwerkt • De totstandkoming van de interne markt
tot product en worden weer geïmporteerd • Het gelijkschakelen van de wetgeving van afzonderlijke EU-
- Wederuitvoer: uitvoer van invoer lidstaten
- Doorvoer: verder vervoeren van goederen • Het stimuleren van vrije, eerlijke concurrentie binnen de EU
- De internationale handel: betreft in- en uitvoer, handel tegen • Besparingen voor opdrachtgevers mbv professioneel inkoop
geld en ruil van goederen tegen goederen. proces.
- Global sourcing: een wereldwijd zoekproces naar de optimale Gunningscriteria:
vestigingsplaats van bedrijfsprocessen vloeit voort uit - De laagste prijs
kostenverschillen in productiefactoren. - De economisch voordeligste aanbieding
Tussen de EU en Oost-Europa zijn de volgende verdragen:
1.3 Handelspolitiek en de EU - PHARE en TACIS
- Vrijhandelspolitiek: internationale handel dmv vraag en - ECIP en JEV
aanbod. Voordelen: - EFSI
- Efficiënte concurrentie
- Geen tegenmaatregelen en dus geen handelsoorlog 1.6 Regionalisering en globalisering
- Internationale prijs-, land- en organisatiestabilisatie Williamson-these: er zijn verschillende groeiregio’s in Europa.
- Internationaal bekende spelregels Groeikernen trekken investeringen en goed opgeleid personeel
Nadelen: aan.
- Conjunctuur, politiek en cultuur wordt geen rekening mee Convergentiebeleid binnen de EU: dit dient om regionale
gehouden verschillen te verkleinen, dmv steun aan bepaalde regio’s die
- Er wordt geen rekening gehouden met het effect van achterlopen bij economische ontwikkeling.
comparatieve kostenverschillen Exportquote: waarde van de export / BBP
- Discriminatie van ontwikkelingslanden
van onderlinge handelsbelemmeringen tussen landen.
- WTO (World Trade Organization): taken zijn o.a. het
Export management controleren van naleving GATT.
- Protectionisme: beschermen van de eigen handel dmv regels
HOOFDSTUK 1
en maatregelen.
1.1 Internationale handel en ontwikkelingen in de - Niet-geoorloofd volgens GATT:
wereldeconomie - Het pauper-labour-argument
- Absolute kostenverschillen: komt voor bij de productie van - Het werkgelegenheidsargument
goed A in verschillende landen. - Het betalingsbalansargument
- Comparatieve kostenverschillen: tussen 2 landen is een - Reconstructieargument
kostenverschil van product A ten opzichte van product B. Deze - Wel geoorloofd volgens GATT:
kosten worden meestal toegeschreven aan de volgende - Het infant-industry-argument
factoren: - Het antidumping-argument
1. Verschil in productiefactoren tussen de landen - GATT onderscheidt vormen van dumping:
2. Het niveau van ontwikkeling van een land - Strategische dumping
3. Geografische ligging - Sociale dumping
4. Invloed van de virtualisering v/d economie - Subsidiedumping
5. Kunstmatige voordelen (bijv. gevolg van protectionisme) - Discriminatiedumping
- Porters diamond: analyseert de verschillen in concurrentie - Vormen van protectionisme: invoerrechten, exportsubsidies,
kracht tussen landen. De 4 factoren zijn: invoer- en tariefcontingenten, handelsverdragen, non-tarifaire
1. Factorvoordelen belemmeringen, staatshandel en managed trade.
2. Vraagfactoren - Invoerrechten: kunnen specifiek, ad valorum (vast %),
3. Nationale concurrentieverhoudingen, strategie en structuur glijdend of variabel, prohibitief of impliciet zijn.
4. Netwerken van met elkaar verbonden sectoren / bedrijfs- - Invoercontingenten: overheid
takken - Managed trade: politieke beslissingen dreigen de handel mbt
- Internationale concurrentiekracht: hangt af van een samenstel export te beïnvloeden.
van factoren, waarvan het relatieve gewicht sterk verschilt per Nieuw protectionisme / zachte protectie: protectionisme met
sector. non-tarifaire bedreigingen.
- Clustertheorie Cluster: plaats waar ondernemingen en bijv. Vrijwillige exportbeperkingen (VEB’s): overheid legt op basis van
universiteiten vlakbij elkaar liggen. vrijwilligheid kwantitatieve exportbeperkingen op aan de eigen
- Van alle regio’s in Europa is in het Alpengebied een sterke industrie om daarmee harde(re) protectiemaatregelen van
groei. In Frankrijk, Wallonië en Lotharingen is vooral andere landen te voorkomen.
verouderde industrie. - De VEB’s hebben 3 mogelijkheden:
1. Suggereren dat de goederen uit een land komen dat geen
1.2 Exporteren en de Nederlandse exportsituatie nader beperkende maatregelen oplegt.
gedefinieerd 2. Investeren in een importland met of zonder VEB.
- Een toename van de wereldhandel met 1% leidt ongeveer tot 3. Via het opwaarderingseffect van het VEB.
een toename van de Nederlandse export van 0,25%.
- Trends in de export 2014: te vinden op 1.4 Internationale samenwerking en regionale blokvorming
http://trendsinexport.nl - Preferentiële zone: staat toe dat de landen van die zone
- De EU is de grootste exporteur te wereld, en Nederland tariefpreferenties hanteren.
exporteert meer dan 70% binnen de EU. - Vrijhandelszone: onderlinge invoerrechten worden afgeschaft,
- Exportvolume: de export gemeten in hoeveelheid (en maar houden hun eigen buitentarief tov derde landen.
kwaliteit). - Douane-unie/tolunie: ze heffen een gemeenschappelijk
- Exportwaarde: het geldbedrag van de export. Exportprijs en buitentarief tov andere landen (denk aan de EU).
exportvolume bepalen samen de exportwaarde (= p x q).
- Exporteren, wederinvoer, -uitvoer en doorvoer: 1.5 Het exportbeleid van de EU
- Export: uitvoer van thuisgemaakte producten Voornaamste richtlijnen van overheidsopdrachten:
- Wederinvoer: grondstoffen zijn in het buitenland verwerkt • De totstandkoming van de interne markt
tot product en worden weer geïmporteerd • Het gelijkschakelen van de wetgeving van afzonderlijke EU-
- Wederuitvoer: uitvoer van invoer lidstaten
- Doorvoer: verder vervoeren van goederen • Het stimuleren van vrije, eerlijke concurrentie binnen de EU
- De internationale handel: betreft in- en uitvoer, handel tegen • Besparingen voor opdrachtgevers mbv professioneel inkoop
geld en ruil van goederen tegen goederen. proces.
- Global sourcing: een wereldwijd zoekproces naar de optimale Gunningscriteria:
vestigingsplaats van bedrijfsprocessen vloeit voort uit - De laagste prijs
kostenverschillen in productiefactoren. - De economisch voordeligste aanbieding
Tussen de EU en Oost-Europa zijn de volgende verdragen:
1.3 Handelspolitiek en de EU - PHARE en TACIS
- Vrijhandelspolitiek: internationale handel dmv vraag en - ECIP en JEV
aanbod. Voordelen: - EFSI
- Efficiënte concurrentie
- Geen tegenmaatregelen en dus geen handelsoorlog 1.6 Regionalisering en globalisering
- Internationale prijs-, land- en organisatiestabilisatie Williamson-these: er zijn verschillende groeiregio’s in Europa.
- Internationaal bekende spelregels Groeikernen trekken investeringen en goed opgeleid personeel
Nadelen: aan.
- Conjunctuur, politiek en cultuur wordt geen rekening mee Convergentiebeleid binnen de EU: dit dient om regionale
gehouden verschillen te verkleinen, dmv steun aan bepaalde regio’s die
- Er wordt geen rekening gehouden met het effect van achterlopen bij economische ontwikkeling.
comparatieve kostenverschillen Exportquote: waarde van de export / BBP
- Discriminatie van ontwikkelingslanden
