Samenvatting Sociologie

Sociologie Leerdoelen
Q. De student beschrijft en interpreteert uiteenlopende maatschappelijke situaties vanuit
sociologisch perspectief.
Criteria:
1. De student beschrijft wat sociologie is en wat sociologen doen en hoe dit verbonden
is met het werk van een sociaal agoog.
Wat is sociologie:
- Systematisch onderzoek van de menselijke samenleving
- Het algemene in het bijzondere zien
- Ontdekken van algemene patronen in gedrag van (bepaalde mensen)
- Socioloog houdt zich bezig met sociale verschijnselen in een samenleving
- Gestoeld op de gedachte dat de samenleving onze beslissingen en ervaringen beïnvloedt
Waarom Sociologie:
• Macroprocessen begrijpen voor verklaring menselijk gedrag
• Van een afstand en met verschillend brillen kijken naar onze gewoontes,
eigenaardigheden
• Wisselwerking snappen: mens - samenleving - biografie – historie - individu – familie -
buitenwereld – politiek – maatschappelijke ontwikkelingen – economische situatie …
• Zicht hebben op mondiale processen
Waarom moeten we nu zicht krijgen op mondiale processen?
• Om ons land te vergelijken met andere landen
• We krijgen zicht op ons eigen land
• Zo relativeren onze problemen (probleem daar veel erger)
• Ons land vormt ons leven
• Zicht op de globalisering: contacten –invloed van andere landen neemt toe
Verbonden met sociaal agoog:
• Voordelen hanteren sociologisch perspectief als sociaal werker:
• Vermogen nodig om te begrijpen wat er gaande is in de wereld
• Het biedt verklaringen voor bepaalde situaties/ patronen (niet alleen persoonlijke keuze,
sociale patronen zijn van invloed; partnerkeuze)
Het helpt om individuele processen en situaties in een grotere/ macro context te plaatsen
(armoede, schulden, discriminatie van groepen, genderproblemen, verwaarlozing


2. De student licht toe wat het begrip cultuur volgens de sociologie inhoudt en hoe de
verschillende onderdelen hiervan terugkomen in een maatschappelijk situatie
(bijvoorbeeld een casus).
Cultuur:
- Is een manier van leven. De leden van een samenleving hebben een
gemeenschappelijke cultuur. De cultuur beïnvloedt wat we doen, denken en voelen.
- Is een menselijke eigenschap. Een aantal levende soorten beschikt over een beperkt
vermogen tot het ontwikkelen van een cultuur. Het voorbestaan van de mens is als enige
afhankelijk van de cultuur.
- Is een product van de evolutie. De ontwikkeling van onze hersenen heeft ertoe geleid
dat de cultuur de rol van onze biologische instincten heeft overgenomen als belangrijkste
strategie voor het voorbestaan van de menselijke soort. Culturen ontwikkelen zich ook
verder.
Cultuurelementen:
- Symbolen in de vorm van woorden, gebaren en acties
- Taal
- Waarden zijn abstracte normen met betrekking tot hoe de wereld moet zijn
- Overtuigingen zijn specifieke opvattingen die in een cultuur voor waar worden aangenomen
- Normen reguleren het gedrag van mensen en bestaan uit twee typen:
 Mores (Bijvoorbeeld seksuele taboes) die een grote morele betekenis hebben.
 Traditionele gebruiken die iets zeggen over beleefdheidsvormen in het dagelijks
leven (Bijvoorbeeld de etiquette)

, 3. De student legt het begrip sociale cohesie uit en beschrijft bij een casus in hoeverre
er hier sprake van is, zij licht dus onder andere toe tussen welke actoren die sociale
cohesie op welke wijze bestaat.
Sociale cohesie: De mate van sociale samenhang binnen een bepaalde
geografische context


Sociale cohesie, sociale structuur en interactie

- Sociale structuur: de sociale patronen die ons gedrag in het dagelijks leven reguleren.
- Bouwstenen hiervoor zijn je status en je rol. Naarmate je ouder wordt krijg je meer
statussen.
- Duidelijkheid hierover en overeenstemming hierover leidt tot binding en daarmee sociale
cohesie. Daarom is in wijken met heel veel verschillende culturen weinig sociale cohesie.
- Waarden: vb persoonlijke gesprekken persoonlijk houden
Norm: vb zachtjes praten (formele/informele regels over het leven)
- Deviantie: Afwijken van de normen, afwijkend gedrag


4. De student legt uit hoe er vanuit de sociologie wordt gekeken naar maatschappelijke
fenomenen als seksualiteit, diversiteit, deviantie, discriminatie en migratie en
kan deze begrippen met gebruik van een casus
toelichten.
Seksualiteit:
Seksualiteit als maatschappelijk fenomeen


- De invloed van cultuur op seksualiteit:
- Aantal culturele verschillen aangaande seksualiteit:
1. Geen 3 kussen maar met de neus
2. Anticonceptie is soms niet toegestaan
3. 1 man meerdere vrouwen
4. Een hoofddoek, je schoonheid verbergen
- Op welke wijze heeft socialisatie invloed?
1. We krijgen normen en waarden mee vanuit thuis
2. Je vriendengroep heeft ook invloed op je kijk op seksualiteit

Seksuele oriëntatie

- Homoseksualiteit in mondiaal opzicht

Prostitutie

- Bezien vanuit 4 sociologische benaderingen:
1. Structureel functionalisme: De functie van prostitutie
2. Symbolisch interactionisme
3. Conflictsociologie: Prostitutie is onderdrukking van vrouwen.
4. Rationele keuzebenadering
De manier waarop wij met de samenleving naar vrouwen kijken, er wordt meer
neergekeken op vrouwen.
Prostitutie zou niet bestaan zonder vraag en aanbod

Seksueel geweld  Cijfers in ppt