Biologie Samenvatting H2
Paragraaf 1
Om glucosemoleculen op te kunnen nemen,
hebben de meeste van je cellen insuline
nodig.
Diabetes mellitus: ‘zoete doorloop’
● Te weinig insuline productie (type 1)
● Een probleem met insuline
receptoren op cellen (type 2)
○ Hyper - Oplossing =
transplantatie alvleesklier of
stamcellen gebruiken.
○ Hypo - Oplossing = suiker eten.
● Elke cel in je lichaam is ooit ontstaan uit 1 bevruchte eicel: Totipotente
stamcel (kan alles worden).
● Pluripotent: kan bijna alles worden.
● Cel Determinatie: Geen verschil > het ligt vast.
● Cel Differentiatie: Verschil.
Levenskenmerken:
● Groei.
● Voortplanting.
● Stofwisseling.
● Reageren op prikkels.
● Erfelijke eigenschappen doorgeven via het DNA.
Organisatieniveaus: Van groot naar klein.
● Biosfeer (systeem aarde).
● Ecosysteem (met levensgemeenschap).
● Populaties (van 1 soort).
● Organisme.
● Orgaan (onderdeel orgaanstelsel).
● Weefsel.
● Cel.
● Organel.
● Molecuul.
● Atoom.
Emergente eigenschap: Door de interactie van delen van een organisatieniveau is
een nieuwe eigenschap ontstaan, zichtbaar op een hoger niveau.
, Cellen van een eilandje van Langerhans maken bijvoorbeeld het eiwit insuline,
spiercellen maken spiereiwitten die de cellen laten samentrekken en huidcellen
maken het eiwit keratine dat zorgt voor stevigheid.
Voor hun activiteiten hebben cellen energie nodig. Hoe groter hun inhoud is, des te
groter hun energiebehoefte. Dat vraagt om zuurstof en brandstoffen als glucose. Het
celmembraan = het oppervlak waar deze stoffen de cel binnen kunnen komen. De
grootte van dat oppervlak is bepalend voor de hoeveelheid glucose en zuurstof die de
cel tegelijk kan opnemen en heeft daarmee invloed op de snelheid van de
energieproductie.
cellen hebben relatief gezien een groot oppervlak en een klein volume. Zij kunnen snel
voldoende stoffen uit hun omgeving opnemen of er aan afstaan. Bij cellen met een
groter volume is er een ‘tekort aan oppervlak’ om dat snel genoeg te kunnen.
Ook bij de opname van voedingsstoffen uit je darm speelt de grootte van het
oppervlak een rol. Darmcellen hebben een celmembraan met veel uitsteeksels, wat
zorgt voor een groot opname oppervlak. Daardoor kunnen de darmcellen veel stoffen
tegelijk uit de darm opnemen. Het voorkomt dat nuttige stoffen ongebruikt in het toilet
belanden.
Paragraaf 1
Om glucosemoleculen op te kunnen nemen,
hebben de meeste van je cellen insuline
nodig.
Diabetes mellitus: ‘zoete doorloop’
● Te weinig insuline productie (type 1)
● Een probleem met insuline
receptoren op cellen (type 2)
○ Hyper - Oplossing =
transplantatie alvleesklier of
stamcellen gebruiken.
○ Hypo - Oplossing = suiker eten.
● Elke cel in je lichaam is ooit ontstaan uit 1 bevruchte eicel: Totipotente
stamcel (kan alles worden).
● Pluripotent: kan bijna alles worden.
● Cel Determinatie: Geen verschil > het ligt vast.
● Cel Differentiatie: Verschil.
Levenskenmerken:
● Groei.
● Voortplanting.
● Stofwisseling.
● Reageren op prikkels.
● Erfelijke eigenschappen doorgeven via het DNA.
Organisatieniveaus: Van groot naar klein.
● Biosfeer (systeem aarde).
● Ecosysteem (met levensgemeenschap).
● Populaties (van 1 soort).
● Organisme.
● Orgaan (onderdeel orgaanstelsel).
● Weefsel.
● Cel.
● Organel.
● Molecuul.
● Atoom.
Emergente eigenschap: Door de interactie van delen van een organisatieniveau is
een nieuwe eigenschap ontstaan, zichtbaar op een hoger niveau.
, Cellen van een eilandje van Langerhans maken bijvoorbeeld het eiwit insuline,
spiercellen maken spiereiwitten die de cellen laten samentrekken en huidcellen
maken het eiwit keratine dat zorgt voor stevigheid.
Voor hun activiteiten hebben cellen energie nodig. Hoe groter hun inhoud is, des te
groter hun energiebehoefte. Dat vraagt om zuurstof en brandstoffen als glucose. Het
celmembraan = het oppervlak waar deze stoffen de cel binnen kunnen komen. De
grootte van dat oppervlak is bepalend voor de hoeveelheid glucose en zuurstof die de
cel tegelijk kan opnemen en heeft daarmee invloed op de snelheid van de
energieproductie.
cellen hebben relatief gezien een groot oppervlak en een klein volume. Zij kunnen snel
voldoende stoffen uit hun omgeving opnemen of er aan afstaan. Bij cellen met een
groter volume is er een ‘tekort aan oppervlak’ om dat snel genoeg te kunnen.
Ook bij de opname van voedingsstoffen uit je darm speelt de grootte van het
oppervlak een rol. Darmcellen hebben een celmembraan met veel uitsteeksels, wat
zorgt voor een groot opname oppervlak. Daardoor kunnen de darmcellen veel stoffen
tegelijk uit de darm opnemen. Het voorkomt dat nuttige stoffen ongebruikt in het toilet
belanden.
