Jeugdrecht
1. Inleiding
1. Algemeen jeugdrecht
Definitie Jeugdrecht omvat alle regels die bedoeld zijn om het welzijn en de
ontplooiing van alle minderjarigen te bevorderen en te waarborgen.
2. Bijzonder jeugdrecht
Definitie Bijzondere jeugdrecht omdat alle regels die bedoeld zijn om het welzijn en
de ontplooiing van minderjarigen in moeilijkheden én delinquente
minderjarigen te bevorderen en te waarborgen.
1) Minderjarigen in - Het zijn minderjarigen die hun welzijn of ontplooiing onvoldoende
moeilijkheden gewaarborgd worden door het gezinsmilieu en de algemene
maatschappelijke voorzieningen.
- Vroeger sprak men over jongeren in een problematische
opvoedingssituatie (POS) en jongeren in een verontrustende situatie (VOS).
- Nu is de term ‘minderjarigen en moeilijkheden’ nog breder aangezien het
bij zonder jeugdrecht ook hulp biedt aan minderjarigen die de jeugdhulp
nodig heeft en wiens situatie niet met een verontrustend is.
- Het geheel aan regels m.b.t deze jongeren = jeugdhulprecht
2) Delinquente - Het zijn minderjarigen die een jeugddelict hebben gepleegd.
minderjarigen
- Vroeger werd dit omschreven als een misdrijf omschreven feit (MOF) en
verwijst naar gedragen die beantwoorden aan een misdrijf omschrijvingen
uit de strafwetgeving.
- De regels m.b.t deze jongeren = jeugddelinquentierecht
Buitengerechtelijke Het is de hulpverlening die op vrijwillige basis (niet gedwongen) wordt
jeugdhulp toegestaan door niet-gerechtelijke organen.
- Het is niet enkel hulp gericht voor jongeren en moeilijkheden maar ook
toegankelijk voor delinquente jongeren.
Gerechtelijke Het zijn de maatregelen die gedwongen worden opgelegd door een
interventies gerechtelijk orgaan, namelijk de jeugdrechtbank.
- Het is niet enkel gericht op delinquente jongeren.
1
, 2. Wie is bevoegd voor het jeugdrecht
1. Het principe
Het principe Men rekent het bijzondere jeugdrecht, met uitzondering van 5 aspecten, tot
de persoonsgebonden aangelegenheden die geregeld worden door
gemeenschappen. De 5 uitzonderingen worden geregeld door de federale
overheid.
2. De uitzonderingen
Uitzondering 1 “De burgerrechtelijke regels m.b.t het statuut van de minderjarigen en van
de familie.”
Uitzondering 2 “De strafrechtelijke regels waarbij gedragingen die inbreuk plegen op de
jeugdbescherming, als misdrijf worden omschreven en waarbij straffen
worden opgesteld , met inbegrip van de bepalingen die betrekking hebben
op de vervolging.”
Uitzondering 3 “De organisatie van de jeugd gerechtigden, hun territoriale bevoegdheid en
hun rechtspleging.”
Uitzondering 4 “De uitvoering van straffen die uitgesproken worden ten aanzien van
minderjarigen die een als misdrijf omschreven feit hebben gepleegd die uit
handen zijn gegeven, behalve voor het beheer van centra die bestemd zijn
voor de opvang van deze jongeren tot de leeftijd van 23 jaar.”
- Minderjarige delinquenten die niet uit handen zijn gegeven = bevoegd door
gemeenschappen
- minderjarigen zijn die wel uit handen zijn gegeven = bevoegd door de
federale overheid
Uitzondering 5 “De ontzetting van het ouderlijk gezag en toezicht op de gezinsbijslag of
andere sociale uitkeringen.
4. Actoren in het bijzonder jeugdrecht
1. De minderjarige
2. Directe omgeving van de minderjarige
3. Jeugdhulpaanbieders
4. Intersectorale toegangspoort
5. Instellingen voor minderjarige delinquenten
6. Jeugdrechter
7. Sociale dienst jeugdrechtbank
8. Parket
9. Politie
10. Jeugdadvocaat
11. Bijstandspersoon van de minderjarige
12. Andere actoren
2
1. Inleiding
1. Algemeen jeugdrecht
Definitie Jeugdrecht omvat alle regels die bedoeld zijn om het welzijn en de
ontplooiing van alle minderjarigen te bevorderen en te waarborgen.
2. Bijzonder jeugdrecht
Definitie Bijzondere jeugdrecht omdat alle regels die bedoeld zijn om het welzijn en
de ontplooiing van minderjarigen in moeilijkheden én delinquente
minderjarigen te bevorderen en te waarborgen.
1) Minderjarigen in - Het zijn minderjarigen die hun welzijn of ontplooiing onvoldoende
moeilijkheden gewaarborgd worden door het gezinsmilieu en de algemene
maatschappelijke voorzieningen.
- Vroeger sprak men over jongeren in een problematische
opvoedingssituatie (POS) en jongeren in een verontrustende situatie (VOS).
- Nu is de term ‘minderjarigen en moeilijkheden’ nog breder aangezien het
bij zonder jeugdrecht ook hulp biedt aan minderjarigen die de jeugdhulp
nodig heeft en wiens situatie niet met een verontrustend is.
- Het geheel aan regels m.b.t deze jongeren = jeugdhulprecht
2) Delinquente - Het zijn minderjarigen die een jeugddelict hebben gepleegd.
minderjarigen
- Vroeger werd dit omschreven als een misdrijf omschreven feit (MOF) en
verwijst naar gedragen die beantwoorden aan een misdrijf omschrijvingen
uit de strafwetgeving.
- De regels m.b.t deze jongeren = jeugddelinquentierecht
Buitengerechtelijke Het is de hulpverlening die op vrijwillige basis (niet gedwongen) wordt
jeugdhulp toegestaan door niet-gerechtelijke organen.
- Het is niet enkel hulp gericht voor jongeren en moeilijkheden maar ook
toegankelijk voor delinquente jongeren.
Gerechtelijke Het zijn de maatregelen die gedwongen worden opgelegd door een
interventies gerechtelijk orgaan, namelijk de jeugdrechtbank.
- Het is niet enkel gericht op delinquente jongeren.
1
, 2. Wie is bevoegd voor het jeugdrecht
1. Het principe
Het principe Men rekent het bijzondere jeugdrecht, met uitzondering van 5 aspecten, tot
de persoonsgebonden aangelegenheden die geregeld worden door
gemeenschappen. De 5 uitzonderingen worden geregeld door de federale
overheid.
2. De uitzonderingen
Uitzondering 1 “De burgerrechtelijke regels m.b.t het statuut van de minderjarigen en van
de familie.”
Uitzondering 2 “De strafrechtelijke regels waarbij gedragingen die inbreuk plegen op de
jeugdbescherming, als misdrijf worden omschreven en waarbij straffen
worden opgesteld , met inbegrip van de bepalingen die betrekking hebben
op de vervolging.”
Uitzondering 3 “De organisatie van de jeugd gerechtigden, hun territoriale bevoegdheid en
hun rechtspleging.”
Uitzondering 4 “De uitvoering van straffen die uitgesproken worden ten aanzien van
minderjarigen die een als misdrijf omschreven feit hebben gepleegd die uit
handen zijn gegeven, behalve voor het beheer van centra die bestemd zijn
voor de opvang van deze jongeren tot de leeftijd van 23 jaar.”
- Minderjarige delinquenten die niet uit handen zijn gegeven = bevoegd door
gemeenschappen
- minderjarigen zijn die wel uit handen zijn gegeven = bevoegd door de
federale overheid
Uitzondering 5 “De ontzetting van het ouderlijk gezag en toezicht op de gezinsbijslag of
andere sociale uitkeringen.
4. Actoren in het bijzonder jeugdrecht
1. De minderjarige
2. Directe omgeving van de minderjarige
3. Jeugdhulpaanbieders
4. Intersectorale toegangspoort
5. Instellingen voor minderjarige delinquenten
6. Jeugdrechter
7. Sociale dienst jeugdrechtbank
8. Parket
9. Politie
10. Jeugdadvocaat
11. Bijstandspersoon van de minderjarige
12. Andere actoren
2
