Samenvatting Hoe communiceer je op een goede manier met jouw cliënt?

Ik en de cliënt
Communicatie in team en met de cliënt (ik en de
cliënt/cliëntsysteem)




Communicatie hulpverlener – cliënt:
= bijzondere vorm van communicatie

= continu proces binnen de zorg (vormt de basis)

= belangrijk dat de cliënt en het cliëntsysteem daarin actieve partners zijn
(zie verder)

= broos gegeven: cliënt stelt zich kwetsbaar op (geeft een stukje van
zichzelf prijs) en verwacht van ons dat we hem met respect behandelen

= vertrouwensrelatie

= als je wilt ventileren; niet de naam of persoonlijke ge
gevens gebruiken van de persoon; BEROEPSGEHEIM
Bv: tegen Lawrence mag je daarover praten maar vertel niet te veel
details

= niet altijd evident (moeilijke gesprekken, corrigerende gesprekken,…),
dus stevige basis is noodzakelijk
Bv: iemand die hard gewerkt heeft en die zijn doelen nooit gaat bereiken:
MOEILIJK GESPREK
Bv: iemand die zich niet aan de afspraken houdt: CORRIGEREND
GESPREK




1

,Voorbeelden:
 Intakegesprek (belangrijk = eerste indruk)
Bv: als je iemand voor de eerste keer ziet ga je er direct een beeld van
vormen

 Gesprek met de cliënt omdat hij een aantal regels of afspraken niet
nageleefd heeft in functie van therapie

 Slechtnieuwsgesprek: brengen van minder goed nieuw
Bv: melden dat het resultaat van de interventie niet zal zijn zoals
gehoopt

 Adviserend gesprek: er moeten een aantal veranderingen besproken
worden met de cliënt
= een verandering in het leven van de cliënt
Bv: aanpassingen in de leefomgeving, voorstellen van hulpmiddelen om
de zelfstandigheid te verhogen,…
Bv: een kastje die veel betekenis heeft en dat eigenlijk weg moet voor
de veiligheid van de cliënt; cliënt kan hier defensief op reageren dus
niet altijd eenvoudig om een adviserend gesprek te voeren
Bv: een persoon met CVA die met aangepast bestek moet eten;
persoon kan dit vaak niet leuk vinden om te doen

 Informatie verzamelen over zaken waarover de cliënt moeilijk
spreekt
Bv: alcoholverslaving

 …




2

, Intakegesprek
 Is vaak het eerste gesprek tussen therapeut en cliënt
= hierin gaan we ook kijken welke rol we kunnen spelen voor de
cliënt

 Hier wordt de basis gelegd voor de therapeutische relatie, de
vertrouwensrelatie tussen therapeut en cliënt

 Hier krijgen we als therapeut een eerste indruk van de cliënt en
krijgt de cliënt een eerste indruk van ons
 laat je niet vangen door clichés!
Bv: iemand met tattoes, onverzorgd,…
Bv: waarom is de cliënt hier, wat heeft hij voor gehad,…

 Doel van het gesprek: informatie verzamelen over de cliënt die
belangrijk kan zijn bij het begeleiden van de cliënt en het opstellen
van het behandelplan
= informatie verzamelen van de cliënt die belangrijk is voor het
therapeutisch proces

= je kan eerst kijken in het dossier van de cliënt en dan pas een
gesprek aangaan met de cliënt OF je kan het omgekeerde doen: je
moet voor jezelf uitmaken wat het beste is


Hoe gaan we te werk?
 Bij een intake gesprek of verkennend gesprek is het belangrijk dat
we de kennismaking niet overslaan (cliënt begroeten, jezelf
voorstellen, wie je bent maar ook wat je doet,…): neem daar
voldoende tijd voor!

 We zorgen ervoor dat de cliënt zich op zijn gemak voelt
= niet continu praten over de therapie maar ook over ontspannende
dingen praten zodat de cliënt zich op zijn gemak voelt

 We leggen het doel van het gesprek uit
Bv: ik ben Jolisa, ik ben ergotherapeut en ik ben hier om samen een
traject met u af te leggen. Via dit gesprek wil ik jou beter leren kennen
en informatie verkrijgen van jou.


 Voor de cliënt is dit vaak een moeilijk moment: hij doet zijn verhaal
voor de zoveelste keer, heeft het misschien emotioneel nog moeilijk
met zijn situatie, kan dingen moeilijk onder woorden brengen,…
= bij ouderen ga je hiernaar moeten vissen omdat zij nog in de
generatie zitten ‘niet klagen maar dragen’ waardoor ze vaak zaken
niet van de eerste keer gaan vertellen




3