Een verbintenis is een vermogensrechtelijke rechtsbetrekking tussen 2 of meer
bepaalde personen, op grond waarvan de een jegens de ander recht heeft op een
prestatie, waartoe die ander verplicht is.
- Sprake zijn van rechtsgevolg
- Het moet op geld waardeerbaar zijn
- Personen hebben over en weer jegens elkaar rechten en plichten
(rechtsplichten)
Aan de ene kant staat iemand die gerechtigd is tot een bepaalde prestatie:
schuldeiser/crediteur.
Aan de andere kant staat iemand die verplicht is iets te doen:
schuldenaar/debiteur.
Er kunnen ook meerdere schuldeisers of schuldenaren zijn, dit noem je pluraliteit
van schuldenaren of schuldeisers.
* Jacob en Sam lenen samen € 1000 van Karel. Jacob en Sam moeten dit bedrag
terug betalen. Er is sprake van pluraliteit van schuldenaren.
* Merel en Lisa lenen samen aan Pyke € 500. Zij zijn gerechtigd tot de
terugbetaling van het geleende bedrag. Hier is sprake van pluraliteit van
schuldeisers.
De prestatie die moet worden geleverd kan bestaan uit: iets doen, iets geven of
een niet-doen.
Onder iets geven verstaan we ook de verplichting om het genot van een zaak te
verschaffen.
Soorten verbintenissen
Pluraliteit van schuldenaren (art. 6:6 BW): de hoofdregel is dat ieder
persoon voor een gelijk deel verbonden is. In lid 2 van dit artikel staat dat hier
van mag worden afgeweken. Zo kunnen partijen bij een overeenkomst afspreken
dat de debiteuren voor ongelijke delen verbonden zijn.
We spreken van hoofdelijke verbondenheid als de debiteuren ieder voor het
geheel aansprakelijk zijn. Elk van de debiteuren kan voor de gehele schuld
worden aangesproken. Betaalt één van hen de schuld, dan zijn de andere ook
bevrijd van hun verplichtingen.
De verschuldigde prestatie moet wel deelbaar zijn. Dit wil zeggen dat de
prestatie in delen kan worden gesplitst zonder dat daardoor het wezen van de
prestatie wordt aangetast, geld en granen zijn makkelijk deelbaar. Voor de
ondeelbare prestatie is het tweede lid van belang, de debiteuren zijn dan
hoofdelijk aansprakelijk.
Pluraliteit van schuldeisers: er zijn meer crediteuren gerechtigd tot een zelfde
prestatie. Ook hier kan weer uit de wet, gewoonte of rechtshandeling
voortvloeien dat de prestatie aan de schuldeisers voor ongelijke delen toekomt of
dat zij een gezamenlijk vorderingsrecht hebben.
Alternatieve verbintenissen (art. 6:17 BW)
- X koopt een drachtige koe van M en spreekt met M af dat hij of € 1000 betaald
ofwel het kalf dat geboren wordt zal geven aan M.
, Voorwaardelijke verbintenissen (art. 6:21/25 BW): een verbintenis is
voorwaardelijk wanneer bij rechtshandeling haar werking afhankelijk is gesteld
van een toekomstige gebeurtenis. Nu zijn er met betrekking tot die voorwaarden
twee mogelijkheden. Een verbintenis onder opschortende voorwaarden of
ontbindende voorwaarden.
- Is er sprake van een verbintenis onder opschortende voorwaarde, dan gaat de
verbintenis eerst werken op het moment dat de voorwaarde in vervulling is
gegaan.
- Is er sprake van een verbintenis onder ontbindende voorwaarde, dan werkt de
verbintenis van begin af aan, maar de werking eindigt op het moment dat de
voorwaarde in vervulling is gegaan.
Verbintenissen met tijdsbepaling (art. 6:38 BW):
- Karel en Martijn komen overeen dat Martijn een stuk grond van Karel om niet
mag gebruiken tot aan het moment van overlijden van Karel.
Soortverbintenissen (generieke verbintenis) – specieverbintenissen
De generieke verbintenis is verbintenis waarbij het voorwerp van de prestatie
alleen naar de soort is bepaald;
* de verplichting 1 ton rogge te leveren
* de verplichting om een Audi A4, bouwjaar 2006 te leveren
Hier tegenover staat de specieverbintenis, hierbij is het voorwerp van de
verbintenis individueel bepaald;
* de verplichting 1 ton rogge die in silo veertien is opgeslagen te leveren
* de verplichting om een zwarte Audi A4, kenteken 89-34-DH bouwjaar 2003 te
leveren
Resultaatsverbintenissen – inspanningsverbintenissen (spreekt voor
zich)
Er zijn verbintenissen die ontstaan uit de wet
- Onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
- Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
- Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
- Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- Alimentatieverplichtingen (art. 1:157, 1:392 BW)
- Rechterlijke dwangsom (art. 611a Rv)
In de tweede plaats zijn er verbintenissen die ontstaat uit
rechtshandelingen.
- Koopovereenkomst
- Ruilovereenkomst
- Huurovereenkomst
Dit zijn obligatoire overeenkomsten: meerzijdige rechtshandelingen waaruit voor
partijen over en weer verbintenissen ontstaan.
Quint- Te Poel arrest
bepaalde personen, op grond waarvan de een jegens de ander recht heeft op een
prestatie, waartoe die ander verplicht is.
- Sprake zijn van rechtsgevolg
- Het moet op geld waardeerbaar zijn
- Personen hebben over en weer jegens elkaar rechten en plichten
(rechtsplichten)
Aan de ene kant staat iemand die gerechtigd is tot een bepaalde prestatie:
schuldeiser/crediteur.
Aan de andere kant staat iemand die verplicht is iets te doen:
schuldenaar/debiteur.
Er kunnen ook meerdere schuldeisers of schuldenaren zijn, dit noem je pluraliteit
van schuldenaren of schuldeisers.
* Jacob en Sam lenen samen € 1000 van Karel. Jacob en Sam moeten dit bedrag
terug betalen. Er is sprake van pluraliteit van schuldenaren.
* Merel en Lisa lenen samen aan Pyke € 500. Zij zijn gerechtigd tot de
terugbetaling van het geleende bedrag. Hier is sprake van pluraliteit van
schuldeisers.
De prestatie die moet worden geleverd kan bestaan uit: iets doen, iets geven of
een niet-doen.
Onder iets geven verstaan we ook de verplichting om het genot van een zaak te
verschaffen.
Soorten verbintenissen
Pluraliteit van schuldenaren (art. 6:6 BW): de hoofdregel is dat ieder
persoon voor een gelijk deel verbonden is. In lid 2 van dit artikel staat dat hier
van mag worden afgeweken. Zo kunnen partijen bij een overeenkomst afspreken
dat de debiteuren voor ongelijke delen verbonden zijn.
We spreken van hoofdelijke verbondenheid als de debiteuren ieder voor het
geheel aansprakelijk zijn. Elk van de debiteuren kan voor de gehele schuld
worden aangesproken. Betaalt één van hen de schuld, dan zijn de andere ook
bevrijd van hun verplichtingen.
De verschuldigde prestatie moet wel deelbaar zijn. Dit wil zeggen dat de
prestatie in delen kan worden gesplitst zonder dat daardoor het wezen van de
prestatie wordt aangetast, geld en granen zijn makkelijk deelbaar. Voor de
ondeelbare prestatie is het tweede lid van belang, de debiteuren zijn dan
hoofdelijk aansprakelijk.
Pluraliteit van schuldeisers: er zijn meer crediteuren gerechtigd tot een zelfde
prestatie. Ook hier kan weer uit de wet, gewoonte of rechtshandeling
voortvloeien dat de prestatie aan de schuldeisers voor ongelijke delen toekomt of
dat zij een gezamenlijk vorderingsrecht hebben.
Alternatieve verbintenissen (art. 6:17 BW)
- X koopt een drachtige koe van M en spreekt met M af dat hij of € 1000 betaald
ofwel het kalf dat geboren wordt zal geven aan M.
, Voorwaardelijke verbintenissen (art. 6:21/25 BW): een verbintenis is
voorwaardelijk wanneer bij rechtshandeling haar werking afhankelijk is gesteld
van een toekomstige gebeurtenis. Nu zijn er met betrekking tot die voorwaarden
twee mogelijkheden. Een verbintenis onder opschortende voorwaarden of
ontbindende voorwaarden.
- Is er sprake van een verbintenis onder opschortende voorwaarde, dan gaat de
verbintenis eerst werken op het moment dat de voorwaarde in vervulling is
gegaan.
- Is er sprake van een verbintenis onder ontbindende voorwaarde, dan werkt de
verbintenis van begin af aan, maar de werking eindigt op het moment dat de
voorwaarde in vervulling is gegaan.
Verbintenissen met tijdsbepaling (art. 6:38 BW):
- Karel en Martijn komen overeen dat Martijn een stuk grond van Karel om niet
mag gebruiken tot aan het moment van overlijden van Karel.
Soortverbintenissen (generieke verbintenis) – specieverbintenissen
De generieke verbintenis is verbintenis waarbij het voorwerp van de prestatie
alleen naar de soort is bepaald;
* de verplichting 1 ton rogge te leveren
* de verplichting om een Audi A4, bouwjaar 2006 te leveren
Hier tegenover staat de specieverbintenis, hierbij is het voorwerp van de
verbintenis individueel bepaald;
* de verplichting 1 ton rogge die in silo veertien is opgeslagen te leveren
* de verplichting om een zwarte Audi A4, kenteken 89-34-DH bouwjaar 2003 te
leveren
Resultaatsverbintenissen – inspanningsverbintenissen (spreekt voor
zich)
Er zijn verbintenissen die ontstaan uit de wet
- Onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
- Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
- Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
- Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- Alimentatieverplichtingen (art. 1:157, 1:392 BW)
- Rechterlijke dwangsom (art. 611a Rv)
In de tweede plaats zijn er verbintenissen die ontstaat uit
rechtshandelingen.
- Koopovereenkomst
- Ruilovereenkomst
- Huurovereenkomst
Dit zijn obligatoire overeenkomsten: meerzijdige rechtshandelingen waaruit voor
partijen over en weer verbintenissen ontstaan.
Quint- Te Poel arrest
