RECHT 2
INHOUDSOPGAVE
Recht 2 ........................................................................................................................................ 1
Inhoudsopgave ....................................................................................................................... 1
Deel 1 - Inleiding......................................................................................................................... 9
Hoofdstuk 1 - Wat is Recht? ................................................................................................... 9
Hoofdstuk 2 – indeling van het recht ................................................................................... 10
2.1 internationaal en nationaal recht .............................................................................. 10
2.2 nationaal recht ........................................................................................................... 11
2.3 Regels van openbare orde, dwingend recht en aanvullend recht ............................. 12
2.4 De verschillende materies in het recht ...................................................................... 12
Hoofdstuk 3 – Bronnen van het recht .................................................................................. 12
3.1 Wetgeving .................................................................................................................. 13
3.1.1 Grondwet ............................................................................................................ 13
3.1.2 Wetten................................................................................................................. 13
3.1.3 Koninklijke en ministeriële besluiten .................................................................. 14
3.1.4 Decreten en ordonnanties .................................................................................. 14
3.1.5 Besluiten van een regionale deelregering........................................................... 14
3.1.6 Provinciale en gemeentelijke reglementen ........................................................ 14
3.1.7 Internationale wetgeving .................................................................................... 14
3.2 De rechtspraak ........................................................................................................... 14
3.3 De rechtsleer .............................................................................................................. 14
3.4 De gewoonte .............................................................................................................. 15
3.5 De algemene rechtsbeginselen – De billijkheid ......................................................... 15
Deel 2 – Publiek- en staatsrecht............................................................................................... 16
Hoofdstuk 1 – België: staatkundige principes ...................................................................... 16
Hoofdstuk 2 – Federale politieke instellingen...................................................................... 16
2.1 Het parlement ............................................................................................................ 16
2.2 De regering ................................................................................................................. 16
Hoofdstuk 3 – Regionale politieke instellingen .................................................................... 18
3.1 Gemeenschappen....................................................................................................... 18
3.2 Gewesten.................................................................................................................... 18
Deel 3 – Gerechtelijk Deel ........................................................................................................ 19
Pagina 1 van 72
, Hoofdstuk 1 – De administratieve procedure ...................................................................... 19
Hoofdstuk 2 – De burgerlijke procedure .............................................................................. 20
Hoofdstuk 3 – Rechtbanken, Hoven en hun bevoegdheid .................................................. 22
3.1 Materiële bevoegdheid .............................................................................................. 22
3.2 Schematische voorstelling rechtbanken en hoven .................................................... 23
3.3 Territoriale bevoegdheid ............................................................................................ 23
Hoofdstuk 4 – Juridische bijstand ........................................................................................ 24
4.1 Wat is (sociale) rechtshulp? ....................................................................................... 25
4.2 Wat is juridische eerste- en tweedelijnsbijstand? ..................................................... 25
Hoofdstuk 5 – Alternatieve geschillenbeslechting ............................................................... 25
5.1 Bemiddeling................................................................................................................ 25
5.1.1 Wat is het doel van bemiddeling? ....................................................................... 25
5.1.2 Wat zijn de voordelen van bemiddeling?............................................................ 25
5.1.3 Welke soorten bemiddeling zijn er? ................................................................... 25
5.2 Arbitrage ..................................................................................................................... 26
5.3 Collaboratieve onderhandeling .................................................................................. 26
Deel 4 – Personenrecht ............................................................................................................ 27
Hoofdstuk 1 – Soorten personen ......................................................................................... 27
1.1 Twee categorieën personen .................................................................................. 27
1.2 Begin van de natuurlijke persoon .......................................................................... 27
1.2.1 De geboorte .................................................................................................... 27
1.2.2 HEt recht op zwangerschapsbeëindeging ...................................................... 27
1.3 Einde van de natuurlijke persoon .......................................................................... 27
1.3.1 Het overlijden ................................................................................................. 27
1.3.2 Het recht om te mogen sterven ..................................................................... 28
Hoofdstuk 2 – Staat van de persoon .................................................................................... 28
2.1 Naamgeving ................................................................................................................ 28
2.1.1 De familienaam ................................................................................................... 28
2.1.2 De voornaam ....................................................................................................... 28
2.1.3 Naamsverbetering en naamsverandering ........................................................... 28
2.2 Geslacht ...................................................................................................................... 28
2.3 Woonplaats ................................................................................................................ 29
2.4 Nationaliteit ........................................................................................................... 29
Pagina 2 van 72
, 2.5 Handelingsbekwaamheid ........................................................................................... 29
Deel 5 – Familierecht................................................................................................................ 32
Hoofdstuk 1 – Samenwonen ................................................................................................ 32
1.1 Het huwelijk ........................................................................................................... 32
1.1.1 Algemeen ........................................................................................................ 32
1.1.2 Te volgen procedure ....................................................................................... 32
1.1.3 Voorwaarden .................................................................................................. 32
1.1.4 Wilsgebreken .................................................................................................. 32
1.1.5 Gevolgen van het huwelijk ............................................................................. 33
1.2 Wettelijk samenwonen .......................................................................................... 33
1.3 Feitelijk samenwonen ............................................................................................ 33
Hoofdstuk 2 – Einde van het samenwonen (verder doen) .................................................. 33
2.1 Het einde van het huwelijk ........................................................................................ 33
2.1.1 Feitelijke scheiding .............................................................................................. 33
2.1.2 Ontbinding door overlijden ................................................................................. 33
2.1.3 echtscheiding....................................................................................................... 34
2.2 Het einde van het wettelijk samenwonen ................................................................. 34
2.3 Het einde van het feitelijk samenwonen ................................................................... 34
Hoofdstuk 3 – Afstamming en ouderschap .......................................................................... 34
3.1 De afstamming ....................................................................................................... 34
3.1.1 Vaststelling van de biologische afstamming ....................................................... 34
3.1.1.1 De automatische afstamming van moeder en vader ................................... 34
3.1.1.2 De erkenning door de vader bij feitelijke samenwoning ............................. 34
3.1.1.3 de gerechtelijke vestiging............................................................................. 34
3.1.1.4 Uitzondering op de erkenning en de gerechtelijke vestiging ...................... 34
3.1.2 De adoptie ........................................................................................................... 34
3.1.2.1 Voorwaarden ................................................................................................ 34
3.1.2.2 Gevolgen....................................................................................................... 35
3.2 Het gezag over minderjarige kinderen ....................................................................... 35
3.2.1 Het ouderlijk gezag .............................................................................................. 35
3.2.2 Voogdij – pleegvoogdij – pleegzorg .................................................................... 35
3.2.2.1 De voogdij..................................................................................................... 35
3.2.2.2 De pleegzorg ................................................................................................. 35
Pagina 3 van 72
, Hoofdstuk 4 – De plicht tot levensonderhoud – alimentatie .............................................. 35
Deel 6 – verbintenissenrecht ................................................................................................... 36
Hoofdstuk 1 – Onderscheid tussen verbintenissen uit overeenkomst en uit onrechtmatige
daad ...................................................................................................................................... 36
Hoofdstuk 2 – Contractuele verbintenissen......................................................................... 36
2.1 Geldigheidsvoorwaarden voor een overeenkomst .................................................... 36
2.1.1 Toestemming ....................................................................................................... 37
2.1.2 Handelingsbekwaamheid .................................................................................... 37
2.1.3 Voorwerp ............................................................................................................. 37
2.1.4 Oorzaak................................................................................................................ 37
2.2 Indeling van de verbintenissen .................................................................................. 37
2.2.2 REsultaatsverbintenis versus inspanningsverbintenis ........................................ 38
2.2.3 eenzijdige wederkerige overeenkomsten ........................................................... 38
2.2.4 Overeenkomsten onder bezwarende titel en overeenkomsten om niet ........... 38
2.2.5 Verbintenissen onder opschortende versus ontbindende voorwaarde ............. 38
Hoofdstuk 3 – Enkele bijzonderen overeenkomsten ........................................................... 38
3.2 Huurrecht ............................................................................................................... 38
3.3 Wet op de consumentenbescherming .................................................................. 40
Hoofdstuk 5 – Onrechtmatige daad ..................................................................................... 40
5.1 Aansprakelijkheid voor de eigen onrechtmatige daad .......................................... 40
5.1.1 Meerderjarigen ............................................................................................... 40
5.1.2 Minderjarigen ................................................................................................. 41
5.2 AAnsprakelijkheid voor andermans daad .............................................................. 41
5.2.1 Aansprakelijkheid van de ouders en toezichthouders ................................... 41
5.2.2 Aansprakelijkheid voor zaken en dieren ........................................................ 41
Berekenen van de termijnen en opzegvergoedingen .......................................................... 42
Deel 7 – Sociaal Recht .............................................................................................................. 43
Hoofdstuk 1 – De structuur van het sociaal recht................................................................ 43
Hoofdstuk 2 – arbeidsrecht .................................................................................................. 43
1. De arbeidsovereenkomst ......................................................................................... 43
1.1 toepassing .......................................................................................................... 44
1.2 verschillende soorten arbeidscontracten .......................................................... 44
2. Beschermingswetgeving voor de werkenemer ........................................................ 45
2.1 de arbeidsreglementwet .................................................................................... 45
Pagina 4 van 72
INHOUDSOPGAVE
Recht 2 ........................................................................................................................................ 1
Inhoudsopgave ....................................................................................................................... 1
Deel 1 - Inleiding......................................................................................................................... 9
Hoofdstuk 1 - Wat is Recht? ................................................................................................... 9
Hoofdstuk 2 – indeling van het recht ................................................................................... 10
2.1 internationaal en nationaal recht .............................................................................. 10
2.2 nationaal recht ........................................................................................................... 11
2.3 Regels van openbare orde, dwingend recht en aanvullend recht ............................. 12
2.4 De verschillende materies in het recht ...................................................................... 12
Hoofdstuk 3 – Bronnen van het recht .................................................................................. 12
3.1 Wetgeving .................................................................................................................. 13
3.1.1 Grondwet ............................................................................................................ 13
3.1.2 Wetten................................................................................................................. 13
3.1.3 Koninklijke en ministeriële besluiten .................................................................. 14
3.1.4 Decreten en ordonnanties .................................................................................. 14
3.1.5 Besluiten van een regionale deelregering........................................................... 14
3.1.6 Provinciale en gemeentelijke reglementen ........................................................ 14
3.1.7 Internationale wetgeving .................................................................................... 14
3.2 De rechtspraak ........................................................................................................... 14
3.3 De rechtsleer .............................................................................................................. 14
3.4 De gewoonte .............................................................................................................. 15
3.5 De algemene rechtsbeginselen – De billijkheid ......................................................... 15
Deel 2 – Publiek- en staatsrecht............................................................................................... 16
Hoofdstuk 1 – België: staatkundige principes ...................................................................... 16
Hoofdstuk 2 – Federale politieke instellingen...................................................................... 16
2.1 Het parlement ............................................................................................................ 16
2.2 De regering ................................................................................................................. 16
Hoofdstuk 3 – Regionale politieke instellingen .................................................................... 18
3.1 Gemeenschappen....................................................................................................... 18
3.2 Gewesten.................................................................................................................... 18
Deel 3 – Gerechtelijk Deel ........................................................................................................ 19
Pagina 1 van 72
, Hoofdstuk 1 – De administratieve procedure ...................................................................... 19
Hoofdstuk 2 – De burgerlijke procedure .............................................................................. 20
Hoofdstuk 3 – Rechtbanken, Hoven en hun bevoegdheid .................................................. 22
3.1 Materiële bevoegdheid .............................................................................................. 22
3.2 Schematische voorstelling rechtbanken en hoven .................................................... 23
3.3 Territoriale bevoegdheid ............................................................................................ 23
Hoofdstuk 4 – Juridische bijstand ........................................................................................ 24
4.1 Wat is (sociale) rechtshulp? ....................................................................................... 25
4.2 Wat is juridische eerste- en tweedelijnsbijstand? ..................................................... 25
Hoofdstuk 5 – Alternatieve geschillenbeslechting ............................................................... 25
5.1 Bemiddeling................................................................................................................ 25
5.1.1 Wat is het doel van bemiddeling? ....................................................................... 25
5.1.2 Wat zijn de voordelen van bemiddeling?............................................................ 25
5.1.3 Welke soorten bemiddeling zijn er? ................................................................... 25
5.2 Arbitrage ..................................................................................................................... 26
5.3 Collaboratieve onderhandeling .................................................................................. 26
Deel 4 – Personenrecht ............................................................................................................ 27
Hoofdstuk 1 – Soorten personen ......................................................................................... 27
1.1 Twee categorieën personen .................................................................................. 27
1.2 Begin van de natuurlijke persoon .......................................................................... 27
1.2.1 De geboorte .................................................................................................... 27
1.2.2 HEt recht op zwangerschapsbeëindeging ...................................................... 27
1.3 Einde van de natuurlijke persoon .......................................................................... 27
1.3.1 Het overlijden ................................................................................................. 27
1.3.2 Het recht om te mogen sterven ..................................................................... 28
Hoofdstuk 2 – Staat van de persoon .................................................................................... 28
2.1 Naamgeving ................................................................................................................ 28
2.1.1 De familienaam ................................................................................................... 28
2.1.2 De voornaam ....................................................................................................... 28
2.1.3 Naamsverbetering en naamsverandering ........................................................... 28
2.2 Geslacht ...................................................................................................................... 28
2.3 Woonplaats ................................................................................................................ 29
2.4 Nationaliteit ........................................................................................................... 29
Pagina 2 van 72
, 2.5 Handelingsbekwaamheid ........................................................................................... 29
Deel 5 – Familierecht................................................................................................................ 32
Hoofdstuk 1 – Samenwonen ................................................................................................ 32
1.1 Het huwelijk ........................................................................................................... 32
1.1.1 Algemeen ........................................................................................................ 32
1.1.2 Te volgen procedure ....................................................................................... 32
1.1.3 Voorwaarden .................................................................................................. 32
1.1.4 Wilsgebreken .................................................................................................. 32
1.1.5 Gevolgen van het huwelijk ............................................................................. 33
1.2 Wettelijk samenwonen .......................................................................................... 33
1.3 Feitelijk samenwonen ............................................................................................ 33
Hoofdstuk 2 – Einde van het samenwonen (verder doen) .................................................. 33
2.1 Het einde van het huwelijk ........................................................................................ 33
2.1.1 Feitelijke scheiding .............................................................................................. 33
2.1.2 Ontbinding door overlijden ................................................................................. 33
2.1.3 echtscheiding....................................................................................................... 34
2.2 Het einde van het wettelijk samenwonen ................................................................. 34
2.3 Het einde van het feitelijk samenwonen ................................................................... 34
Hoofdstuk 3 – Afstamming en ouderschap .......................................................................... 34
3.1 De afstamming ....................................................................................................... 34
3.1.1 Vaststelling van de biologische afstamming ....................................................... 34
3.1.1.1 De automatische afstamming van moeder en vader ................................... 34
3.1.1.2 De erkenning door de vader bij feitelijke samenwoning ............................. 34
3.1.1.3 de gerechtelijke vestiging............................................................................. 34
3.1.1.4 Uitzondering op de erkenning en de gerechtelijke vestiging ...................... 34
3.1.2 De adoptie ........................................................................................................... 34
3.1.2.1 Voorwaarden ................................................................................................ 34
3.1.2.2 Gevolgen....................................................................................................... 35
3.2 Het gezag over minderjarige kinderen ....................................................................... 35
3.2.1 Het ouderlijk gezag .............................................................................................. 35
3.2.2 Voogdij – pleegvoogdij – pleegzorg .................................................................... 35
3.2.2.1 De voogdij..................................................................................................... 35
3.2.2.2 De pleegzorg ................................................................................................. 35
Pagina 3 van 72
, Hoofdstuk 4 – De plicht tot levensonderhoud – alimentatie .............................................. 35
Deel 6 – verbintenissenrecht ................................................................................................... 36
Hoofdstuk 1 – Onderscheid tussen verbintenissen uit overeenkomst en uit onrechtmatige
daad ...................................................................................................................................... 36
Hoofdstuk 2 – Contractuele verbintenissen......................................................................... 36
2.1 Geldigheidsvoorwaarden voor een overeenkomst .................................................... 36
2.1.1 Toestemming ....................................................................................................... 37
2.1.2 Handelingsbekwaamheid .................................................................................... 37
2.1.3 Voorwerp ............................................................................................................. 37
2.1.4 Oorzaak................................................................................................................ 37
2.2 Indeling van de verbintenissen .................................................................................. 37
2.2.2 REsultaatsverbintenis versus inspanningsverbintenis ........................................ 38
2.2.3 eenzijdige wederkerige overeenkomsten ........................................................... 38
2.2.4 Overeenkomsten onder bezwarende titel en overeenkomsten om niet ........... 38
2.2.5 Verbintenissen onder opschortende versus ontbindende voorwaarde ............. 38
Hoofdstuk 3 – Enkele bijzonderen overeenkomsten ........................................................... 38
3.2 Huurrecht ............................................................................................................... 38
3.3 Wet op de consumentenbescherming .................................................................. 40
Hoofdstuk 5 – Onrechtmatige daad ..................................................................................... 40
5.1 Aansprakelijkheid voor de eigen onrechtmatige daad .......................................... 40
5.1.1 Meerderjarigen ............................................................................................... 40
5.1.2 Minderjarigen ................................................................................................. 41
5.2 AAnsprakelijkheid voor andermans daad .............................................................. 41
5.2.1 Aansprakelijkheid van de ouders en toezichthouders ................................... 41
5.2.2 Aansprakelijkheid voor zaken en dieren ........................................................ 41
Berekenen van de termijnen en opzegvergoedingen .......................................................... 42
Deel 7 – Sociaal Recht .............................................................................................................. 43
Hoofdstuk 1 – De structuur van het sociaal recht................................................................ 43
Hoofdstuk 2 – arbeidsrecht .................................................................................................. 43
1. De arbeidsovereenkomst ......................................................................................... 43
1.1 toepassing .......................................................................................................... 44
1.2 verschillende soorten arbeidscontracten .......................................................... 44
2. Beschermingswetgeving voor de werkenemer ........................................................ 45
2.1 de arbeidsreglementwet .................................................................................... 45
Pagina 4 van 72
