Samenvatting MBO Recht - Inleiding recht, ISBN: 9789037235456 Inleiding Recht

Inleiding recht
Hoofdstuk 1: wat is recht?
De inhoud van het recht is afhankelijk van de normen en waarden in een samenleving. In het recht
zoeken mensen naar regels die eerlijk en rechtvaardig zijn, die rekening houden met de belangen van
alle betrokkenen. Het recht is het geheel van overheidsregels dat op een bepaald moment geldt in
een samenleving.
Het doel van recht:
- Ordenen van de samenleving
- Zorgen voor een rechtvaardige oplossing bij conflicten

Kenmerkend voor rechtsregels:
- Ze worden gemaakt door de overheid (rijk, provincie, gemeente)
- Ze zijn algemeen geldend
- De rechter reageert als ze niet worden nageleefd

De rechtsgebieden zijn:
- Staatsrecht
o Zie de leer van Montesquieu
o Beschrijft de organisatie van de overheid
o De taken en bevoegdheden van verschillende overheidsorganen en regels over de
positie van de burger in de Staat
o Rechtsbronnen
 De Grondwet
 Organieke wetten
 Jurisprudentie
 Internationale verdragen
 Gewoonte
o De gang van een wetsonderwerp
 Ambtelijke voorbereiding
 Ministerraad
 Raad van State
 Tweede Kamer
 Eerste Kamer
 Ondertekening
 Bekendmaking
- Bestuursrecht
o Zorgen voor een goede gang van zaken
o Staan regels waaraan de overheid zich moet houden als zij het land besturen
o De manier hoe de overheid met haar burgers moet omgaan
o Bv. Kinderbijslag geven aan ouders, belasting aanslag opleggen, een weg aanleggen
o Verschillende besluiten (schriftelijke besluiten en inhoudelijke een publiekrechtelijke
handeling)
o Algemeen wet bestuur (Awb) en bijzonder bestuursrecht
o Beroep en bezwaar
- Strafrecht
o Het rechtsgebied waarin op bepaalde verboden handelingen straf wordt gesteld
o Wetboek van Strafrecht (Sr)
 Materieel recht

1

, o Wetboek van Strafvordering (Sv)
 Formeel recht
o Absolute en relatieve competenties
o De terechtzitting:
 Uitroepen van de zaak
 Rechter spreekt verdachte toe
 Officier van Justitie leest tenlastelegging voor
 Verhoor getuigen en deskundigen en spreekrecht van het slachtoffer
 Verhoor verdachte
 Requisitoir Officier van Justitie
 Pleidooi (raadsman van) verdachte
 Laatste woord verdachte
 Uitspraak
- Burgerlijk recht
o De juridische relaties tussen burger onderling geregeld
o Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv)
 Formeel recht
o Burgerlijk Wetboek (BW)
 Materieel recht
o Het burgerlijke recht bestaat uit drie delen:
 Personen- en familierecht
 Rechtspersonenrecht
 Vermogensrecht
o Natuurlijke personen en rechtspersonen
- Internationaal recht
o Regelt de verhouding met andere landen en de positie van ons land in allerlei
internationale organisaties, zoals de Verenigde Naties (VN) en de EU
 Europese Unie
 De EU kent de volgende instellingen:
o Europese Raad
o Raad van Ministers
Europese Commissie
o Europees Parlement
o Europese Rekenkamer
o Hof van Justitie
 De geschiedenis van de Europese Unie
 Europese Unie; functionarissen
o Voorzitter van de Europese Raad
o Hoge Vertegenwoordiger voor buitenlandse zaken en
veiligheidsbeleid
Privaatrecht: geeft regels voor de rechtsrelaties tussen burgers onderling en tussen burgers en
bedrijven
Publiekrecht: geeft regels voor de juridische relatie tussen burger of het bedrijf en de overheid
Materieel recht: beschrijft de rechten en plichten van mensen
Formeel recht: beschrijft hoe je je materieel recht kan ‘halen’




2