samenvatting doelgroepen 2

Deel 1. Personen met een visuele beperking.

1.1. Terminologie.

 Beperkingen zijn het gevolg van sociale problemen, naar gelang je positie
in samenleving heb je meer of minder beperkingen.

1.1.1. Oftalmonologisch indeling (medische definiëring).

 Ernstige stoornissen van 1 of beide, maken iemand beschouwd wordt
persoon met visuele beperking.
 Visuele functies: Kleurenblindheid, contrastgevoeligheid, nachtblindheid,
verminderde dieptezicht, oogbewegingsstoornissen, kokerzicht, vlekken
vaak in combinatie met gezichtsscherpte of verminderd gezichtsveld.

1.1.1.1. Gezichtsscherpte of visus.

 Bijzonderheden en vormen van voorwerpen onderscheiden.
 Gezichtsscherpte: Grootte van kleinste voorwerp en afstand, bepalen
netvliesbeeld.
 Screeningsintrument voor veraf zien: E-figuren of onderbroken cirkel, alle
richtingen gedraaid zijn.
 Gezichtsscherpte is macula, centrale zone van netvlies.
 Gezichtsscherpte of visus uitgedrukt in breuk:
- Afstand iemand voorwerp scherp ziet / Afstand waarop iemand normaal
gezichtsvermogen voorwerp ziet.
 12 maanden of meervoudige beperking: Geautomatiseerd
autorefractometer of photorefractometer voor benaderende waarde, ernst
van probleem. Herhalen voor zekerheid.
 Kleuter: Leeskaarten, figuurtjes letters.
 3a4 jaar symbolen kaart betrouwbaar.

Blind Minder 1/20.
Braille leren.
Zwaar slechtziend Lager/gelijk 3/10.
Matig of licht slechtziend Meer 3/10


1.1.1.2. Gezichtsveld.

 Gezichtsveld totale gebied overzien worden als hoofd en ogen volkomen
stilhoudt, beide ogen overlappen elkaar deel.
 Perimeter: Koepel met spiegeltje, beweegt lichtje: aangeven lichtje
waarneemt. Vanaf 6 jaar.

Normaal Horizontale projectie:
160°
Verticale projectie:
130°
Gezond 140°
180°, beide ogen
Blind 10° of minder
Zwaar slechtziend 10° tot 20°

Pagina 1 van 22

, Matig/licht slechtziend Meer 20°
1.1.2. Indeling volgens lokalisatie van het letsel.

 Optische systeem beide ogen, gezichtsbanen en optische centrum in
hersenen.
 Stoornissen ogen of oculaire stoornissen: oogspieren (OVS) en cerebrale
visusstoornissen (CVS) of cerebrale visuele inperking:
gezichtszenuwbanen, optisch centrum hersenen (CVI).

1.1.3. Functionele indeling.

 Personen geen visuele reactie vertonen.
 Personen met minimale visuele reacties.
 Personen visueel kunnen oriënteren.

1.2. Etiologie.

 Oorzaken bekijken lokalisatie van letsel.
 Andere oorzaken:

- Erfelijke factoren.

- Problemen tijdens zwangerschap.

- Problemen geboorte.

- Verwonding en vergiftiging.

- Chronische ziekten.

- Tumoren in netvlies.

- Neurologische ziekten.

- Hersenletsel na trauma.

- Veroudering:

 Cataract: Wazig netvlies.
 Mascula degeneratie: Gezichtsscherpte afneemt.
 Retinitis pigmentosa of pigmentdegeneratie:
Ringvormig gezichtsveld.

1.3. Prevalentie.

 Lage inkomen laden visuele beperkingen door gebrek medische
voorziening of ziektes.
 1 op 1000 minderjarigen.

1.4. Ondersteuning op verschillende levensdomeinen.

 Diensten en voorzieningen: Kind en Gezin, oogarts, begeleiding, onderwijs
type 6, centrum visuele revalidatie, heropleiding volwassenen, wonen,
werk, DOP.

1.5. Orthopedagogische vraag en aanbod bij een visuele beperking.


Pagina 2 van 22

, 1.5.1. Vraag en aanbod bij motorische ontwikkeling.

 Minder/geen info correctheid en effectiviteit beweging.
 Minder visuele uitdaging en prikkeling tot beweging.
 Minder waarnemen en imiteren voorbeeldgedrag.
 Oor-hand coördinatie: 9 maanden.
 Kruipen zelfden spontaan.
 Later inzicht eigen lichaam en positie ruimte.

1.5.2. Vraag en aanbod bij sociaal-emotionele ontwikkeling.

 Minder spontane interactie spel.
 Langer onderscheid zelf/omgeving.
 Boosheid anderen, moeilijker tonen.
 Wantrouwen.
 Gevaar sociale isolatie.
 Gebrek zelfwaardering.

1.5.3. Vraag en aanbod bij cognitieve ontwikkeling.

 Geen verschil intelligentie.
 Compenseren verte door gehoor.
 Compenseren dichtbij door geur, gehoor, reuk en tast.

1.6. Tendensen en actualiteit.




Pagina 3 van 22