Samenvatting Medische Microbiologie (16/20)

Medische microbiologie:
Inleiding:
Verschillende micro-organismen:

 Bacteriën
 Virussen
 Schimmels en gisten
 Algen
 Protozoa


Welke factoren zorgen voor een geschikte omgeving?

 C-bron, N-bron
 Gistextract
 Water
 Voedselbestanddelen/groeifactoren (vitaminen, mineralen,...)
 pH
 temperatuur
 Zuurstofgehalte
 Osmotische druk



Verschillende facetten:

 Medische microbiologie
 Voedingsmiddelenmicrobiologie
 Industriële microbiologie (biotechnologie)
 Geneesmiddelenindustrie (research)
 Milieumicrobiologie



Epidemiologie:

 Pathologie (studie van de ziekte)
 Etiologie (oorzaak van de ziekte)
 Pathogenese (ontwikkeling van de ziekte)
 Finale effecten

In de medische microbiologie isoleren en identificeren pathogenen en bepalen we de gevoeligheid.
Door te isoleren verkrijg je losliggende kolonies. Er zijn 2 manieren op een zuivere cultuur of op een
reincultuur. Alleen reinculturen kunnen worden geïdentificeerd. Identificeren van micro-organismen
gebeurt via macro-, microscopisch en biochemisch onderzoek.

 Macro: uiterlijk van kolonies (grootte/pigmentatie/vorm/rand/hoogte/oppervlak kenmerken
 Micro: RMO/gram (morfologie/onderlinge ligging(rangschikking)
 Biochemisch onderzoek: elk m.o. een eigen set biochemische eigenschappen (biochemische
vingerafdruk)

De identificatie is gebaseerd op waarnemingen i.v.m.:

,  Morfologie (na kleuring)
 Kleurreacties
 Groeikarakteristieken op diverse media
Omgevingsatmosfeer
Temperatuurtolerantie
Zouttolerantie
Galtolerantie
pigmentproductie
 Eenvoudige biochemische reacties
→biologische klassificatie die internationaal aanvaard is
Verschillende testen:
o Koolhydraatfermentatie
o Waterstofsulfide (H2S) productie
o Indoltest
o Citraatverbruik
o Ureasetest
o Nitraatreductie
o Oxidasetest
o Katalasetest

 Gevoeligheid voor chemische stoffen en antibiotica agardiffusiemethode
Antimicrobiële middelen zijn stoffen, geproduceert door
m.o., die andere m.o. doden (microbicide werking) of de
groei ervan remmen ( microbiostatische werking)
o Agardiffusiemethode (= Kirby Bauer methode)
o Antibioticumverdunningsmethode ( in
cultuurbuizen, E-test)
 Pigmentproduktie antibioticumverdunningsm.
 Hemolyse (α, β en γ)


Groeikarakteristieken op media:

 De afmeting van de kolonie
 De kolonievorm
 De hoogte
 De randen
 Het oppervlak
 Optische eigenschappen




Algemene vaste en vloeibare media:

,  MH
 BA
 CHOC
 ...
 TSB
 Thioglycolaat bouillon


Selectieve media:

 Gedemineraliseerd Water
 Voedingsstoffen
 Geleermiddel
Agar/agar (vaste voedingsbodems)

Samenstelling:

 Groeibevorderende stoffen
Om groei van gewenste M.O. te stimuleren
 Selectieve stoffen
Om groei van ongewenste M.O. te remmen
 Electieve stoffen
Gewenste kolonies een specifiek uiterlijk geven

Differentiërende media:

electieve stoffen: kenmerkende veranderingen in het uiterlijk van de kolonie en/of medium

Chromogene media



Bodem Algemee Selectieve Groei van Electieve stoffen Kleur
n stoffen
Selectief
Electief
MCA S+E Galzouten Gram- Lactose - wit kleurloos
McConkey Kristalviolet neutraalrood + roos rood
Agar (neerslag
galzouten)
EMB S+E Eosine Gram- Lactose - doorzichtig
Eosine methyl methyleenblauw + paar-
blauw metaalgeel
MSA S+E NaCl Staphylococcen Mannitol fenolrood - wit (id
Manitol Salt bodem)
Agar + geel ((bod.-
rood)
CLED A+E - Gram + en - Lactose - kleurloos
Cystine broomthymolblauw + geel
Lactose
Electrolyt
deficient
Aanrijkingsmedia:

,  Selenietbouillon
 Rappaportmedium



Specifieke isolatiebodems:

 Legionellamedium
 Thaeyer-Martin-agar (Neisseria)
 Campylobacteragar
 Löwenstein-Jensen-bodem (mycobacteriën)
 ...