WEEK 6 – Internationale Vrede en Veiligheid
Sinds de tweede wereldoorlog is bescherming van vrede en veiligheid 1 van de belangrijkste taken
van de internationale rechtsorde. Deze is vooral gericht op de veiligheid van staten, maar in zekere
mate ook op individuele bescherming. Traditioneel gaat vrede en veiligheid over internationale
conflicten tussen staten. Internationaal recht heeft minder aandacht voor gewapende conflicten
binnen staten (burgeroorlog), terwijl deze tegenwoordig het overgrote deel van de conflicten
vormen. Ook is het onderscheid tussen internationale conflicten en gewapende conflicten binnen
staten tegenwoordig steeds moeilijker te maken.
Kernbegrippen
- Gebruik van geweld
o Sleutelbegrip
o Gebruik van geweld tussen staten is verboden
- Gewapende aanval
o Niet ieder gebruik van geweld tegen een staat is een gewapende aanval op deze
staat
o Van belang voor het recht op zelfverdediging
- Bedreiging van vrede en veiligheid
o Brede begrip dat gebruik van geweld
o Bepalend voor de bevoegdheid van de Veiligheidsraad van de VN
- Agressie
o Valt in veel gevallen samen met het gebruik van geweld
o Criterium voor bevoegdheden van VN-VR en een van de strafbare feiten die vallen
onder de rechtsmacht van het internationaal strafhof
- Oorlog
o Vereist een oorlogsverklaring
- Gewapend conflict
o Gebruik van geweld tussen staten en groepen, dit wordt feitelijk vastgesteld
o Criterium voor toepasselijkheid van internationaal humanitair recht
Verbod op gebruik van geweld: historische ontwikkeling
- Pre-1945
o Volkenbond-Handvest & Kellogg-Briand pact
Reguleerden het voeren van oorlog
- Post 1945
o VN-Handvest
Reguleert het gebruik van geweld (‘use of force’)
Het verbod op het gebruik van geweld
- Basisregel
o Geweld tussen staten is verboden
Gewoonterecht en art. 2 lid 4 VN-H
o Leden moeten hun internationale geschillen langs vreedzame weg tot een oplossing
brengen en op zodanige wijze dat de internationale vrede en veiligheid niet in gevaar
worden gebracht
- Niet van toepassing binnen een staat
o Een regering moet middelen hebben om een tegen de regering gerichte opstand te
onderdrukken
o Het is niet wenselijk dat internationaal recht zou verbieden dat de bevolking met
geweld een dictatuur omverwerpt
, - Uitzonderingen
o Gebruik van geweld door of namens VN
o Zelfverdediging
o Toestemming
Prohibition (verbod) on the Use of Force (art. 2 lid 4 VN-H)
- All members shall refrain
o In their international relations
Not applicable to internal conflict
o From the threat or use of force
Not only the actual use, but also the threat
o Against the territorial integrity or political independence of any state
Means that use of force against armed group on the territory of a state
amounts to use of force of their state
o Or in any matter inconsistent with the purposes of the United Nations
Stappenplan: geweldgebruik toegestaan?
- Stap 1
o Art. 2 lid 4 VN-H geweldsverbod
- Stap 2
o Uitzonderingen
Toestemming; eenzijdig of VN-VR autorisatie
- Stap 3
o Is er toestemming van de staat?
- Stap 4
o Toegestaan eenzijdig geweld?
Zelfverdediging art. 51 VN-H
Anticiperende zelfverdediging (gewoonterecht)
- Stap 5
o VN-VR autorisatie?
Toestemming VN-VR:
Art. 24 (1): primaire verantwoordelijkheid bij VR
Art. 2 (7): zonder VN-VR uit van non-interventie plicht
Is er een art. 39 grond?
Zo ja, dan art. 41 (geweldloos) of 42 (mandaat)
Collectieve veiligheid
VN-H kent een systeem van collectieve veiligheid. Kernpunt hierbij is dat de beslissing of geweld
wordt gebruikt niet ligt bij individuele staten, maar bij de veiligheidsraad, met een subsidiaire rol
voor de Algemene vergadering.
Art. 24 (1) VN-H
- Bepaalt dat lidstaten de verantwoordelijkheid voor de handhaving van internationale vrede
en veiligheid overdragen aan de veiligheidsraad
- Uitgewerkt in hoofdstuk VI en VII
Hoofdstuk VI (art. 34-38 VN-H)
- Veiligheidsraad kan geschillen onderzoeken en bespreken om vast te stellen of die geschillen
de vrede en veiligheid in gevaar brengen (art. 34 VN-H)
- Als dat het geval is, kan de VR aanbevelingen doen (art. 36 lid 1 VN-H)
Sinds de tweede wereldoorlog is bescherming van vrede en veiligheid 1 van de belangrijkste taken
van de internationale rechtsorde. Deze is vooral gericht op de veiligheid van staten, maar in zekere
mate ook op individuele bescherming. Traditioneel gaat vrede en veiligheid over internationale
conflicten tussen staten. Internationaal recht heeft minder aandacht voor gewapende conflicten
binnen staten (burgeroorlog), terwijl deze tegenwoordig het overgrote deel van de conflicten
vormen. Ook is het onderscheid tussen internationale conflicten en gewapende conflicten binnen
staten tegenwoordig steeds moeilijker te maken.
Kernbegrippen
- Gebruik van geweld
o Sleutelbegrip
o Gebruik van geweld tussen staten is verboden
- Gewapende aanval
o Niet ieder gebruik van geweld tegen een staat is een gewapende aanval op deze
staat
o Van belang voor het recht op zelfverdediging
- Bedreiging van vrede en veiligheid
o Brede begrip dat gebruik van geweld
o Bepalend voor de bevoegdheid van de Veiligheidsraad van de VN
- Agressie
o Valt in veel gevallen samen met het gebruik van geweld
o Criterium voor bevoegdheden van VN-VR en een van de strafbare feiten die vallen
onder de rechtsmacht van het internationaal strafhof
- Oorlog
o Vereist een oorlogsverklaring
- Gewapend conflict
o Gebruik van geweld tussen staten en groepen, dit wordt feitelijk vastgesteld
o Criterium voor toepasselijkheid van internationaal humanitair recht
Verbod op gebruik van geweld: historische ontwikkeling
- Pre-1945
o Volkenbond-Handvest & Kellogg-Briand pact
Reguleerden het voeren van oorlog
- Post 1945
o VN-Handvest
Reguleert het gebruik van geweld (‘use of force’)
Het verbod op het gebruik van geweld
- Basisregel
o Geweld tussen staten is verboden
Gewoonterecht en art. 2 lid 4 VN-H
o Leden moeten hun internationale geschillen langs vreedzame weg tot een oplossing
brengen en op zodanige wijze dat de internationale vrede en veiligheid niet in gevaar
worden gebracht
- Niet van toepassing binnen een staat
o Een regering moet middelen hebben om een tegen de regering gerichte opstand te
onderdrukken
o Het is niet wenselijk dat internationaal recht zou verbieden dat de bevolking met
geweld een dictatuur omverwerpt
, - Uitzonderingen
o Gebruik van geweld door of namens VN
o Zelfverdediging
o Toestemming
Prohibition (verbod) on the Use of Force (art. 2 lid 4 VN-H)
- All members shall refrain
o In their international relations
Not applicable to internal conflict
o From the threat or use of force
Not only the actual use, but also the threat
o Against the territorial integrity or political independence of any state
Means that use of force against armed group on the territory of a state
amounts to use of force of their state
o Or in any matter inconsistent with the purposes of the United Nations
Stappenplan: geweldgebruik toegestaan?
- Stap 1
o Art. 2 lid 4 VN-H geweldsverbod
- Stap 2
o Uitzonderingen
Toestemming; eenzijdig of VN-VR autorisatie
- Stap 3
o Is er toestemming van de staat?
- Stap 4
o Toegestaan eenzijdig geweld?
Zelfverdediging art. 51 VN-H
Anticiperende zelfverdediging (gewoonterecht)
- Stap 5
o VN-VR autorisatie?
Toestemming VN-VR:
Art. 24 (1): primaire verantwoordelijkheid bij VR
Art. 2 (7): zonder VN-VR uit van non-interventie plicht
Is er een art. 39 grond?
Zo ja, dan art. 41 (geweldloos) of 42 (mandaat)
Collectieve veiligheid
VN-H kent een systeem van collectieve veiligheid. Kernpunt hierbij is dat de beslissing of geweld
wordt gebruikt niet ligt bij individuele staten, maar bij de veiligheidsraad, met een subsidiaire rol
voor de Algemene vergadering.
Art. 24 (1) VN-H
- Bepaalt dat lidstaten de verantwoordelijkheid voor de handhaving van internationale vrede
en veiligheid overdragen aan de veiligheidsraad
- Uitgewerkt in hoofdstuk VI en VII
Hoofdstuk VI (art. 34-38 VN-H)
- Veiligheidsraad kan geschillen onderzoeken en bespreken om vast te stellen of die geschillen
de vrede en veiligheid in gevaar brengen (art. 34 VN-H)
- Als dat het geval is, kan de VR aanbevelingen doen (art. 36 lid 1 VN-H)
