Samenvatting Internationaal Publiekrecht Week 2

WEEK 2: Verdragenrecht

Verdragenrecht
- Bestaat uit het geheel van rechtsregels die de totstandkoming, toepassing, interpretatie,
wijziging, opschorting en beëindiging van verdragen regelen
- Algemene regels inzake het verdragenrecht zijn neergelegd in het verdrag van Wenen inzake
het verdragenrecht
o Alleen interstatelijk (geldend tussen staten)
o Alleen toepasselijk op verdragen na 1986
o Correspondeert grotendeels met gewoonterecht
o Verdragenrecht is subsidiair van aard
 Slechts van toepassing voor zover een verdrag zelf geen regels inzake een
bepaalde vraag bevat

Vorm en structuur

In vergaande mate vormvrij
- Een overeenkomst kan zowel schriftelijk als mondeling worden gegoten
o Mondeling
 In de praktijk weinig van belang
o Schriftelijk
 Verdragsvorm
 Van meer formele aard
 Bevatten een preambule en een testimonium
 Vereenvoudigde vorm
 Bv. Wisseling van nota’s / brieven
 Meer persoonlijk van aard; onderkend door ministers en/of
ambassadeurs

Structuur
- Verdragen bestaan over het algemeen uit een aantal vaste onderdelen
o Preambule
 Redenen voor het sluiten van het verdrag
 Omschrijft het doel van het verdrag
o Materiële bepalingen
 Bevatten de inhoud van het verdrag en worden doorgaans genummerd
onderverdeeld in hoofdstukken
o Formele bepalingen
 Betreffen beslechting van geschillen die kunnen ontstaan over de uitlegging
of toepassing van een verdrag
 Verhouding tussen het verdrag en andere verdragen
 Wijziging en beëindiging van een verdrag
 Ondertekening, bekrachtiging en inwerkingtreding
o Depositaris bepalingen (multilaterale verdragen)
 Depositaris is de staat of organisatie die optreedt als beheerder van het
verdrag en houdt info bij over nieuwe verdragsstaten en andere
ontwikkelingen
o Bijlagen en annexen
 Gedetailleerde afspraken worden hier soms neergelegd

, Totstandkoming

Geboorte van een verdrag
1. Onderhandeling
2. Sluiting
3. Inwerkingtreding

Onderhandelingen
- Verdragen komen tot stand na onderhandelingen tussen de staten die bij het verdrag
betrokken willen worden

Stappenplan verdragssluiting
- Heeft de vertegenwoordiger “appropriate full powers”?
o Art. 2 lid 1 sub c
o Art. 7 (1) WVV
- Is de tekst juist aangenomen?
o Art. 9 (1) WVV
- Is er een “consent to be bound”? (art. 11)  voldoende staten moeten hun instemming tot
uiting hebben gebracht, en wanneer treedt het verdrag in werking?
o Ondertekening
o Ratificatie (bekrachtiging)
o Toetreding (voor staten die niet hebben deelgenomen aan de onderhandelingen)
o Mogelijk 18 WVV in werking
- Is er een ‘reservation’ of ‘interpretatieve verklaring’?
- Inwerkingtreding

Geldigheid

De rechtsgevolgen van een verdrag kunnen op verschillende manieren worden aangetast:
- Uitdrukking van de wil om gebonden te worden is onzuiver
o Art. 46-50 WVV:
 Overschrijding nationale bevoegdheden (art. 46 lid 2)
 Dwaling (art. 48 lid 1 en 2)
 Bedrog (art. 49)
 Corruptie (art. 50)
o Gevolg
 Instemming vernietigbaar (invalidating consent)
- Dwang op een vertegenwoordiger
o Art. 51 WVV
o Gevolg
 Instemming is nietig (consent without legal effect)
- Bedreiging of gebruik van geweld
o Art. 52 WVV
 Teneinde instemming afdwingen
o Gevolg
 Verdrag is nietig (treaty is void)
o Bijzonderheden
 Bedreiging met economische middelen of politieke druk is wel toegestaan
- Verdrag is strijdig met dwingend internationaal recht
o Art. 53 WVV
 Jus cogens