Hoorcolleges Diagnostiek
Hoorcollege 1
Cursusinformatie
Methode Domein
1 Prestatietaken Intelligentietest
Neuropsychologische taken, functietest
Motoriek onderzoek
Didactische taken (Cito, AVI)
Organisatorische taken (management simulaties, Utopia,
Clues)
2 Zelfrapportage Klachtgericht/probleemgericht (SCL, YSR)
Persoonlijkheid (MMPI, NEO, NPV-J, UCL)
Waarden attitude (BIT, Drijfverenvragenlijst, PMT-K)
3 Beoordeling en Gedragsbeoordeling (BRIEF, CBCL, TRF)
observatie
Risicotaxatie (HCR, SVR)
Projectief materiaal (Rorschach, ZAT, Gezinstekening)
,1 verslag = minimaal 2 methoden
3 verslagen (BAPD):
- Alle methoden minimaal 1 x gebruiken en per methode minimaal 1 domein
- Minstens drie typen vraagstellingen in het totaal van de drie casussen
Theoretisch kader
Diagnostiek is een maatschappelijk relevant thema en komt ook wel eens ter sprake
in programma’s als nieuwsuur. Wat dan onder andere besproken wordt, zijn de
effecten van labels op een persoon. Wat doet het met iemand als hij of zij een
bepaald diagnostisch label krijgt?
Doel van diagnostiek:
- Het beschrijven en verklaren van problemen en beperkingen in het dagelijks
leven…
- ... met als doel deze vervolgens middels interventie te minimaliseren en te
sturen op zelfredzaamheid.
→ De vertaling van deze verklaring naar de dagelijkse praktijk vindt plaats middels
een behandelings- of revalidatieplan.
Om problemen en beperkingen in het dagelijks leven te verklaren, is het het
belangrijk dat je een volledig overzicht krijgt van:
1. De problemen en beperkingen in alle levensgebieden (niet alleen die stukjes
die je bij aanmelding krijgt). Als dat niet gebeurt heb je een probleem, want
soms kunnen er veel dingen ten grondslag liggen aan huidige problemen. Het
kunnen kleine dingen zijn, ‘ik ging naar zwemles’ kan je reageren met ‘hoe
vond je dat dan?’. Als iemand dat niet fijn vond kan dat een klein signaal zijn
om door te vragen.
2. Alle mogelijke soorten verklaringen hiervoor:
- Medische
- Paramedische (waaronder (neuro)psychologie)
- Persoonlijke factoren
- Omgevingsfactoren
3. De beschermende factoren
International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)
ICF = Internationaal systeem van World Health Organisation:
- Ter ordening van alle informatie
- In universele terminologie
- Georganiseerd 7 core areas
ICF gebruikt een andere manier van werken dan de DSM. Ze willen niet alleen
ordening aanbrengen in de klachten, maar vooral kijken naar verschillende
levensgebieden waar problemen veroorzaakt zouden kunnen worden. Er wordt
gekeken naar een groep mensen, naar gezondheid en ziekte, en vervolgens ook
naar karakteristieken. In plaats van kijken naar symptomen, kijken we naar
oorzaken. Het geeft suggesties waarom andere terminologie ook zou kunnen
werken.
- Onderliggende manier van denken is anders dan DSM
- Helpt breder te kijken dan alleen naar DSM labels
,ICF kan je helpen om meer inzicht te krijgen in de beperkingen in activiteiten en
problemen in participatie, op verschillende levensgebieden. Ook kan je middels ICF
kijken naar mogelijke medische en functionele oorzaken, bijv ‘een stoornis in de
emotionele functie’.
Link naar schrijven van verslagen → we moeten een bepaalde eenheid te creëren in
hoe we deze problemen etc. opschrijven. Vandaar dat de ICF ook helpt bij hoe je het
nou opschrijft. Het helpt hierbij om te weten welke specifieke woorden horen bij
welke functies in een rapportage. “Shania ervaart problemen met lezen die zorgen
voor problemen op school die verklaard kunnen worden door problemen in de
klanktekenkoppeling”.
- Beperking in activiteiten (lezen, lopen, schrijven)
- Problemen in participatie (slechte cijfers op school, moeite met sociale
aansluiting)
- Stoornissen in functie
→ “Shania ervaart beperkingen met lezen die zorgen voor problemen in de
progressie op school en die kunnen verklaard worden door de
klanktekenkoppeling”.
Tools om gegevens te verzamelen
Anamnese → gegevens verzamelen, waarmee je inzicht probeer te krijgen in 1)
beperkingen in activiteiten, 2) problemen in participatie, 3) omgevingsfactoren en
4) persoonlijke factoren.
Medische documenten / psychologische diagnostiek → inzicht krijgen in gezondheid,
aandoeningen, ziekten, stoornissen in functies.
Vervolgens moet je verbanden gaan leggen tussen de problemen en beperkingen in
het dagelijks leven, en de functies en factoren die deze problemen kunnen
verklaren. Dus eigenlijk hoe alle relevante factoren samenhangen in deze persoon.
JIJ als psycholoog bent verantwoordelijk voor het complete plaatje.
- Hoe hangen omgevingsfactoren samen met stoornissen in functies
- Hoe persoonlijkheidsfactoren invloed hebben in beperkingen in activiteiten
, - Hiervoor moet je de ontbrekende puzzelstukjes identificeren, ervoor zorgen
dat deze gecreëerd worden, en deze integreren tot een duidelijk verklarend
plaatje.
Theoretisch kader BAPD-richtlijn
De richtlijnen voor het BAPD verslag zijn gebaseerd op twee cycli:
1. Regulatieve cyclus = de hulpverleners cyclus
Probleemherkenning = door middel van
screeningsvragenlijsten en observatie instrumenten
kijken of er een probleem is
Probleemdefiniëring = fase waarbij je gaat kijken naar
problemen en mogelijke verklaringen voor de problemen
(onderkennende diagnostiek)
Bedenken en afwegen van handelingsmogelijkheden =
zijn de hypotheses uitvoerbaar
Planning = kijken welke stappen ondernomen moeten
worden
Interventie = de behandeling uitvoeren die nodig is
Evaluatie = later blik je terug op de cyclus en kijk je hoe
jij/de patiënt alles hebben ervaren
2. Empirische cyclus = de onderzoekscyclus. Deze
komt terug binnen alle stappen van de regulatieve cyclus hierboven. Dit zijn
dus zes keer achter elkaar een korte empirische cyclus. Je merkt wel verschil,
van probleemherkenning tot bedenken/afwegen mogelijkheden ben je meer
diagnostisch bezig, van planning tot evaluatie meer met behandeling.
Hoe verhouden deze cycli zich nu ten opzichte van de BAPD? Het
theoretisch kader van het BAPD-verslag kenmerkt zich als volgt:
1. Observatie = in de observatiefase komt er een verwijzing
binnen.
→ Voorbeeld: Opname i.v.m. hoge infectiewaarden, waarvoor geen
duidelijke medische oorzaak. Mevrouw is somber en lijkt
gepreoccupeerd met lichamelijke klachten. Blijft klachten herhalen
en is hier moeilijk in te corrigeren. Relatie met systeem hierdoor
gespannen. Welke rol speelt stemming/cognitief functioneren?
Graag diagnostiek en begeleiding.
Diagnostische basisvragen:
- Onderkenning (probleem definiering): wat zijn de problemen?
→ Somber en gepreoccupeerd met lichamelijke klachten, relatie met systeem
gespannen
- Verklaring (probleem definiering): waarom zijn er bepaalde problemen en
waarom blijven ze?
→ Relatie met systeem gespannen, rol van stemming/cognitief functioneren
- Predictie (probleem definiering): hoe gaan de problemen zich in de toekomst
verder ontwikkelen?
Hoorcollege 1
Cursusinformatie
Methode Domein
1 Prestatietaken Intelligentietest
Neuropsychologische taken, functietest
Motoriek onderzoek
Didactische taken (Cito, AVI)
Organisatorische taken (management simulaties, Utopia,
Clues)
2 Zelfrapportage Klachtgericht/probleemgericht (SCL, YSR)
Persoonlijkheid (MMPI, NEO, NPV-J, UCL)
Waarden attitude (BIT, Drijfverenvragenlijst, PMT-K)
3 Beoordeling en Gedragsbeoordeling (BRIEF, CBCL, TRF)
observatie
Risicotaxatie (HCR, SVR)
Projectief materiaal (Rorschach, ZAT, Gezinstekening)
,1 verslag = minimaal 2 methoden
3 verslagen (BAPD):
- Alle methoden minimaal 1 x gebruiken en per methode minimaal 1 domein
- Minstens drie typen vraagstellingen in het totaal van de drie casussen
Theoretisch kader
Diagnostiek is een maatschappelijk relevant thema en komt ook wel eens ter sprake
in programma’s als nieuwsuur. Wat dan onder andere besproken wordt, zijn de
effecten van labels op een persoon. Wat doet het met iemand als hij of zij een
bepaald diagnostisch label krijgt?
Doel van diagnostiek:
- Het beschrijven en verklaren van problemen en beperkingen in het dagelijks
leven…
- ... met als doel deze vervolgens middels interventie te minimaliseren en te
sturen op zelfredzaamheid.
→ De vertaling van deze verklaring naar de dagelijkse praktijk vindt plaats middels
een behandelings- of revalidatieplan.
Om problemen en beperkingen in het dagelijks leven te verklaren, is het het
belangrijk dat je een volledig overzicht krijgt van:
1. De problemen en beperkingen in alle levensgebieden (niet alleen die stukjes
die je bij aanmelding krijgt). Als dat niet gebeurt heb je een probleem, want
soms kunnen er veel dingen ten grondslag liggen aan huidige problemen. Het
kunnen kleine dingen zijn, ‘ik ging naar zwemles’ kan je reageren met ‘hoe
vond je dat dan?’. Als iemand dat niet fijn vond kan dat een klein signaal zijn
om door te vragen.
2. Alle mogelijke soorten verklaringen hiervoor:
- Medische
- Paramedische (waaronder (neuro)psychologie)
- Persoonlijke factoren
- Omgevingsfactoren
3. De beschermende factoren
International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)
ICF = Internationaal systeem van World Health Organisation:
- Ter ordening van alle informatie
- In universele terminologie
- Georganiseerd 7 core areas
ICF gebruikt een andere manier van werken dan de DSM. Ze willen niet alleen
ordening aanbrengen in de klachten, maar vooral kijken naar verschillende
levensgebieden waar problemen veroorzaakt zouden kunnen worden. Er wordt
gekeken naar een groep mensen, naar gezondheid en ziekte, en vervolgens ook
naar karakteristieken. In plaats van kijken naar symptomen, kijken we naar
oorzaken. Het geeft suggesties waarom andere terminologie ook zou kunnen
werken.
- Onderliggende manier van denken is anders dan DSM
- Helpt breder te kijken dan alleen naar DSM labels
,ICF kan je helpen om meer inzicht te krijgen in de beperkingen in activiteiten en
problemen in participatie, op verschillende levensgebieden. Ook kan je middels ICF
kijken naar mogelijke medische en functionele oorzaken, bijv ‘een stoornis in de
emotionele functie’.
Link naar schrijven van verslagen → we moeten een bepaalde eenheid te creëren in
hoe we deze problemen etc. opschrijven. Vandaar dat de ICF ook helpt bij hoe je het
nou opschrijft. Het helpt hierbij om te weten welke specifieke woorden horen bij
welke functies in een rapportage. “Shania ervaart problemen met lezen die zorgen
voor problemen op school die verklaard kunnen worden door problemen in de
klanktekenkoppeling”.
- Beperking in activiteiten (lezen, lopen, schrijven)
- Problemen in participatie (slechte cijfers op school, moeite met sociale
aansluiting)
- Stoornissen in functie
→ “Shania ervaart beperkingen met lezen die zorgen voor problemen in de
progressie op school en die kunnen verklaard worden door de
klanktekenkoppeling”.
Tools om gegevens te verzamelen
Anamnese → gegevens verzamelen, waarmee je inzicht probeer te krijgen in 1)
beperkingen in activiteiten, 2) problemen in participatie, 3) omgevingsfactoren en
4) persoonlijke factoren.
Medische documenten / psychologische diagnostiek → inzicht krijgen in gezondheid,
aandoeningen, ziekten, stoornissen in functies.
Vervolgens moet je verbanden gaan leggen tussen de problemen en beperkingen in
het dagelijks leven, en de functies en factoren die deze problemen kunnen
verklaren. Dus eigenlijk hoe alle relevante factoren samenhangen in deze persoon.
JIJ als psycholoog bent verantwoordelijk voor het complete plaatje.
- Hoe hangen omgevingsfactoren samen met stoornissen in functies
- Hoe persoonlijkheidsfactoren invloed hebben in beperkingen in activiteiten
, - Hiervoor moet je de ontbrekende puzzelstukjes identificeren, ervoor zorgen
dat deze gecreëerd worden, en deze integreren tot een duidelijk verklarend
plaatje.
Theoretisch kader BAPD-richtlijn
De richtlijnen voor het BAPD verslag zijn gebaseerd op twee cycli:
1. Regulatieve cyclus = de hulpverleners cyclus
Probleemherkenning = door middel van
screeningsvragenlijsten en observatie instrumenten
kijken of er een probleem is
Probleemdefiniëring = fase waarbij je gaat kijken naar
problemen en mogelijke verklaringen voor de problemen
(onderkennende diagnostiek)
Bedenken en afwegen van handelingsmogelijkheden =
zijn de hypotheses uitvoerbaar
Planning = kijken welke stappen ondernomen moeten
worden
Interventie = de behandeling uitvoeren die nodig is
Evaluatie = later blik je terug op de cyclus en kijk je hoe
jij/de patiënt alles hebben ervaren
2. Empirische cyclus = de onderzoekscyclus. Deze
komt terug binnen alle stappen van de regulatieve cyclus hierboven. Dit zijn
dus zes keer achter elkaar een korte empirische cyclus. Je merkt wel verschil,
van probleemherkenning tot bedenken/afwegen mogelijkheden ben je meer
diagnostisch bezig, van planning tot evaluatie meer met behandeling.
Hoe verhouden deze cycli zich nu ten opzichte van de BAPD? Het
theoretisch kader van het BAPD-verslag kenmerkt zich als volgt:
1. Observatie = in de observatiefase komt er een verwijzing
binnen.
→ Voorbeeld: Opname i.v.m. hoge infectiewaarden, waarvoor geen
duidelijke medische oorzaak. Mevrouw is somber en lijkt
gepreoccupeerd met lichamelijke klachten. Blijft klachten herhalen
en is hier moeilijk in te corrigeren. Relatie met systeem hierdoor
gespannen. Welke rol speelt stemming/cognitief functioneren?
Graag diagnostiek en begeleiding.
Diagnostische basisvragen:
- Onderkenning (probleem definiering): wat zijn de problemen?
→ Somber en gepreoccupeerd met lichamelijke klachten, relatie met systeem
gespannen
- Verklaring (probleem definiering): waarom zijn er bepaalde problemen en
waarom blijven ze?
→ Relatie met systeem gespannen, rol van stemming/cognitief functioneren
- Predictie (probleem definiering): hoe gaan de problemen zich in de toekomst
verder ontwikkelen?
