Hoorcollege 1:
Forensische psychiatrie:
Forum: plein waar recht werd gesproken in Romeinse tijd.
2 begrippen:
engere zin: raakvlak die het heft met strafrecht.
Bredere zin: in feiten zijn er meer raakvlakken dan alleen strafrecht.
Intoxicatie: niet helder kan nadenken, hersenen werkt niet meer goed
Compos mentis: helder, bij zinnen.
De jurist en de psychiatrische diagnose:
Het belang voor de jurist op te weten hoe de arts een diagnose stelt.
Het belang voor de jurist om te weten dat de psychiater afwijkt
→ Toegelicht aan de hand van diabetes mellitus (suikerziekte)
Als arts ga je zoeken naar een combinatie van verschillende symptomen. Rijtje met diagnose en
bovenaan zet je degene die het meest waarschijnlijk is.
→ testen is de gouden standaard, laboratorium onderzoek. De psychiater heeft geen gouden
standaard. Er zijn uitzonderingen:
-Phineas Gage: spoorweg arbeider
Miste zijn linkeroog. Bij aanstampen ging vonkje of en kwam er een ontploffing waardoor de staaf
omhoog schoot, door zijn ogen heen en de voorkant van zijn hersenen → orbitofrontale cortex:
-Verwerking en controle van emotionele prikkels
-Feedback (terugkoppeling) van sociaal- en emotioneel- relevante info
-Ontremming gedrag.
Symptomen van Phineas:
-Begon veel te vloeken, werd snel boos, was onaardig en had nergens geduld voor. Daarnaast begon
hij zich minder druk te maken over afspraken die hij had gemaakt en deed hij helemaal niet meer zijn
best op zijn werk.
Door het ongeluk werden aantal dingen uitgeschakeld in de hersenen:
-Niet kunnen plannen
-Impulsief beslissingen nemen of juist geen beslissingen kunnen nemen
-Zich in gezelschap onbehoorlijk of onhandig gedragen en onbeheerst gedrag zoals drugs- en
alcoholmisbruik
-Seksuele promiscuïteit
-Met geld smijten en dergelijke
Psychiatrie:
-Er is geen gouden standaard voor vrijwel geen enkele diagnose
-Diagnostiek gebaseerd op consensus
,DSM: een classificatie voor psychische stoornissen:
-Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
Ontwikkeld door de American Psychiatric Association
-In juni 1994 verscheen de 4de editie (DSM-IV) in 2001 verscheen een tekstrevisie (DSM-IV-TR). Huidige
versie DSM-5 uit 2013.
-De DSM is ontwikkeld voor gebruik bij met name onderzoek. Door internationaal dezelfde criteria af
te spreken voor psychiatrische aandoeningen wordt onderzoek en communicatie duidelijker en
betrouwbaarder. De DSM is dus een classificatiesysteem, ten onrechte wordt het als een diagnose-
systeem gehanteerd.
Als je een rapport voor de rechter maakt, verwacht hij ook een DSM classificatie.
Hoorcollege 2: Psychose
Psychose: Ziekte waarbij je de grip op de realiteit verliest. Steeds slechter verschil kunnen maken
tussen wat er echt en niet echt aan de hand is. Uit zich vooral in waarneming en denken
Waarneming: zintuigelijke prikkel ervaren in hoofd die er eigenlijk in buitenwereld niet is →
gevoelsmatig, geuren, beelden, persoon zijn, geluiden. Meestal geluiden het geval in de vorm van
stemmen. → hallucinaties vaak in combinatie met wanen.
Hallucinatie: is een waarneming die
A: voor waar wordt aangenomen en
B: daadwerkelijk wordt ervaren
C; bij afwezigheid van een corresponderende externe prikkel.
Het is een stoornis van de waarneming.
Wanen zijn denkstoornissen: is een
A; persoonlijke overtuiging die
B: in strijd is met de werkelijkheid en
C: on corrigeerbaar is noch
D: door het aandragen van feiten die wijzen op het tegendeel
E: noch door logisch redeneren
Het is een stoornis van de inhoud van het denken
, Psychose bij:
-Trauma, alcohol of drugsgebruik, depressie, persoonlijkheidsstoornis (borderline), kraambed
(postpartum), bipolaire stoornis (manisch-depressief), schizofrenie
Symptomen:
Positief: er komt iets bij gewijzigde functie
-Hallucinatie -Perceptie
-wanen -Denkvermogen
-desorganisatie -Controle over activiteiten
-spraakstoornissen -Denken en taal
-formeel denkstoornissen
-bizar gedrag
opwinding
-agitatie
Negatief: die je wel zou moeten hebben, maar die uitvallen
Symptoom: Gewijzigde functie:
-Spraakarmoede -Vloeiend denken en spreken
-Afgevlakte affect - Emotionele expressie
-Avolitie -Gedrevenheid en motivatie
-Anhedonie -Emotionele respons
-Sociale isolatie -Sociaal gedrag
Cognitieve disfunctie en deficits:
-Subtiele disfunctie tijdens kinderjaren
-Progressieve disfunctie 1 tot 3 jaar voor eerste psychotische episode (in alle gevallen?)
-Verloren bij psychotische episode
-Stabilisatie/ non- progressie in de tijd of erger bij elke episode
Forensische psychiatrie:
Forum: plein waar recht werd gesproken in Romeinse tijd.
2 begrippen:
engere zin: raakvlak die het heft met strafrecht.
Bredere zin: in feiten zijn er meer raakvlakken dan alleen strafrecht.
Intoxicatie: niet helder kan nadenken, hersenen werkt niet meer goed
Compos mentis: helder, bij zinnen.
De jurist en de psychiatrische diagnose:
Het belang voor de jurist op te weten hoe de arts een diagnose stelt.
Het belang voor de jurist om te weten dat de psychiater afwijkt
→ Toegelicht aan de hand van diabetes mellitus (suikerziekte)
Als arts ga je zoeken naar een combinatie van verschillende symptomen. Rijtje met diagnose en
bovenaan zet je degene die het meest waarschijnlijk is.
→ testen is de gouden standaard, laboratorium onderzoek. De psychiater heeft geen gouden
standaard. Er zijn uitzonderingen:
-Phineas Gage: spoorweg arbeider
Miste zijn linkeroog. Bij aanstampen ging vonkje of en kwam er een ontploffing waardoor de staaf
omhoog schoot, door zijn ogen heen en de voorkant van zijn hersenen → orbitofrontale cortex:
-Verwerking en controle van emotionele prikkels
-Feedback (terugkoppeling) van sociaal- en emotioneel- relevante info
-Ontremming gedrag.
Symptomen van Phineas:
-Begon veel te vloeken, werd snel boos, was onaardig en had nergens geduld voor. Daarnaast begon
hij zich minder druk te maken over afspraken die hij had gemaakt en deed hij helemaal niet meer zijn
best op zijn werk.
Door het ongeluk werden aantal dingen uitgeschakeld in de hersenen:
-Niet kunnen plannen
-Impulsief beslissingen nemen of juist geen beslissingen kunnen nemen
-Zich in gezelschap onbehoorlijk of onhandig gedragen en onbeheerst gedrag zoals drugs- en
alcoholmisbruik
-Seksuele promiscuïteit
-Met geld smijten en dergelijke
Psychiatrie:
-Er is geen gouden standaard voor vrijwel geen enkele diagnose
-Diagnostiek gebaseerd op consensus
,DSM: een classificatie voor psychische stoornissen:
-Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
Ontwikkeld door de American Psychiatric Association
-In juni 1994 verscheen de 4de editie (DSM-IV) in 2001 verscheen een tekstrevisie (DSM-IV-TR). Huidige
versie DSM-5 uit 2013.
-De DSM is ontwikkeld voor gebruik bij met name onderzoek. Door internationaal dezelfde criteria af
te spreken voor psychiatrische aandoeningen wordt onderzoek en communicatie duidelijker en
betrouwbaarder. De DSM is dus een classificatiesysteem, ten onrechte wordt het als een diagnose-
systeem gehanteerd.
Als je een rapport voor de rechter maakt, verwacht hij ook een DSM classificatie.
Hoorcollege 2: Psychose
Psychose: Ziekte waarbij je de grip op de realiteit verliest. Steeds slechter verschil kunnen maken
tussen wat er echt en niet echt aan de hand is. Uit zich vooral in waarneming en denken
Waarneming: zintuigelijke prikkel ervaren in hoofd die er eigenlijk in buitenwereld niet is →
gevoelsmatig, geuren, beelden, persoon zijn, geluiden. Meestal geluiden het geval in de vorm van
stemmen. → hallucinaties vaak in combinatie met wanen.
Hallucinatie: is een waarneming die
A: voor waar wordt aangenomen en
B: daadwerkelijk wordt ervaren
C; bij afwezigheid van een corresponderende externe prikkel.
Het is een stoornis van de waarneming.
Wanen zijn denkstoornissen: is een
A; persoonlijke overtuiging die
B: in strijd is met de werkelijkheid en
C: on corrigeerbaar is noch
D: door het aandragen van feiten die wijzen op het tegendeel
E: noch door logisch redeneren
Het is een stoornis van de inhoud van het denken
, Psychose bij:
-Trauma, alcohol of drugsgebruik, depressie, persoonlijkheidsstoornis (borderline), kraambed
(postpartum), bipolaire stoornis (manisch-depressief), schizofrenie
Symptomen:
Positief: er komt iets bij gewijzigde functie
-Hallucinatie -Perceptie
-wanen -Denkvermogen
-desorganisatie -Controle over activiteiten
-spraakstoornissen -Denken en taal
-formeel denkstoornissen
-bizar gedrag
opwinding
-agitatie
Negatief: die je wel zou moeten hebben, maar die uitvallen
Symptoom: Gewijzigde functie:
-Spraakarmoede -Vloeiend denken en spreken
-Afgevlakte affect - Emotionele expressie
-Avolitie -Gedrevenheid en motivatie
-Anhedonie -Emotionele respons
-Sociale isolatie -Sociaal gedrag
Cognitieve disfunctie en deficits:
-Subtiele disfunctie tijdens kinderjaren
-Progressieve disfunctie 1 tot 3 jaar voor eerste psychotische episode (in alle gevallen?)
-Verloren bij psychotische episode
-Stabilisatie/ non- progressie in de tijd of erger bij elke episode
