Praktijk
Inhoudsopgave
Communicatie............................................................................................................................................... 2
Week 1..................................................................................................................................................................2
Week 2 of 3..........................................................................................................................................................8
Week 4 of 5........................................................................................................................................................17
Week 6 of 7........................................................................................................................................................21
Week 8 of 9........................................................................................................................................................21
Productleer & voedselbereiding................................................................................................................... 22
(Onder)voeding bij oncologie en ziekte specifieke drinkvoeding, sondevoeding...............................................22
Voeding met afwijkende consistentie................................................................................................................26
,Communicatie
Week 1
De DIO ontwikkelt een professionele houding om verbinding te leggen met cliënten.
TED Talk over non-verbale communicatie naar jezelf: https://www.youtube.com/watch?
v=Ks-_Mh1QhMc
Gespreksvaardigheden
Luistervaardigheden: Door het toepassen van luistervaardigheden laat je de cliënt merken
dat je hem hoort en begrijpt. Hebben met name een belangrijke functie tijdens de fase van
het diëtistisch onderzoek.
- Aandachtgevend gedrag: bestaat uit non-verbaal en verbaal gedrag. Dit om de cliënt
aan te moedigen om door te praten en te laten zien dat je luistert. Het mag niet zo
vaak voorkomen dat de cliënt afgeleid wordt in zijn verhaal.
- Vragen stellen: vragen kunnen open of gesloten zijn en in het onderwerp verdiepen
(E-in-vraag) of over een ander onderwerp beginnen (E-ex-vraag).
- Doorvragen: dit houdt in dat je meer nauwkeurig en precies wilt weten wat de cliënt
bedoelt.
- Parafraseren: kort in eigen woorden een weergave geven van de belangrijkste
inhoudelijke informatie die de cliënt juist daarvoor heeft gegeven.
- Reflecteren van gevoel: het kort in eigen woorden weergeven van de belangrijkste
gevoelens die in de woorden van de cliënt doorklinken en uit de houding van de
cliënt naar voren komen.
- Concretiseren: is een samengestelde vaardigheid, de hiervoor genoemde
vaardigheden kunnen ertoe bijdragen dat concretiseren plaatsvindt. Het gaat vooral
om het achterhalen van specifieke en concrete informatie.
- Samenvatten: een weergave in eigen woorden van de belangrijkste elementen van
het verhaal van de cliënt.
Nuancerende vaardigheden: Helpen de cliënt om meer inzicht te verkrijgen in problemen en
met het veranderende perspectief op de huidige situatie doelen helder voor ogen te krijgen.
Spelen vooral een rol op weg naar gedragsverandering.
- Nuancerende empathie: door begrip te tonen, door gevoelens te reflecteren, bied je
bij nuancerende empathie ook verdergaand inzicht in wat er in de cliënt omgaat.
- Confronteren: verschillen in het gedrag van de cliënt weergeven. Om de cliënt inzicht
te geven.
- Positief heretiketteren: het toekennen van gunstige betekenis door de diëtist aan de
als negatief ervaren klachten en problemen van de cliënt.
- Geven van informatie: het is noodzakelijk dat de cliënt de informatie begrijpt en
onthoudt. Informatie wordt beter begrepen als ze concreet is, in begrijpelijke taal
wordt verstrekt en aan het begripsvermogen van de cliënt is aangepast.
, Regulerende vaardigheden: Voor een gestructureerd verloop van het gesprek is duidelijkheid
over de gang van zaken nodig. Deze vaardigheden dragen daarmee bij aan de voortgang van
het diëtistisch consult.
- Openen van gesprek.
- Terugkoppelen naar begindoelen: om te zorgen voor haalbare doelen en deze
effectief te bewaken en na te streven.
- Situatie verduidelijken: met als doel om onduidelijkheden of misverstanden ter
sprake te brengen, met name wanneer verwachtingen niet meer op elkaar afgestemd
zijn.
- Hardop denken: de diëtist spreekt zijn gedachten hardop uit. Niet alleen de
uiteindelijke conclusies, maar ook de observaties, gedachten en overwegingen
worden aan de cliënt verteld.
- Structureren: het ordenen en leiden van het gesprek. Deze acties hebben de
bedoeling de lijn van het gesprek vast te houden en het gesprek efficiënt te laten
verlopen.
Feedback:
- Vragen om feedback: het vragen om reacties van de cliënt nadat de diëtist informatie
heeft gegeven. Het bevorderd het samenwerken, je krijgt zicht op wat de cliënt
gehoord en begrepen heeft en wat hij daarvan vindt.
- Geven van feedback: het openlijk bespreken van hetgeen zich in het contact tussen
jou en de cliënt op dit moment afspeelt. Het is een reactie van jou op het gedrag van
de cliënt waarin je de cliënt vertelt wat de effecten van diens gedrag op jou zijn.
De DIO heeft een lerende houding om als DIO cliënten te gaan coachen om het eet- en
leefpatroon te verbeteren.
Observatielijst gespreksvaardigheden
Vaardigheid Criteria Feedback
Luistervaardigheden
Aandachtgevend gedrag - Geïnteresseerde lichaamshouding
- Geïnteresseerde gezichtsuitdrukking
- Stimulerend oogcontact
- Kleine non-verbale aanmoedigingen
- Kleine verbale aanmoedigingen
- Korte, aandachtige stiltes
- Is waar nodig gegeven
- Is juist gedoseerd uitgevoerd
Vragen stellen - Is duidelijk geformuleerd
- Verwijst slechts naar 1 onderwerp
tegelijk
- Behelst geen vooronderstellingen
- Open vragen bij probleemexploratie
- Gesloten vragen als je iets specifieks wilt
weten
- Is juist gedoseerd uitgevoerd
Inhoudsopgave
Communicatie............................................................................................................................................... 2
Week 1..................................................................................................................................................................2
Week 2 of 3..........................................................................................................................................................8
Week 4 of 5........................................................................................................................................................17
Week 6 of 7........................................................................................................................................................21
Week 8 of 9........................................................................................................................................................21
Productleer & voedselbereiding................................................................................................................... 22
(Onder)voeding bij oncologie en ziekte specifieke drinkvoeding, sondevoeding...............................................22
Voeding met afwijkende consistentie................................................................................................................26
,Communicatie
Week 1
De DIO ontwikkelt een professionele houding om verbinding te leggen met cliënten.
TED Talk over non-verbale communicatie naar jezelf: https://www.youtube.com/watch?
v=Ks-_Mh1QhMc
Gespreksvaardigheden
Luistervaardigheden: Door het toepassen van luistervaardigheden laat je de cliënt merken
dat je hem hoort en begrijpt. Hebben met name een belangrijke functie tijdens de fase van
het diëtistisch onderzoek.
- Aandachtgevend gedrag: bestaat uit non-verbaal en verbaal gedrag. Dit om de cliënt
aan te moedigen om door te praten en te laten zien dat je luistert. Het mag niet zo
vaak voorkomen dat de cliënt afgeleid wordt in zijn verhaal.
- Vragen stellen: vragen kunnen open of gesloten zijn en in het onderwerp verdiepen
(E-in-vraag) of over een ander onderwerp beginnen (E-ex-vraag).
- Doorvragen: dit houdt in dat je meer nauwkeurig en precies wilt weten wat de cliënt
bedoelt.
- Parafraseren: kort in eigen woorden een weergave geven van de belangrijkste
inhoudelijke informatie die de cliënt juist daarvoor heeft gegeven.
- Reflecteren van gevoel: het kort in eigen woorden weergeven van de belangrijkste
gevoelens die in de woorden van de cliënt doorklinken en uit de houding van de
cliënt naar voren komen.
- Concretiseren: is een samengestelde vaardigheid, de hiervoor genoemde
vaardigheden kunnen ertoe bijdragen dat concretiseren plaatsvindt. Het gaat vooral
om het achterhalen van specifieke en concrete informatie.
- Samenvatten: een weergave in eigen woorden van de belangrijkste elementen van
het verhaal van de cliënt.
Nuancerende vaardigheden: Helpen de cliënt om meer inzicht te verkrijgen in problemen en
met het veranderende perspectief op de huidige situatie doelen helder voor ogen te krijgen.
Spelen vooral een rol op weg naar gedragsverandering.
- Nuancerende empathie: door begrip te tonen, door gevoelens te reflecteren, bied je
bij nuancerende empathie ook verdergaand inzicht in wat er in de cliënt omgaat.
- Confronteren: verschillen in het gedrag van de cliënt weergeven. Om de cliënt inzicht
te geven.
- Positief heretiketteren: het toekennen van gunstige betekenis door de diëtist aan de
als negatief ervaren klachten en problemen van de cliënt.
- Geven van informatie: het is noodzakelijk dat de cliënt de informatie begrijpt en
onthoudt. Informatie wordt beter begrepen als ze concreet is, in begrijpelijke taal
wordt verstrekt en aan het begripsvermogen van de cliënt is aangepast.
, Regulerende vaardigheden: Voor een gestructureerd verloop van het gesprek is duidelijkheid
over de gang van zaken nodig. Deze vaardigheden dragen daarmee bij aan de voortgang van
het diëtistisch consult.
- Openen van gesprek.
- Terugkoppelen naar begindoelen: om te zorgen voor haalbare doelen en deze
effectief te bewaken en na te streven.
- Situatie verduidelijken: met als doel om onduidelijkheden of misverstanden ter
sprake te brengen, met name wanneer verwachtingen niet meer op elkaar afgestemd
zijn.
- Hardop denken: de diëtist spreekt zijn gedachten hardop uit. Niet alleen de
uiteindelijke conclusies, maar ook de observaties, gedachten en overwegingen
worden aan de cliënt verteld.
- Structureren: het ordenen en leiden van het gesprek. Deze acties hebben de
bedoeling de lijn van het gesprek vast te houden en het gesprek efficiënt te laten
verlopen.
Feedback:
- Vragen om feedback: het vragen om reacties van de cliënt nadat de diëtist informatie
heeft gegeven. Het bevorderd het samenwerken, je krijgt zicht op wat de cliënt
gehoord en begrepen heeft en wat hij daarvan vindt.
- Geven van feedback: het openlijk bespreken van hetgeen zich in het contact tussen
jou en de cliënt op dit moment afspeelt. Het is een reactie van jou op het gedrag van
de cliënt waarin je de cliënt vertelt wat de effecten van diens gedrag op jou zijn.
De DIO heeft een lerende houding om als DIO cliënten te gaan coachen om het eet- en
leefpatroon te verbeteren.
Observatielijst gespreksvaardigheden
Vaardigheid Criteria Feedback
Luistervaardigheden
Aandachtgevend gedrag - Geïnteresseerde lichaamshouding
- Geïnteresseerde gezichtsuitdrukking
- Stimulerend oogcontact
- Kleine non-verbale aanmoedigingen
- Kleine verbale aanmoedigingen
- Korte, aandachtige stiltes
- Is waar nodig gegeven
- Is juist gedoseerd uitgevoerd
Vragen stellen - Is duidelijk geformuleerd
- Verwijst slechts naar 1 onderwerp
tegelijk
- Behelst geen vooronderstellingen
- Open vragen bij probleemexploratie
- Gesloten vragen als je iets specifieks wilt
weten
- Is juist gedoseerd uitgevoerd
