BOUWWETENSCHAPPEN EN MATERIALENLEER
1. Ontwerp- en bouwproces
1.1. Administratieve voorbereiding
1.1.1.De opstart van een project
Eerste gesprek tussen bouwheer (ik wil bouwen) en architect (medewerking
verplicht)
- Overlopen programma van eisen
- Bespreken en bezoeken bouwplaats
- Analyse stedenbouwkundige voorschriften
- Bespreking voorziene budget (vd bouwheer)
- Bespreking te verwachten erelonen (vd architect)
De opmaak van het voorontwerp (klein contract opgemaakt)
- Ondertekenen contract
haalbaarheidsstudie
- Desiderata (eisen vd
bouwheer) worden vertaald
in plannen, gevels en snedes
- Visualisaties van het project
- (ruwe) Bouwkostenraming
1.1.2.
Omgevingsvergunning (OMV)
Wat?
De omgevingsvergunning vervangt en verenigt verschillende vergunningen:
OMV voor
- Stedenbouwkundige handelingen (vroeger ‘stedenbouwkundige
vergunning’: daarvoor ‘bouwvergunning’)
- Het verkavelen van gronden (vroegere verkavelingsvergunning)
- Exploitatie van ingedeelde inrichtingen of activiteiten (vroeger
milieuvergunning)
- Kleinhandelsactiviteiten (vroegere sociaal-economische machtiging)
- Het wijzigen van kleine landschapselementen of voor het wijzigen van
vegetatie (vroeger natuurvergunning)
Ingediend bij 1 loket, het “omgevingsloket”, waarna 1 openbaar onderzoek en 1
adviesronde worden georganiseerd
Stedenbouwkundige handelingen
OMV vereist voor:
- het bouwen, verbouwen, herbouwen van gebouwen
- het plaatsen, afbreken, herbouwen of uitbreiden van constructies
- het wijzigen van de hoofdfunctie van een gebouw
- het wijzigen van het aantal woongelegenheden in een gebouw
(bijvoorbeeld bijmaken van een appartement, maken van een studio of
kamer, ...)
- het vellen van grote bomen (bomen die op één meter hoogte een
stamomtrek hebben van één meter of meer)
- voor het ontbossen
- voor het aanmerkelijk wijzigen van het reliëf van de bodem
1
, - voor het gebruiken van een grond als opslag of parking
- voor het plaatsen van verplaatsbare constructies die voor bewoning
kunnen worden gebruikt (woonwagens, kampeerwagens, tenten...)
- voor het aanleggen of wijzigen van recreatieve terreinen (golfterrein,
voetbalterrein, tennisveld, zwembad...
Het exploiteren van ingedeelde inrichtingen of activiteiten
De Vlaamse Regering heeft inrichtingen en activiteiten die risico’s en hinder met
zich meebrengen ingedeeld in KLASSES
- klasse 1: meest hinderlijk
- klasse 3: minst hinderlijk
Hoe aanvragen?
Omgevingsloket (opgemaakt door ARCH)
Termijnen en procedure?
Gewone procedure
Termijn: tussen 105-180 dagen, na de volledigheidstermijn
1) De aanvrager krijgt een volledigheidsbewijs of onvolledigheidsbewijs (na
30d) bij volledigheid: het dossier loopt door
bij onvolledigheid: het dossier stopt
2) Er worden adviezen gevraagd aan allerlei bevoegde instanties (bv
brandweer) > bericht via loket 3
3) Het openbaar onderzoek loopt samen met het opvragen van de adviezen
(duur 30d) (aankondiging openbaar onderzoek: via de ‘bekendmaking
openbaar onderzoek omgevingsvergunning’ (gele affiche), de
stad/gemeente verstuurt een aangetekende brief aan de aanpalende
eigenaars)
4) De gemeentelijke omgevingsambtenaar (GOA) maakt een verslag op met
de beoordeling van de aanvraag, waarbij rekening gehouden wordt met de
regelgeving, de adviezen, de goede ruimtelijke ordening en de (ev)
ingediende bezwaren
5) Dit verslag wordt voorgelegd aan het college van burgemeester en
schepenen (CBS) en deze nemen een beslissing: vergunning of weigering
(dikwijls vergunning met voorwaarden)
6) Bekendmaking van de beslissing: aankondiging en bekendmaking (mail
met verwijzing naar OML)
7) Er kan tegen de beslissing van het college (vergund of geweigerd) in
beroep gegaan worden bij de deputatie (Provincie)
Gevolgen:
Indien aanvrager binnen de 36 dagen na het aanplakken van de gele
affiche een bericht ontvangt dat beroep is ingediend, wordt de uitvoering
vd vergunning geschorst > de aanvrager mag niet starten met de
handelingen of werken
8) Geen beroep: de aanvrager dient de start van de stedenbouwkundige
werken door te geven in het OML
9) Als de werken zijn afgerond, dienen deze ook doorgegeven te worden in
het OML
10) Binnen 30dagen melding einddatum aan Kadaster
1.1.3.De aanbesteding
Van Dale: aanbesteden = ondernemers in de gelegenheid stellen er prijs op te
geven
2
,Doel: om concurrentie tussen de bedrijven (aanbieders) te stimuleren alle
geïnteresseerde partijen een gelijke kans te geven de opdracht te verkrijgen
Inhoud dossier: (opgemaakt door ARCH, STAB, TECH)
Architectuur: uitgewerkte plannen + detailplannen
Stabiliteit: plannen + borderellen
Technieken: plannen + stuklijsten
Het bestek: technische beschrijving + materiaalfiches
De meetstaat: uitgebreide + samenvattende meetstaat offertedocument
(inschrijvingsbiljet) coördinaten + administratieve voorwaarden + eigenlijke
bieding / offerte
Verschil tussen openbare en private aanbesteding
Verschillen tussen plan Omgevingsvergunning en aanbestedingsplan?
- Implementatie en stabiliteitsgegevens op aanbestedingsplan:
draagrichting, liggeraanduiding, betonelementen
- Muur- en wandopbouwen
- Detailaanduiding en -nummering (detailuitwerking: schaal ½, 1/5, 1/10,
volgt nrs op plan)
- Technische uitwerking doorsnedes
Grondplan voor aanbesteding
Veel verder uitgewerkt:
- Detailuitwerking
- Implementatie STAB
- Asaanduidingen
- Muuropbouwen
- Vloeropbouwen
Detailuitwerking:
- Schaal ½, 1/5, 1/10
- Volgt nummers op plan
- Prijs hangt af van de moeilijkheidsgraad
Het bestek
Beschrijving van alle materialen, meetcode, wat is incl?, elk materiaal heeft uniek
nummer
Opsomming van documenten die deel uitmaken van prijsvraag
Meetstaat
- Meting van alle materialen, m2, m3, kg, stuk,…
- Alle materialen worden opgemeten en vermeld (door architecten,
ingenieurs,…)
- Verwerken in lijsten (veel tekenwerk)
De EPB calculatie
- Welke materialen dienen voorzien te worden om E- en K- peil te behalen
- EPB eisen behalen heeft invloed op de prijsberekening
Het Veiligheids- en gezondheidsplan
- Welke maatregelen dienen genomen te worden voor een veilige werf
- Deze moeten al aanwezig zijn bij de aanbesteding
3
, Prijsvergelijking van verschillende inschrijvingen
- Prijsvergelijking tussen deelprijzen
- Analyse startdata
- Onderzoek registratie
De gunning = het aannemingscontract
- Afspraken omtrent prijs
- Afspraken omtrent meer- minwerken
- Afspraken over uitvoertingstermijn en planning
- Bepaling van de boeteclausule
1.2. De uitvoering
1.2.1.Werforganisatie
Zeer veel partijen!
Zeer complex
1.2.2.Oplevering en controle rekeningen
- Voorlopige oplevering door Bouwheer bijgestaan door
architect
- Definitieve oplevering (na 1 jaar)
- Waarborgtermijn
- Controle der rekeningen: taak architect
2. Duurzaam en veilig bouwen
2.1. Duurzaam bouwen
- Meer dan verzekeren van lange levensduur voor bouwcomponenten
- Allesomvattende interpretatie: streven naar gebouwen evenwicht tussen 3
dimensies
De ecologische dimensie
De sociale dimensie
De economische dimensie
- Om als duurzaam beschouwd te worden:
Energiezuinig /opgetrokken worden met gerecycleerde materialen
Gezond en aangenaam binnenklimaat
Veilig en toegankelijk
Bouwkosten, onderhoudskosten en levenscycluskosten (niet te
onderschatten rol)
4
1. Ontwerp- en bouwproces
1.1. Administratieve voorbereiding
1.1.1.De opstart van een project
Eerste gesprek tussen bouwheer (ik wil bouwen) en architect (medewerking
verplicht)
- Overlopen programma van eisen
- Bespreken en bezoeken bouwplaats
- Analyse stedenbouwkundige voorschriften
- Bespreking voorziene budget (vd bouwheer)
- Bespreking te verwachten erelonen (vd architect)
De opmaak van het voorontwerp (klein contract opgemaakt)
- Ondertekenen contract
haalbaarheidsstudie
- Desiderata (eisen vd
bouwheer) worden vertaald
in plannen, gevels en snedes
- Visualisaties van het project
- (ruwe) Bouwkostenraming
1.1.2.
Omgevingsvergunning (OMV)
Wat?
De omgevingsvergunning vervangt en verenigt verschillende vergunningen:
OMV voor
- Stedenbouwkundige handelingen (vroeger ‘stedenbouwkundige
vergunning’: daarvoor ‘bouwvergunning’)
- Het verkavelen van gronden (vroegere verkavelingsvergunning)
- Exploitatie van ingedeelde inrichtingen of activiteiten (vroeger
milieuvergunning)
- Kleinhandelsactiviteiten (vroegere sociaal-economische machtiging)
- Het wijzigen van kleine landschapselementen of voor het wijzigen van
vegetatie (vroeger natuurvergunning)
Ingediend bij 1 loket, het “omgevingsloket”, waarna 1 openbaar onderzoek en 1
adviesronde worden georganiseerd
Stedenbouwkundige handelingen
OMV vereist voor:
- het bouwen, verbouwen, herbouwen van gebouwen
- het plaatsen, afbreken, herbouwen of uitbreiden van constructies
- het wijzigen van de hoofdfunctie van een gebouw
- het wijzigen van het aantal woongelegenheden in een gebouw
(bijvoorbeeld bijmaken van een appartement, maken van een studio of
kamer, ...)
- het vellen van grote bomen (bomen die op één meter hoogte een
stamomtrek hebben van één meter of meer)
- voor het ontbossen
- voor het aanmerkelijk wijzigen van het reliëf van de bodem
1
, - voor het gebruiken van een grond als opslag of parking
- voor het plaatsen van verplaatsbare constructies die voor bewoning
kunnen worden gebruikt (woonwagens, kampeerwagens, tenten...)
- voor het aanleggen of wijzigen van recreatieve terreinen (golfterrein,
voetbalterrein, tennisveld, zwembad...
Het exploiteren van ingedeelde inrichtingen of activiteiten
De Vlaamse Regering heeft inrichtingen en activiteiten die risico’s en hinder met
zich meebrengen ingedeeld in KLASSES
- klasse 1: meest hinderlijk
- klasse 3: minst hinderlijk
Hoe aanvragen?
Omgevingsloket (opgemaakt door ARCH)
Termijnen en procedure?
Gewone procedure
Termijn: tussen 105-180 dagen, na de volledigheidstermijn
1) De aanvrager krijgt een volledigheidsbewijs of onvolledigheidsbewijs (na
30d) bij volledigheid: het dossier loopt door
bij onvolledigheid: het dossier stopt
2) Er worden adviezen gevraagd aan allerlei bevoegde instanties (bv
brandweer) > bericht via loket 3
3) Het openbaar onderzoek loopt samen met het opvragen van de adviezen
(duur 30d) (aankondiging openbaar onderzoek: via de ‘bekendmaking
openbaar onderzoek omgevingsvergunning’ (gele affiche), de
stad/gemeente verstuurt een aangetekende brief aan de aanpalende
eigenaars)
4) De gemeentelijke omgevingsambtenaar (GOA) maakt een verslag op met
de beoordeling van de aanvraag, waarbij rekening gehouden wordt met de
regelgeving, de adviezen, de goede ruimtelijke ordening en de (ev)
ingediende bezwaren
5) Dit verslag wordt voorgelegd aan het college van burgemeester en
schepenen (CBS) en deze nemen een beslissing: vergunning of weigering
(dikwijls vergunning met voorwaarden)
6) Bekendmaking van de beslissing: aankondiging en bekendmaking (mail
met verwijzing naar OML)
7) Er kan tegen de beslissing van het college (vergund of geweigerd) in
beroep gegaan worden bij de deputatie (Provincie)
Gevolgen:
Indien aanvrager binnen de 36 dagen na het aanplakken van de gele
affiche een bericht ontvangt dat beroep is ingediend, wordt de uitvoering
vd vergunning geschorst > de aanvrager mag niet starten met de
handelingen of werken
8) Geen beroep: de aanvrager dient de start van de stedenbouwkundige
werken door te geven in het OML
9) Als de werken zijn afgerond, dienen deze ook doorgegeven te worden in
het OML
10) Binnen 30dagen melding einddatum aan Kadaster
1.1.3.De aanbesteding
Van Dale: aanbesteden = ondernemers in de gelegenheid stellen er prijs op te
geven
2
,Doel: om concurrentie tussen de bedrijven (aanbieders) te stimuleren alle
geïnteresseerde partijen een gelijke kans te geven de opdracht te verkrijgen
Inhoud dossier: (opgemaakt door ARCH, STAB, TECH)
Architectuur: uitgewerkte plannen + detailplannen
Stabiliteit: plannen + borderellen
Technieken: plannen + stuklijsten
Het bestek: technische beschrijving + materiaalfiches
De meetstaat: uitgebreide + samenvattende meetstaat offertedocument
(inschrijvingsbiljet) coördinaten + administratieve voorwaarden + eigenlijke
bieding / offerte
Verschil tussen openbare en private aanbesteding
Verschillen tussen plan Omgevingsvergunning en aanbestedingsplan?
- Implementatie en stabiliteitsgegevens op aanbestedingsplan:
draagrichting, liggeraanduiding, betonelementen
- Muur- en wandopbouwen
- Detailaanduiding en -nummering (detailuitwerking: schaal ½, 1/5, 1/10,
volgt nrs op plan)
- Technische uitwerking doorsnedes
Grondplan voor aanbesteding
Veel verder uitgewerkt:
- Detailuitwerking
- Implementatie STAB
- Asaanduidingen
- Muuropbouwen
- Vloeropbouwen
Detailuitwerking:
- Schaal ½, 1/5, 1/10
- Volgt nummers op plan
- Prijs hangt af van de moeilijkheidsgraad
Het bestek
Beschrijving van alle materialen, meetcode, wat is incl?, elk materiaal heeft uniek
nummer
Opsomming van documenten die deel uitmaken van prijsvraag
Meetstaat
- Meting van alle materialen, m2, m3, kg, stuk,…
- Alle materialen worden opgemeten en vermeld (door architecten,
ingenieurs,…)
- Verwerken in lijsten (veel tekenwerk)
De EPB calculatie
- Welke materialen dienen voorzien te worden om E- en K- peil te behalen
- EPB eisen behalen heeft invloed op de prijsberekening
Het Veiligheids- en gezondheidsplan
- Welke maatregelen dienen genomen te worden voor een veilige werf
- Deze moeten al aanwezig zijn bij de aanbesteding
3
, Prijsvergelijking van verschillende inschrijvingen
- Prijsvergelijking tussen deelprijzen
- Analyse startdata
- Onderzoek registratie
De gunning = het aannemingscontract
- Afspraken omtrent prijs
- Afspraken omtrent meer- minwerken
- Afspraken over uitvoertingstermijn en planning
- Bepaling van de boeteclausule
1.2. De uitvoering
1.2.1.Werforganisatie
Zeer veel partijen!
Zeer complex
1.2.2.Oplevering en controle rekeningen
- Voorlopige oplevering door Bouwheer bijgestaan door
architect
- Definitieve oplevering (na 1 jaar)
- Waarborgtermijn
- Controle der rekeningen: taak architect
2. Duurzaam en veilig bouwen
2.1. Duurzaam bouwen
- Meer dan verzekeren van lange levensduur voor bouwcomponenten
- Allesomvattende interpretatie: streven naar gebouwen evenwicht tussen 3
dimensies
De ecologische dimensie
De sociale dimensie
De economische dimensie
- Om als duurzaam beschouwd te worden:
Energiezuinig /opgetrokken worden met gerecycleerde materialen
Gezond en aangenaam binnenklimaat
Veilig en toegankelijk
Bouwkosten, onderhoudskosten en levenscycluskosten (niet te
onderschatten rol)
4
