Hoofdstuk 2: bindweefsel en steunweefsel
2.1 algemeenheden
Mesenchym: gevormd doorstervormige cellen die ontstaan uit het middelste kiemlaag
(=mesoderm)
Mesenchymaal weefsel of embryonaal bindweefsel zorgt voor metabolische en structurele
steun aan het weefsel van het lichaam.
Mesenchym is een pluripotent weefsel en kan differentiëren tot een reeks verschillende element
(stamcellen voor bloed, eigenlijke biondweefselcellen, kraakbeen en botcellen, macrofagen)
De hoofdcomponenten van bindweefsel:
1. Cellen
2. Extracellulair materiaal opgebouwd uit vezels en grondstof
Functies:
- Mechanische steun
- Transport van voedingstoffen en metabolieten
- Opstapelen reservestoffen, water en elektrolyten
- Verdediging tegen lichaamsvreemde stoffen
- Herstel
- Temperatuurregulatie
Bind-en steunweefsel wordt ingedeeld in:
- Eigenlijk bindweefsel
- Kraakbeen
- Bot, dentine en cement
- Bloed
Grote hoeveelheid extracellulaire materiaal, bepaalt de sterk de karakteristieken van elk
bindweefsel.
2.2 het eigenlijke bindweefsel
Het bestaat uit een beperkte hoeveelheid cellen en een grote hoeveelheid extracellulair materiaal
(=vezels en grondstof)
2.2.1 componenten van het eigenlijke bindweefsel
2.2.1.1 cellen
- Grote variatie aan cellen
- Sommige cellen komen ook voor in het circulerend bloed en in het lymfestelsel. Hierdoor een
dynamisch evenwicht tussen bindweefsel en andere bind-en steunweefsels.
Cellen worden onderverdeeld op basis van functie:
, 1. Aanmaak en onderhoud van bindweefsel
2. Isolatie en reserve
3. Verdediging
2.2.1.1.1 cellen voor aanmaak en onderhoud
Mesenchymcellen: zijn de voorlopers van alle gedifferentieerde bindweefselcellen.
Sommige cellen blijven onrijp (pluripotent) en zorgen dan voor het vervangen en herstel van
andere bindweefselcellen.
Bouw:
- Onregelmatige stervormige cellen in een netwerk (embryonaal)
- Ovale kern rijk aan euchromatine
- Grote nucleoli
- Delen frequent
- Omgeven extracellulair milieu is vezelarm, rijk aan waterhoudende grondstof. (=diffusie)
Fibroblasten en fibrocyten: maken en onderhouden het extracellulair materiaal.
Bouw fibroblast(=actief):
- Grote nucleodol
- Heldere euchromatine rijke kern
- Goed ontwikkeld RER en golgi-apparaat
- Spiesvormig
- Parallel aan vezels
Bouw fibroblast(=rustend)
- Donkere kern rijk aan heterochromatine
- Licht eosinofiel cytoplasma`
- Spiesvormig
- Parallel aan vezels
2.2.1.1.2 cellen voor reserve en isolatie
Vetcellen zijn over het hele lichaam verspreid. Sterk geconcentreerd vormen ze een vetweefsel.
Er zijn twee soorten vetcellen:
1. Witte vetcel
2. Bruine vetcel
Witte vetcel of uniloculaire cel:
Bouw:
- Één solitaire vetcel
, - Vetdruppel omgeven door een smalle boord cytoplasma
- Afgeplatte kern die uitpuilt
- Rondom kern ER, vrije ribosomen en mitochondriën
- Zegelringcellen: als vet is opgelost is door de producten bij het prepareren zie je een
grote lege ruimte, uitzicht van een leeg blaasje
Vet wordt opgenomen inde bloedcirculatie door liplazen in de endotheelwanden.
Lipasen splitsen vetten in vetzuren en glycerol en wordt opgenomen door pinocytose. Vervolgens
door exocytose afgegeven in het extracellulair compartiment en door endocytose opgenomen in
de vetcel.
resynthese: vetcellen vermelden met de vetbol in het centrum van de vetcel. De gestapelde
vetten zijn reserve vetten die terug gemobiliseerd kunnen worden. (Proces is dan omgekeerd)
Bruine vetcel of multiloculaire cel:
Komt boor bij winterslapers en zorgen voor regulatie van de lichaamstemperatuur en isolatie. Bij
de mens bij foetus en perinataal. Bij volwassen rond de bijnieren en oksel.
Bouw:
- Afzonderlijke vetbolletjes geschikt rond centrale ronde kern
- Vetbollen geven door verdicht cytoplasma
- Veel mitochondriën rond de vetbolletjes
- GER is sterk ontwikkeld
- Bruine kleur door sterke vascularisaite van het weefsel en vele lysosomen
2.2.1.1.3 verdedigingscellen
Functie:
- Neutraliseren schadelijke stoffen
- Afbraakproducten opruimen
- Vreemde levende stoffen vernietigen/ onschadelijk maken
Plasmacellen: veranderde B-lymfocyten die antilichamen of antistoffen maken tegen
binnengedrongen antigenen.
antistoffen: eiwitten/ immunoglobulinen (lg) die lichaamsvreemde stoffen herkennen en
immuuncomplexen vormen. Hebben een excentrische kern en dragen grote
chromatineklompen.
Clock-face: de schikking van deze chromatineklompen is volgens de cijfers van de klok.
Bouw:
- Kern heeft lichte indeuking (centraal gericht)
- Heldere cytoplasmazone
- Goed ontwikkeld golg-apparaat
2.1 algemeenheden
Mesenchym: gevormd doorstervormige cellen die ontstaan uit het middelste kiemlaag
(=mesoderm)
Mesenchymaal weefsel of embryonaal bindweefsel zorgt voor metabolische en structurele
steun aan het weefsel van het lichaam.
Mesenchym is een pluripotent weefsel en kan differentiëren tot een reeks verschillende element
(stamcellen voor bloed, eigenlijke biondweefselcellen, kraakbeen en botcellen, macrofagen)
De hoofdcomponenten van bindweefsel:
1. Cellen
2. Extracellulair materiaal opgebouwd uit vezels en grondstof
Functies:
- Mechanische steun
- Transport van voedingstoffen en metabolieten
- Opstapelen reservestoffen, water en elektrolyten
- Verdediging tegen lichaamsvreemde stoffen
- Herstel
- Temperatuurregulatie
Bind-en steunweefsel wordt ingedeeld in:
- Eigenlijk bindweefsel
- Kraakbeen
- Bot, dentine en cement
- Bloed
Grote hoeveelheid extracellulaire materiaal, bepaalt de sterk de karakteristieken van elk
bindweefsel.
2.2 het eigenlijke bindweefsel
Het bestaat uit een beperkte hoeveelheid cellen en een grote hoeveelheid extracellulair materiaal
(=vezels en grondstof)
2.2.1 componenten van het eigenlijke bindweefsel
2.2.1.1 cellen
- Grote variatie aan cellen
- Sommige cellen komen ook voor in het circulerend bloed en in het lymfestelsel. Hierdoor een
dynamisch evenwicht tussen bindweefsel en andere bind-en steunweefsels.
Cellen worden onderverdeeld op basis van functie:
, 1. Aanmaak en onderhoud van bindweefsel
2. Isolatie en reserve
3. Verdediging
2.2.1.1.1 cellen voor aanmaak en onderhoud
Mesenchymcellen: zijn de voorlopers van alle gedifferentieerde bindweefselcellen.
Sommige cellen blijven onrijp (pluripotent) en zorgen dan voor het vervangen en herstel van
andere bindweefselcellen.
Bouw:
- Onregelmatige stervormige cellen in een netwerk (embryonaal)
- Ovale kern rijk aan euchromatine
- Grote nucleoli
- Delen frequent
- Omgeven extracellulair milieu is vezelarm, rijk aan waterhoudende grondstof. (=diffusie)
Fibroblasten en fibrocyten: maken en onderhouden het extracellulair materiaal.
Bouw fibroblast(=actief):
- Grote nucleodol
- Heldere euchromatine rijke kern
- Goed ontwikkeld RER en golgi-apparaat
- Spiesvormig
- Parallel aan vezels
Bouw fibroblast(=rustend)
- Donkere kern rijk aan heterochromatine
- Licht eosinofiel cytoplasma`
- Spiesvormig
- Parallel aan vezels
2.2.1.1.2 cellen voor reserve en isolatie
Vetcellen zijn over het hele lichaam verspreid. Sterk geconcentreerd vormen ze een vetweefsel.
Er zijn twee soorten vetcellen:
1. Witte vetcel
2. Bruine vetcel
Witte vetcel of uniloculaire cel:
Bouw:
- Één solitaire vetcel
, - Vetdruppel omgeven door een smalle boord cytoplasma
- Afgeplatte kern die uitpuilt
- Rondom kern ER, vrije ribosomen en mitochondriën
- Zegelringcellen: als vet is opgelost is door de producten bij het prepareren zie je een
grote lege ruimte, uitzicht van een leeg blaasje
Vet wordt opgenomen inde bloedcirculatie door liplazen in de endotheelwanden.
Lipasen splitsen vetten in vetzuren en glycerol en wordt opgenomen door pinocytose. Vervolgens
door exocytose afgegeven in het extracellulair compartiment en door endocytose opgenomen in
de vetcel.
resynthese: vetcellen vermelden met de vetbol in het centrum van de vetcel. De gestapelde
vetten zijn reserve vetten die terug gemobiliseerd kunnen worden. (Proces is dan omgekeerd)
Bruine vetcel of multiloculaire cel:
Komt boor bij winterslapers en zorgen voor regulatie van de lichaamstemperatuur en isolatie. Bij
de mens bij foetus en perinataal. Bij volwassen rond de bijnieren en oksel.
Bouw:
- Afzonderlijke vetbolletjes geschikt rond centrale ronde kern
- Vetbollen geven door verdicht cytoplasma
- Veel mitochondriën rond de vetbolletjes
- GER is sterk ontwikkeld
- Bruine kleur door sterke vascularisaite van het weefsel en vele lysosomen
2.2.1.1.3 verdedigingscellen
Functie:
- Neutraliseren schadelijke stoffen
- Afbraakproducten opruimen
- Vreemde levende stoffen vernietigen/ onschadelijk maken
Plasmacellen: veranderde B-lymfocyten die antilichamen of antistoffen maken tegen
binnengedrongen antigenen.
antistoffen: eiwitten/ immunoglobulinen (lg) die lichaamsvreemde stoffen herkennen en
immuuncomplexen vormen. Hebben een excentrische kern en dragen grote
chromatineklompen.
Clock-face: de schikking van deze chromatineklompen is volgens de cijfers van de klok.
Bouw:
- Kern heeft lichte indeuking (centraal gericht)
- Heldere cytoplasmazone
- Goed ontwikkeld golg-apparaat
