GESCHIEDENIS
Tijd van de wereldoorlogen (H9)
Duitsland (Hc2)
2.1 Interbellum en Tweede Wereldoorlog (1918-1945)
De wankelende democratie van Weimar
Op 9 november 1918 riep de leider van de sociaaldemocraten vanaf het balkon
van het Rijksdaggebouw in Berlijn de republiek uit. Een dag later vluchten de
keizer naar NL en nog een dag later ging de wapenstilstand in.
De SPD > sociaaldemocratische partij won de eerste naoorlogse parlement
verkiezingen, als volgt kreeg deze partij de leiding in de regering die begon met
de opbouw van een parlementaire democratie.
In de zomer van 1919 nam het parlement een grondwet aan, het kwam
daarvoor bij een in Weimar. Reden: het was in Berlijn onrustig. Daarom werd de
parlementaire democratie de republiek van Weimar genoemd.
De Duitse democratie was erg wankel > de keizer was gevlucht > oude
conservatieve elite had nog veel macht > liefst terug naar oude toestand waarin
GESCHIEDENIS 1
, parlement weinig te zeggen had > Groepen extremisten probeerde de
democratie omver te werpen.
Duitse bevolking verloor haar vertrouwen in de democratie, ivm:
} Politiek geweld
} Het verdrag van Versailles (hierin werd DL als schuldige aangewezen en kreeg
hoge herstelbetalingen opgelegd).
Mede door de Dolkstootlegende verloren de democratische partijen bij de
verkiezingen van 1920 hun meerderheid.
De Duitse economie leed onder hoge herstelbetalingen en het verlies van
gebieden met steenkool en andere grondstoffen.
In 1923 viel de economie vrijwel stil. De oorzaak: ruzie met de geallieerden
(VS, Canada, GB, Frankrijk en de Sovjet Unie) over herstelbetalingen > DL
betaalden niet snel genoeg > Frankrijk bezette roergebied > bevolking in protest
> geld bijdrukken > inflatie (waardevermindering).
In 1924 werd door bankier Dawes een plan opgesteld om DL geld te lenen voor
economisch herstel. Frankrijk trok zich hierna terug uit het roergebied. Door
beide dingen bloeide de economie van 1924 tot 1929.
In 1925 erkende DL de nieuwe westgrens met FR als definitief en werd het land
toegelaten als lid van de volkenbond.
Nazi’s aan de macht
DL werd hard getroffen door wereldwijde recessie na de beurskrach in NY in
1929
In 1932 zat bijna de helft van de Duitsers zonder werk > de democratische
partijen en de conservatieven stonden machteloos tegenover de economische
crisis > veel Duitsers gingen stemmen op totalitaire partijen.
In 1932 werd de NSDAP van Adolf Hitler de grootse partij, deze nazi partij was
ontstaan door veel extreem nationalistische groepjes die na de oorlog in DL
waren opgericht.
Hitler had in zijn partij enorm talent als redenaar en propagandist. Hij gaf de
schuld van de Duitse nederlaag aan de joden.
GESCHIEDENIS 2
GESCHIEDENIS
Tijd van de wereldoorlogen (H9)
Duitsland (Hc2)
2.1 Interbellum en Tweede Wereldoorlog (1918-1945)
De wankelende democratie van Weimar
Op 9 november 1918 riep de leider van de sociaaldemocraten vanaf het balkon
van het Rijksdaggebouw in Berlijn de republiek uit. Een dag later vluchten de
keizer naar NL en nog een dag later ging de wapenstilstand in.
De SPD > sociaaldemocratische partij won de eerste naoorlogse parlement
verkiezingen, als volgt kreeg deze partij de leiding in de regering die begon met
de opbouw van een parlementaire democratie.
In de zomer van 1919 nam het parlement een grondwet aan, het kwam
daarvoor bij een in Weimar. Reden: het was in Berlijn onrustig. Daarom werd de
parlementaire democratie de republiek van Weimar genoemd.
De Duitse democratie was erg wankel > de keizer was gevlucht > oude
conservatieve elite had nog veel macht > liefst terug naar oude toestand waarin
GESCHIEDENIS 1
, parlement weinig te zeggen had > Groepen extremisten probeerde de
democratie omver te werpen.
Duitse bevolking verloor haar vertrouwen in de democratie, ivm:
} Politiek geweld
} Het verdrag van Versailles (hierin werd DL als schuldige aangewezen en kreeg
hoge herstelbetalingen opgelegd).
Mede door de Dolkstootlegende verloren de democratische partijen bij de
verkiezingen van 1920 hun meerderheid.
De Duitse economie leed onder hoge herstelbetalingen en het verlies van
gebieden met steenkool en andere grondstoffen.
In 1923 viel de economie vrijwel stil. De oorzaak: ruzie met de geallieerden
(VS, Canada, GB, Frankrijk en de Sovjet Unie) over herstelbetalingen > DL
betaalden niet snel genoeg > Frankrijk bezette roergebied > bevolking in protest
> geld bijdrukken > inflatie (waardevermindering).
In 1924 werd door bankier Dawes een plan opgesteld om DL geld te lenen voor
economisch herstel. Frankrijk trok zich hierna terug uit het roergebied. Door
beide dingen bloeide de economie van 1924 tot 1929.
In 1925 erkende DL de nieuwe westgrens met FR als definitief en werd het land
toegelaten als lid van de volkenbond.
Nazi’s aan de macht
DL werd hard getroffen door wereldwijde recessie na de beurskrach in NY in
1929
In 1932 zat bijna de helft van de Duitsers zonder werk > de democratische
partijen en de conservatieven stonden machteloos tegenover de economische
crisis > veel Duitsers gingen stemmen op totalitaire partijen.
In 1932 werd de NSDAP van Adolf Hitler de grootse partij, deze nazi partij was
ontstaan door veel extreem nationalistische groepjes die na de oorlog in DL
waren opgericht.
Hitler had in zijn partij enorm talent als redenaar en propagandist. Hij gaf de
schuld van de Duitse nederlaag aan de joden.
GESCHIEDENIS 2
