Samenvatting Ruimtelijke Ordening S1
Herhaling Lagere School:
Hectare = ha = 10.000m2
Are =a = 100m2
Centiare = ca = 1m2
Decimiliare = dma = 1dm2 = 1/100 ca
Algemeen schema werking RO
VROEGER NU
- Een person had een grond en bouwde - Een persoon heeft een grond en wil
daarop. daarop bouwen.
- Dient een aanvraag in bij de gemeente
(aanvraag tot omgevingsvergunning,
eventueel opgemaakt door een
architect)
- Gemeente beoordeeld beredeneerd
het op basis van:
§ Plannen
§ Regels
§ Advies
- Gemeente geeft een antwoord
§ Ja maar … à BOUWEN!!
§ Nee à NIET BOUWEN!!
Waarom RO?
ð Er is een beperkte ruimte.
ð Er is een beperking op het eigendomsrecht.
VROEGER NU
- Deed je je eigen zin op je grond. - Vlaanderen is te dicht bevolkt en het
ruimteverbruik ligt te hoog.
Vb. Treehouse Masters. (VS) - We maken regels om conflicten te
voorkomen.
De kandidaat bouwers moeten zich aan regels houden maar de overheid ook.
De regulator: de overheid.
Een vergunning toelaten
STAP 1: Op voorhand nadenken over het gebruik van de ruimte.
ð Plannen opmaken voor het grondgebruik. (Wonen, natuur, industrie, …)
ð Vergunning toetsen aan de plannen.
STAP 2: motiveren.
ð Zeggen waarom wel/niet de vergunning wordt afgeleverd.
Na het afleveren van de vergunning moet de regulator erop toezien dat er volgens de
vergunning gebouwd wordt. Anders sanctionering! Vb. herstellen naar de oorspronkelijke
toestand.
1
,Ruimtelijke ordening: een overheidsactiviteit gericht op het zoeken naar en tot stand
brengen van de best denkbare wederkerige aanpassing van ruimte en samenleving, zulks ter
wille van de samenleving.
Wat is het belang van RO?
Bouwgrond: als er zich elektriciteit bevind en als het perceel aan een weg gelegen is. Om dit
te weten kan je ook heel gemakkelijk op de plannen kijken.
Zonevreemde woning: je huis is gebouwd. Ineens beslist de overheid dat je huis in een
landbouwzone gelegen is. Je krijgt dus beperkingen. Door deze beperkingen daalt de waarde
van je pand. De mensen kregen hier heel erg veel schirk van. En niemand wou er nog eentje
kopen.
ð In een natuurgebied heb je weinig speling.
ð In een agrarisch gebied heb je al meet speling.
Makelaardij:
ð Waarde van het onroerend goed hangt af van zijn bestemming. (hier volgen 4
voorbeelden)
§ Bouwgrond – landbouwgrond: 2 nieuwe gronden worden hoger gebouwd. Je
moet hiervoor toestemming krijgen want je wilt achteraf geen ruzie met de
buren omdat je het zonlicht wegneemt.
§ Zonevreemde woning: woning dat niet op een bouwgrond staat. Je moet een
verschil kunnen uitmaken tussen bouwgrond en andere gronden. (verschil
tussen gele en groene gronden)
§ Bouwgrond breedte 20m opsplitsbaar? Er zijn regels aan verbonden. Dit kan
je niet zomaar doen. Stel dat je het opsplitst dan wordt de bouwgrond
duurder.
§ Bouwgrond in de stad. BPA.
ð Inlichtingen aan klanten.
§ Regels rond reclame voor verkoop van grond.
ð Kennis procedures aanvragen:
§ Bij projectontwikkeling.
§ Voor advies aan klanten.
Een gebouw dat gebouwd is voor 1961 mag je laten staan. Hier heb je geen
bouwvergunning voor nodig.
Landmeten:
ð Opmaken van plannen voor RO.
ð Wat meten voor een vergunning?
§ Stedenbouwkundige (bouw)
§ Verkaveling
ð GIS: gemeenten, Vlaamse Overheid
2
,Het Vlaamse gewest
1980: staatshervorming over de RO gewestmaterie.
Gewest: grondgebonden materies.
Gemeenschap: persoonsgebonden en culturele materies.
Geschiedenis van de RO
De Middeleeuwen
Vanaf de 12e eeuw in steden was er een plan van uitbreiden.
Concentrische steden: 1 middelpunt en zijn dan cirkelvormig
geëvolueerd.
Voorbeelden België:
Leuven Mechelen Brussel Antwerpen
Recente voorbeelden stedenvorming wereldwijd:
New York Louvain-La-Neuve
ð Dambordpatroon ð Planmatig,
organisch patroon.
De steden konden beroep doen op subsidies om brandbare materialen te verwisselen met
ontbrandbare materialen tegen stadsbranden. (Hout en stro vervangen door baksteen en
pannen.)
17e eeuw
De 1e bouwaanvragen ontstaan over de gevel. Het uitzicht was het balangrijkste, er
moest een mooi straatbeeld zijn.
3
, 19e eeuw
Wetgeving door de centrale overheid:
ð 1789-1790: basisdecreet: individueel eigendomsrecht. Er is een minimale beperking
op bouwen, tenzij je langs de openbare weg wenst te bouwen.
Eerste vergunningen: gemeentewet 30/3/1836: College van B&S1 is bevoegd voor de
goekeuring van bouwplannen van particulieren in het kader van:
ð Wet 29/2/1836: langs grote wegen bouwen.
ð Wet 1/2/: langs kleinen wegen bouwen beperkt tot:
§ In agglomeratiegebieden (> 2000 inwoners)
§ Welke < 20m van de weg of 8m van de rooilijn2 liggen.
§ Voorgevel.
De gemeentelijke autnomie was te groot. Ze konden zelfs via het politiereglement strengere
regels aannemen voor de gevels.
Ontstaan van ruimtelijke planning: gemeentewet 30/3/1836 en wet 10/4/1841 op de
buurtwegen: de gemeente is bevoegd voor verbreding, rechttrekking, aanleg en afschaffing
der (buurt)wegen.
ð Planningsinstrument voor aanleg van nieuwe wijken. (Aan nieuwe wegen kan er
gebouwd worden)
Onteigening bij stroken (wet 1858 – 1867) : onteigenen3 en gronden
opnieuw verkopen met voorwaarden.
ð Ontstaan grote boulevards zoals in Brussel.
Huisvestingswet 1889:
ð Eerste werkelijk ruimtelijk beleid.
ð Stimulering van de volkswoningbouw.
§ Vaak via ASLK (lening met lage interest) om een rij-arbeiderswoning te
bouwen.
ð 1919: ontstaat er een huisvestigingsmaatschappij der goedkope woningen met
onteigeningsmachtiging voor het bouwen van sociale wijken. (Voorloper van sociale
woningen)
20e eeuw
Meer overheidsinmenging.
ð Trend naar planning door hogere overheid.
ð Omliggende landen hadden rond 1900 al wetten rond de stedenbouw. Vb.
Nederland.
1
College van B&S: college van Burgemeesters en Schepenen.
2
Rooilijn: huidige of toekomstige grens van de weg.
3
Onteigenen: eigendom wordt verplicht verkocht aan de overheid.
4
Herhaling Lagere School:
Hectare = ha = 10.000m2
Are =a = 100m2
Centiare = ca = 1m2
Decimiliare = dma = 1dm2 = 1/100 ca
Algemeen schema werking RO
VROEGER NU
- Een person had een grond en bouwde - Een persoon heeft een grond en wil
daarop. daarop bouwen.
- Dient een aanvraag in bij de gemeente
(aanvraag tot omgevingsvergunning,
eventueel opgemaakt door een
architect)
- Gemeente beoordeeld beredeneerd
het op basis van:
§ Plannen
§ Regels
§ Advies
- Gemeente geeft een antwoord
§ Ja maar … à BOUWEN!!
§ Nee à NIET BOUWEN!!
Waarom RO?
ð Er is een beperkte ruimte.
ð Er is een beperking op het eigendomsrecht.
VROEGER NU
- Deed je je eigen zin op je grond. - Vlaanderen is te dicht bevolkt en het
ruimteverbruik ligt te hoog.
Vb. Treehouse Masters. (VS) - We maken regels om conflicten te
voorkomen.
De kandidaat bouwers moeten zich aan regels houden maar de overheid ook.
De regulator: de overheid.
Een vergunning toelaten
STAP 1: Op voorhand nadenken over het gebruik van de ruimte.
ð Plannen opmaken voor het grondgebruik. (Wonen, natuur, industrie, …)
ð Vergunning toetsen aan de plannen.
STAP 2: motiveren.
ð Zeggen waarom wel/niet de vergunning wordt afgeleverd.
Na het afleveren van de vergunning moet de regulator erop toezien dat er volgens de
vergunning gebouwd wordt. Anders sanctionering! Vb. herstellen naar de oorspronkelijke
toestand.
1
,Ruimtelijke ordening: een overheidsactiviteit gericht op het zoeken naar en tot stand
brengen van de best denkbare wederkerige aanpassing van ruimte en samenleving, zulks ter
wille van de samenleving.
Wat is het belang van RO?
Bouwgrond: als er zich elektriciteit bevind en als het perceel aan een weg gelegen is. Om dit
te weten kan je ook heel gemakkelijk op de plannen kijken.
Zonevreemde woning: je huis is gebouwd. Ineens beslist de overheid dat je huis in een
landbouwzone gelegen is. Je krijgt dus beperkingen. Door deze beperkingen daalt de waarde
van je pand. De mensen kregen hier heel erg veel schirk van. En niemand wou er nog eentje
kopen.
ð In een natuurgebied heb je weinig speling.
ð In een agrarisch gebied heb je al meet speling.
Makelaardij:
ð Waarde van het onroerend goed hangt af van zijn bestemming. (hier volgen 4
voorbeelden)
§ Bouwgrond – landbouwgrond: 2 nieuwe gronden worden hoger gebouwd. Je
moet hiervoor toestemming krijgen want je wilt achteraf geen ruzie met de
buren omdat je het zonlicht wegneemt.
§ Zonevreemde woning: woning dat niet op een bouwgrond staat. Je moet een
verschil kunnen uitmaken tussen bouwgrond en andere gronden. (verschil
tussen gele en groene gronden)
§ Bouwgrond breedte 20m opsplitsbaar? Er zijn regels aan verbonden. Dit kan
je niet zomaar doen. Stel dat je het opsplitst dan wordt de bouwgrond
duurder.
§ Bouwgrond in de stad. BPA.
ð Inlichtingen aan klanten.
§ Regels rond reclame voor verkoop van grond.
ð Kennis procedures aanvragen:
§ Bij projectontwikkeling.
§ Voor advies aan klanten.
Een gebouw dat gebouwd is voor 1961 mag je laten staan. Hier heb je geen
bouwvergunning voor nodig.
Landmeten:
ð Opmaken van plannen voor RO.
ð Wat meten voor een vergunning?
§ Stedenbouwkundige (bouw)
§ Verkaveling
ð GIS: gemeenten, Vlaamse Overheid
2
,Het Vlaamse gewest
1980: staatshervorming over de RO gewestmaterie.
Gewest: grondgebonden materies.
Gemeenschap: persoonsgebonden en culturele materies.
Geschiedenis van de RO
De Middeleeuwen
Vanaf de 12e eeuw in steden was er een plan van uitbreiden.
Concentrische steden: 1 middelpunt en zijn dan cirkelvormig
geëvolueerd.
Voorbeelden België:
Leuven Mechelen Brussel Antwerpen
Recente voorbeelden stedenvorming wereldwijd:
New York Louvain-La-Neuve
ð Dambordpatroon ð Planmatig,
organisch patroon.
De steden konden beroep doen op subsidies om brandbare materialen te verwisselen met
ontbrandbare materialen tegen stadsbranden. (Hout en stro vervangen door baksteen en
pannen.)
17e eeuw
De 1e bouwaanvragen ontstaan over de gevel. Het uitzicht was het balangrijkste, er
moest een mooi straatbeeld zijn.
3
, 19e eeuw
Wetgeving door de centrale overheid:
ð 1789-1790: basisdecreet: individueel eigendomsrecht. Er is een minimale beperking
op bouwen, tenzij je langs de openbare weg wenst te bouwen.
Eerste vergunningen: gemeentewet 30/3/1836: College van B&S1 is bevoegd voor de
goekeuring van bouwplannen van particulieren in het kader van:
ð Wet 29/2/1836: langs grote wegen bouwen.
ð Wet 1/2/: langs kleinen wegen bouwen beperkt tot:
§ In agglomeratiegebieden (> 2000 inwoners)
§ Welke < 20m van de weg of 8m van de rooilijn2 liggen.
§ Voorgevel.
De gemeentelijke autnomie was te groot. Ze konden zelfs via het politiereglement strengere
regels aannemen voor de gevels.
Ontstaan van ruimtelijke planning: gemeentewet 30/3/1836 en wet 10/4/1841 op de
buurtwegen: de gemeente is bevoegd voor verbreding, rechttrekking, aanleg en afschaffing
der (buurt)wegen.
ð Planningsinstrument voor aanleg van nieuwe wijken. (Aan nieuwe wegen kan er
gebouwd worden)
Onteigening bij stroken (wet 1858 – 1867) : onteigenen3 en gronden
opnieuw verkopen met voorwaarden.
ð Ontstaan grote boulevards zoals in Brussel.
Huisvestingswet 1889:
ð Eerste werkelijk ruimtelijk beleid.
ð Stimulering van de volkswoningbouw.
§ Vaak via ASLK (lening met lage interest) om een rij-arbeiderswoning te
bouwen.
ð 1919: ontstaat er een huisvestigingsmaatschappij der goedkope woningen met
onteigeningsmachtiging voor het bouwen van sociale wijken. (Voorloper van sociale
woningen)
20e eeuw
Meer overheidsinmenging.
ð Trend naar planning door hogere overheid.
ð Omliggende landen hadden rond 1900 al wetten rond de stedenbouw. Vb.
Nederland.
1
College van B&S: college van Burgemeesters en Schepenen.
2
Rooilijn: huidige of toekomstige grens van de weg.
3
Onteigenen: eigendom wordt verplicht verkocht aan de overheid.
4
