Professionele kinderopvang
College 1
Kinderopvang in publieke opinie
- Women shouldn't have children if they’re going to have strangers raise them
- Child care is not a good place for an infant
- Children learn how to get along with other children in child care
- The right (high quality, expensive) child care will make my child smarter
Kinderopvang in het nieuws
- “Poor behavior is linked to time in day care’ - New York Times
- “Kinderen vaker ziek door creche” - Nu.nl
- “Baby’s van 3 maanden krijgen stress in de crèche” - De Volkskrant
- “Steeds meer crèches gaan failliet”
- “Zorgen over ruim helft kinderopvangverblijven”
- “Waarom worden beslissingen over de kinderopvang genomen door economen?”
- “Is opvang alle peuters haalbaar?”
Soms gaat het over pedagogische aspecten maar heel vaak ook over
economische/financiële aspecten als het gaat over de kinderopvang.
Wat zegt de wetenschap?
In dit vak gaan we ons verdiepen in wat bekend is over de kinderopvang vanuit de
wetenschap met vragen als “is de opvang wel of niet bevorderlijk voor de ontwikkeling van
kinderen? en over welke ontwikkelingsaspecten hebben we het dan. Is kinderopvang
misschien in sommige gevallen bevorderlijk voor kinderen en andere gevallen niet en welke
factoren spelen hierbij een rol?”
Historisch overzicht: van bewaren naar opvang
De opvang is door de jaren heen op allerlei manier georganiseerd. Je ziet grote verschillen
tussen nu en 100 jaren geleden.
Matressenschooltjes
- 18e eeuw
- Arbeidersklasse
- Kinderen van 3 tot 5 jaar
- Goede manieren, leren van gebeden soms ook lezen en spellen, maar er werd
eigenlijk niet veel geleerd
- Slechte voorzieningen
Het schooltje was bij de matresse thuis, een matresse is een oudere, alleenstaande vrouw.
Het is afgeleid van het Franse woord maitresse wat schooljuf betekent. Ze waren helemaal
niet opgeleid om te werken met jonge kinderen maar ze deden dit omdat het vaak de enige
manier was waarop ze in hun levensonderhoud konden voorzien.
Bewaarscholen
‘Infant schools’
- 1e helft 19e eeuw
- Industrialisatie lage lonen dus beide ouders gedwongen te werken
, - Liefdadigheidsinstellingen
- Gehoorzaamheid, tucht en orde
- Basiskennis over bijvoorbeeld Godsdienst
- Voorloper van kleuterschool (‘Kindergarten’)
Wel veel stilzitten en uit je hoofd leren
Kinderbewaarplaats
‘Nurseries’
- 2e helft 19e eeuw
- 1872: 1e kinderbewaarplaats in Amsterdam
- Kinderen vanaf een paar weken tot 6 jaar
- Relatief goede kwaliteit maar nog steeds geen pedagogische kwaliteit, ging alleen op
voeden en schoonhouden van kinderen
Moest vooral iets gedaan worden aan opvang van de jongsten; babys en peuters →
oprichting kinderbewaarplaatsen
Video kinderbewaarplaatsen
https://www.anderetijden.nl/aflevering/633/Kinderbewaarplaatsen
Jaren 50
- Van kinderbewaarplaats naar kinderdagverblijf
- Meer aandacht voor pedagogische inhoud maar nog geen algemeen pedagogische
visie
- Hygiëne blijft reden tot zorg
- Financiële beperkingen
Je ging van bewaarplaats naar een opvang → dus ook meer aandacht voor pedagogische
zorg.
Jaren 60 en 70
- Veranderingen in bestuur
- Wachtlijsten
- Nu ook kinderen uit middenklasse
- Initiatieven van ouders; zelf dagverblijf of gastouderopvang organiseren bv
Bestuur: zo veel mogelijk kinderen opvangen door financiële redenen. Directrice: belang van
kinderen voorop en niet zo veel kinderen per groep. Discussie over bevoegdheden
directrice.
Acties in jaren ‘70
Veel acties als reactie op lange wachtlijsten, ook onder invloed van het feminisme. Ouders
eisten opvang voor hun kinderen zodat zij konden studeren en werken. Dit was de eerste
keer dat ouders om professionele kinderopvang voor hun kinderen vroegen. Deze werden
niet altijd door de overheid met veel gejuich ontvangen. Ideologie van moeder thuis was toen
ook nog wijd gespreid. Het zou kinderen schaden als ze van hun moeder gescheiden
zouden worden, ookal was het maar voor korte tijd
Jaren 80 en 90
, - Meer vrouwen op arbeidsmarkt
- Langere wachtlijsten
- Nieuwe vormen van kinderopvang
- Jaren 80: acties voor meer opvang
- 1989: stimuleringsmaatregel kinderopvang
- Kwaliteitseisen
- Opleidingseisen
- Pedagogische uitgangspunten
Wet kinderopvang 2005
- Kwaliteitscontrole
- Kwaliteitseisen
- Toezicht op kwaliteit (gemeentes)
- Financiering
- Ouders, werkgevers, overheid
Wet innovatie kwaliteit kinderopvang (IKK) 2018
Meer aandacht voor kinderopvang in opleidingen en
ook kijken naar verschillende leeftijden.
Opdracht: waar of niet waar
1. Het maximaal aantal baby’s van 0 jaar per
pedagogisch medewerker is omlaag gegaan van 1:4 naar 1:3 → waar
2. Elke pedagogisch medewerker moet een opleiding hebben op minimaal HBO-niveau
→ niet waar (MBO niveau)
3. Elk kind krijgt een mentor toegewezen die zijn/haar ontwikkeling volgt → waar
4. Een pedagogisch beleidsmedewerker coacht de pedagogische medewerkers bij de
dagelijkse werkzaamheden → waar
5. Het minimum aantal dagen voor kinderen in kinderdagverblijven is twee hele dagen
→ niet waar (er is geen minimum vastgelegd)
Typen kinderopvang
- Professionele kinderopvang
- Kinderdagverblijven
- Gastouderopvang
- Buitenschoolse opvang (4-12 jaar, komt minder voor)
- Informele kinderopvang bijv oppas aan huis, door grootouders, etc.
Kinderdagverblijven
- Childcare centers of daycare centers
- Groepen van max. 16 kinderen
- +- 3 maanden tot 4 jaar
, Groepssamenstelling
- Horizontaal (same-age)
- Babygroepen (+- 0-2 years)
- Peutergroepen (+- 2-4 years)
- maar ook dreumesgroepen, 3-jarigen etc
- Verticaal (mixed-age) (0-4 years)
Opdracht: verticaal of horizontaal
Noem een aantal voor- of nadelen van horizontale en verticale groepen
Mogelijke voordelen
Verticaal
- Net als gezinssituatie
- Stabiliteit pedagogisch medewerkers
- Stimulering ontwikkeling (jongere) kinderen
Horizontaal
- Hetzelfde ontwikkelingsniveau
- Rust, reinheid en regelmaat (babys)
- Meer leeftijdsgenootjes
Pedagogische overwegingen hebben hier niet altijd mee te maken, het kan ook beleidsmatig
besloten worden en gewoon makkelijker zijn.
Gastouderopvang
‘family child care’ of ‘home-based childcare’
- Kleinschalige opvang (max. 6 kinderen)
- 0-12 jaar kan namelijk ook na school
- Bij gastouder thuis
Buitenschoolse opvang (BSO)
- Out-of-school-care of after school care
- Kinderen in basisschoolleeftijd (4-12 jaar)
- Voor of na schooltijd en vrije dagen
- Groepen van max 22 kinderen
Opdracht: beroepskracht kindratio (BKR)
Zoek op hoeveel beroepskrachten wettelijk minimaal verplicht zijn als er sprake is van:
- 4 0-jarigen, 4 1-jarigen en 4 2-jarigen ; 3 beroepskrachten
- 6 2-jarigen en 6 3-jarigen ; 2 beroepskrachten
- https://www.1ratio.nl/bkr/#/
Keuze voor kinderopvang
Vraaggestuurd Aanbodgestuurd
- Werksituatie ouders Betaalbaarheid
- Opvattingen over werk en opvang Toegankelijkheid
- Kenmerken van kinderen Kwaliteit is wel lastig te bepalen voor
ouders
College 1
Kinderopvang in publieke opinie
- Women shouldn't have children if they’re going to have strangers raise them
- Child care is not a good place for an infant
- Children learn how to get along with other children in child care
- The right (high quality, expensive) child care will make my child smarter
Kinderopvang in het nieuws
- “Poor behavior is linked to time in day care’ - New York Times
- “Kinderen vaker ziek door creche” - Nu.nl
- “Baby’s van 3 maanden krijgen stress in de crèche” - De Volkskrant
- “Steeds meer crèches gaan failliet”
- “Zorgen over ruim helft kinderopvangverblijven”
- “Waarom worden beslissingen over de kinderopvang genomen door economen?”
- “Is opvang alle peuters haalbaar?”
Soms gaat het over pedagogische aspecten maar heel vaak ook over
economische/financiële aspecten als het gaat over de kinderopvang.
Wat zegt de wetenschap?
In dit vak gaan we ons verdiepen in wat bekend is over de kinderopvang vanuit de
wetenschap met vragen als “is de opvang wel of niet bevorderlijk voor de ontwikkeling van
kinderen? en over welke ontwikkelingsaspecten hebben we het dan. Is kinderopvang
misschien in sommige gevallen bevorderlijk voor kinderen en andere gevallen niet en welke
factoren spelen hierbij een rol?”
Historisch overzicht: van bewaren naar opvang
De opvang is door de jaren heen op allerlei manier georganiseerd. Je ziet grote verschillen
tussen nu en 100 jaren geleden.
Matressenschooltjes
- 18e eeuw
- Arbeidersklasse
- Kinderen van 3 tot 5 jaar
- Goede manieren, leren van gebeden soms ook lezen en spellen, maar er werd
eigenlijk niet veel geleerd
- Slechte voorzieningen
Het schooltje was bij de matresse thuis, een matresse is een oudere, alleenstaande vrouw.
Het is afgeleid van het Franse woord maitresse wat schooljuf betekent. Ze waren helemaal
niet opgeleid om te werken met jonge kinderen maar ze deden dit omdat het vaak de enige
manier was waarop ze in hun levensonderhoud konden voorzien.
Bewaarscholen
‘Infant schools’
- 1e helft 19e eeuw
- Industrialisatie lage lonen dus beide ouders gedwongen te werken
, - Liefdadigheidsinstellingen
- Gehoorzaamheid, tucht en orde
- Basiskennis over bijvoorbeeld Godsdienst
- Voorloper van kleuterschool (‘Kindergarten’)
Wel veel stilzitten en uit je hoofd leren
Kinderbewaarplaats
‘Nurseries’
- 2e helft 19e eeuw
- 1872: 1e kinderbewaarplaats in Amsterdam
- Kinderen vanaf een paar weken tot 6 jaar
- Relatief goede kwaliteit maar nog steeds geen pedagogische kwaliteit, ging alleen op
voeden en schoonhouden van kinderen
Moest vooral iets gedaan worden aan opvang van de jongsten; babys en peuters →
oprichting kinderbewaarplaatsen
Video kinderbewaarplaatsen
https://www.anderetijden.nl/aflevering/633/Kinderbewaarplaatsen
Jaren 50
- Van kinderbewaarplaats naar kinderdagverblijf
- Meer aandacht voor pedagogische inhoud maar nog geen algemeen pedagogische
visie
- Hygiëne blijft reden tot zorg
- Financiële beperkingen
Je ging van bewaarplaats naar een opvang → dus ook meer aandacht voor pedagogische
zorg.
Jaren 60 en 70
- Veranderingen in bestuur
- Wachtlijsten
- Nu ook kinderen uit middenklasse
- Initiatieven van ouders; zelf dagverblijf of gastouderopvang organiseren bv
Bestuur: zo veel mogelijk kinderen opvangen door financiële redenen. Directrice: belang van
kinderen voorop en niet zo veel kinderen per groep. Discussie over bevoegdheden
directrice.
Acties in jaren ‘70
Veel acties als reactie op lange wachtlijsten, ook onder invloed van het feminisme. Ouders
eisten opvang voor hun kinderen zodat zij konden studeren en werken. Dit was de eerste
keer dat ouders om professionele kinderopvang voor hun kinderen vroegen. Deze werden
niet altijd door de overheid met veel gejuich ontvangen. Ideologie van moeder thuis was toen
ook nog wijd gespreid. Het zou kinderen schaden als ze van hun moeder gescheiden
zouden worden, ookal was het maar voor korte tijd
Jaren 80 en 90
, - Meer vrouwen op arbeidsmarkt
- Langere wachtlijsten
- Nieuwe vormen van kinderopvang
- Jaren 80: acties voor meer opvang
- 1989: stimuleringsmaatregel kinderopvang
- Kwaliteitseisen
- Opleidingseisen
- Pedagogische uitgangspunten
Wet kinderopvang 2005
- Kwaliteitscontrole
- Kwaliteitseisen
- Toezicht op kwaliteit (gemeentes)
- Financiering
- Ouders, werkgevers, overheid
Wet innovatie kwaliteit kinderopvang (IKK) 2018
Meer aandacht voor kinderopvang in opleidingen en
ook kijken naar verschillende leeftijden.
Opdracht: waar of niet waar
1. Het maximaal aantal baby’s van 0 jaar per
pedagogisch medewerker is omlaag gegaan van 1:4 naar 1:3 → waar
2. Elke pedagogisch medewerker moet een opleiding hebben op minimaal HBO-niveau
→ niet waar (MBO niveau)
3. Elk kind krijgt een mentor toegewezen die zijn/haar ontwikkeling volgt → waar
4. Een pedagogisch beleidsmedewerker coacht de pedagogische medewerkers bij de
dagelijkse werkzaamheden → waar
5. Het minimum aantal dagen voor kinderen in kinderdagverblijven is twee hele dagen
→ niet waar (er is geen minimum vastgelegd)
Typen kinderopvang
- Professionele kinderopvang
- Kinderdagverblijven
- Gastouderopvang
- Buitenschoolse opvang (4-12 jaar, komt minder voor)
- Informele kinderopvang bijv oppas aan huis, door grootouders, etc.
Kinderdagverblijven
- Childcare centers of daycare centers
- Groepen van max. 16 kinderen
- +- 3 maanden tot 4 jaar
, Groepssamenstelling
- Horizontaal (same-age)
- Babygroepen (+- 0-2 years)
- Peutergroepen (+- 2-4 years)
- maar ook dreumesgroepen, 3-jarigen etc
- Verticaal (mixed-age) (0-4 years)
Opdracht: verticaal of horizontaal
Noem een aantal voor- of nadelen van horizontale en verticale groepen
Mogelijke voordelen
Verticaal
- Net als gezinssituatie
- Stabiliteit pedagogisch medewerkers
- Stimulering ontwikkeling (jongere) kinderen
Horizontaal
- Hetzelfde ontwikkelingsniveau
- Rust, reinheid en regelmaat (babys)
- Meer leeftijdsgenootjes
Pedagogische overwegingen hebben hier niet altijd mee te maken, het kan ook beleidsmatig
besloten worden en gewoon makkelijker zijn.
Gastouderopvang
‘family child care’ of ‘home-based childcare’
- Kleinschalige opvang (max. 6 kinderen)
- 0-12 jaar kan namelijk ook na school
- Bij gastouder thuis
Buitenschoolse opvang (BSO)
- Out-of-school-care of after school care
- Kinderen in basisschoolleeftijd (4-12 jaar)
- Voor of na schooltijd en vrije dagen
- Groepen van max 22 kinderen
Opdracht: beroepskracht kindratio (BKR)
Zoek op hoeveel beroepskrachten wettelijk minimaal verplicht zijn als er sprake is van:
- 4 0-jarigen, 4 1-jarigen en 4 2-jarigen ; 3 beroepskrachten
- 6 2-jarigen en 6 3-jarigen ; 2 beroepskrachten
- https://www.1ratio.nl/bkr/#/
Keuze voor kinderopvang
Vraaggestuurd Aanbodgestuurd
- Werksituatie ouders Betaalbaarheid
- Opvattingen over werk en opvang Toegankelijkheid
- Kenmerken van kinderen Kwaliteit is wel lastig te bepalen voor
ouders
