Handelswetenschappen 2021-2022
Ondernemingsfinanciering
Hoofdstuk 1 : doelstellingen en bestuur van een onderneming
Voorbeeld Luminus: groene financiering van groene investering
Luminus heeft zijn eerste groene financiering ten belope van 100 M€ afgesloten,
gekoppeld aan groene obligaties (Green Bonds) uitgegeven door de groep EDF.
Het energiebedrijf wil zo een pioniersrol spelen in de energietransitie en de strijd
tegen de klimaatverandering. Met de fondsen wil Luminus zijn ambities inzake
hernieuwbare energie financieren. Het eerste project dat op die manier
gefinancierd wordt, is het windmolenpark van Turnhout. Later dit jaar zal
Luminus nog investeren in het windmolenpark van Geel- West en de
modernisering van de waterkrachtcentrale van Monsin.
Zie:https://www.bouwkroniek.be/article/groene-financiering-voor-groene-
investeringen-van-luminus.28330
Andere voorbeelden:
https://www.valuechain.be/nl/nieuws/detail/6214/investering-van-114-miljoen-
euro-voor-nieuw-distributiecentrum
https://trends.knack.be/economie/bedrijven/engie-profiteert-van-superkorting-
door-investering-in-spaarbekkencentrale/article-news-1501699.htm
Wat is een vennootschap?
• Juridische entiteit, eigendom van aandeelhouders
• Kan contracten opstellen, zaken doen, lenen, ontlenen, dagvaarden en
gedagvaard worden
• Aandeelhouders hebben beperkte aansprakelijkheid en kunnen niet
aangesproken worden voor de schulden van de vennootschap
Types van vennootschappen
• Publieke of beursgenoteerde bedrijven
• Private bedrijven
• Vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid
Rol van financiële manager en geldstromen
1
,Handelswetenschappen 2021-2022
Bedrijfsfinancieringsbeslissingen
Investeringsbeslissingen:
(capital budgeting decision = capital expenditures)
− Aankoop van vaste activa
− Vaste activa : activa vereist voor productie van goederen & diensten
− Materiële vaste activa en/of Immateriële vaste activa
Financieringsbeslissingen:
− Met welke financiële middelen de investeringen financieren?
− Financiële middelen: cash, KT-beleggingen, aandelen, obligaties,
bankleningen ……
− Kapitaalstructuur: schulden (vele varianten) versus eigen vermogen
− Verkoop van financiële vaste activa (deelnemingen)
− Ook uitkeringsbeslissingen: inkoop eigen aandelen / dividenden
Investerings- & financieringsbeslissingen
Financiële doelstelling
Aandeelhouders willen 3 zaken:
• Maximaliseren van hun huidige welvaart
• Omzetten van die welvaart in meest wenselijk tijdspatroon van consumptie
• Beheren van risicokarakteristieken van gekozen consumptieplan
2
,Handelswetenschappen 2021-2022
Winstmaximalisatie is geen welomschreven financiële doelstelling om
verschillende redenen:
• Winst op KT of LT? Aandeelhouders wensen geen hogere KT-winsten als dit
LT-winsten in gevaar brengt
• Bedrijf kan toekomstige winsten verhogen door minder dividend uit te keren,
door het vrijgekomen geld te investeren in bedrijf
• Het is niet in het voordeel van aandeelhouders als bedrijf minder verdient dan
de kapitaalkost
➢ Projecten creëren waarde als opbrengstvoet van project > kapitaalkost
→ Doelstelling van bedrijf: maximaliseren aandeelhouderswaarde
= maximaliseren NPV van projecten
➢ Streefrendement (Hurdle rate) = Minimaal aanvaardbaar rendement van
investering
➢ Kapitaalkost = Opportuniteitskost: investeren in project A elimineert andere
investeringsopportuniteiten
Investerings – Trade – off
Beslissingen = Trade – off
Geld houden en herinvesteren of uitkeren aan aandeelhouders
3
, Handelswetenschappen 2021-2022
Scheiding eigendom & controle
Managers versus aandeelhouders: uitvoerders (agents) versus opdrachtgevers
(principals)
Verschillende objectieven:
− Aandeelhouders willen hun waarde maximaliseren
− Managers moeten handelen in belang van aandeelhouders, maar willen zelf
misschien iets anders
− Managers hebben vele belanghebbenden, “stakeholders”, i.e. iedere partij met
een financieel belang in bedrijf
Verschillende informatie:
− Managers hebben inside informatie
− Aandeelhouders hebben misschien niet alle inside informatie
“Agency Problemen” zijn belangenconflicten tussen management en
aandeelhouders of andere belanghebbenden (stakeholders)
→ Principal - agent relatie
→ Agency kost: wanneer
1. Managers geen poging doen om waarde van bedrijf te maximaliseren
2. Aandeelhouders kosten veroorzaken om managers te controleren en hun
acties te beperken
→ Informatie-asymmetrie
→ Deugdelijk bestuur (Corporate governance)
USA & Angelsaksische landen: verspreid aandeelhouderschap
• Beperkte directe controle door oprichters/stichtersfamilie
• Transparant en duidelijk eigenaarschap
• Toezicht door financiële markten (e.g. institutionele investeerders)
Europa & rest van wereld: geconcentreerd aandeelhouderschap
• Grote aandeelhouders en veel controle door oprichter/stichtersfamilie
• Mogelijke conflicten tussen minderheids- & meerderheidsaandeelhouders
• Complexe eigenaarsmechanismes: piramides, holdings, kruisholdings, dual
class stock (2 soorten aandelen), etc.
• Laat controle toe van bedrijven met relatief weinig gebruik van financiële
middelen
4
Ondernemingsfinanciering
Hoofdstuk 1 : doelstellingen en bestuur van een onderneming
Voorbeeld Luminus: groene financiering van groene investering
Luminus heeft zijn eerste groene financiering ten belope van 100 M€ afgesloten,
gekoppeld aan groene obligaties (Green Bonds) uitgegeven door de groep EDF.
Het energiebedrijf wil zo een pioniersrol spelen in de energietransitie en de strijd
tegen de klimaatverandering. Met de fondsen wil Luminus zijn ambities inzake
hernieuwbare energie financieren. Het eerste project dat op die manier
gefinancierd wordt, is het windmolenpark van Turnhout. Later dit jaar zal
Luminus nog investeren in het windmolenpark van Geel- West en de
modernisering van de waterkrachtcentrale van Monsin.
Zie:https://www.bouwkroniek.be/article/groene-financiering-voor-groene-
investeringen-van-luminus.28330
Andere voorbeelden:
https://www.valuechain.be/nl/nieuws/detail/6214/investering-van-114-miljoen-
euro-voor-nieuw-distributiecentrum
https://trends.knack.be/economie/bedrijven/engie-profiteert-van-superkorting-
door-investering-in-spaarbekkencentrale/article-news-1501699.htm
Wat is een vennootschap?
• Juridische entiteit, eigendom van aandeelhouders
• Kan contracten opstellen, zaken doen, lenen, ontlenen, dagvaarden en
gedagvaard worden
• Aandeelhouders hebben beperkte aansprakelijkheid en kunnen niet
aangesproken worden voor de schulden van de vennootschap
Types van vennootschappen
• Publieke of beursgenoteerde bedrijven
• Private bedrijven
• Vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid
Rol van financiële manager en geldstromen
1
,Handelswetenschappen 2021-2022
Bedrijfsfinancieringsbeslissingen
Investeringsbeslissingen:
(capital budgeting decision = capital expenditures)
− Aankoop van vaste activa
− Vaste activa : activa vereist voor productie van goederen & diensten
− Materiële vaste activa en/of Immateriële vaste activa
Financieringsbeslissingen:
− Met welke financiële middelen de investeringen financieren?
− Financiële middelen: cash, KT-beleggingen, aandelen, obligaties,
bankleningen ……
− Kapitaalstructuur: schulden (vele varianten) versus eigen vermogen
− Verkoop van financiële vaste activa (deelnemingen)
− Ook uitkeringsbeslissingen: inkoop eigen aandelen / dividenden
Investerings- & financieringsbeslissingen
Financiële doelstelling
Aandeelhouders willen 3 zaken:
• Maximaliseren van hun huidige welvaart
• Omzetten van die welvaart in meest wenselijk tijdspatroon van consumptie
• Beheren van risicokarakteristieken van gekozen consumptieplan
2
,Handelswetenschappen 2021-2022
Winstmaximalisatie is geen welomschreven financiële doelstelling om
verschillende redenen:
• Winst op KT of LT? Aandeelhouders wensen geen hogere KT-winsten als dit
LT-winsten in gevaar brengt
• Bedrijf kan toekomstige winsten verhogen door minder dividend uit te keren,
door het vrijgekomen geld te investeren in bedrijf
• Het is niet in het voordeel van aandeelhouders als bedrijf minder verdient dan
de kapitaalkost
➢ Projecten creëren waarde als opbrengstvoet van project > kapitaalkost
→ Doelstelling van bedrijf: maximaliseren aandeelhouderswaarde
= maximaliseren NPV van projecten
➢ Streefrendement (Hurdle rate) = Minimaal aanvaardbaar rendement van
investering
➢ Kapitaalkost = Opportuniteitskost: investeren in project A elimineert andere
investeringsopportuniteiten
Investerings – Trade – off
Beslissingen = Trade – off
Geld houden en herinvesteren of uitkeren aan aandeelhouders
3
, Handelswetenschappen 2021-2022
Scheiding eigendom & controle
Managers versus aandeelhouders: uitvoerders (agents) versus opdrachtgevers
(principals)
Verschillende objectieven:
− Aandeelhouders willen hun waarde maximaliseren
− Managers moeten handelen in belang van aandeelhouders, maar willen zelf
misschien iets anders
− Managers hebben vele belanghebbenden, “stakeholders”, i.e. iedere partij met
een financieel belang in bedrijf
Verschillende informatie:
− Managers hebben inside informatie
− Aandeelhouders hebben misschien niet alle inside informatie
“Agency Problemen” zijn belangenconflicten tussen management en
aandeelhouders of andere belanghebbenden (stakeholders)
→ Principal - agent relatie
→ Agency kost: wanneer
1. Managers geen poging doen om waarde van bedrijf te maximaliseren
2. Aandeelhouders kosten veroorzaken om managers te controleren en hun
acties te beperken
→ Informatie-asymmetrie
→ Deugdelijk bestuur (Corporate governance)
USA & Angelsaksische landen: verspreid aandeelhouderschap
• Beperkte directe controle door oprichters/stichtersfamilie
• Transparant en duidelijk eigenaarschap
• Toezicht door financiële markten (e.g. institutionele investeerders)
Europa & rest van wereld: geconcentreerd aandeelhouderschap
• Grote aandeelhouders en veel controle door oprichter/stichtersfamilie
• Mogelijke conflicten tussen minderheids- & meerderheidsaandeelhouders
• Complexe eigenaarsmechanismes: piramides, holdings, kruisholdings, dual
class stock (2 soorten aandelen), etc.
• Laat controle toe van bedrijven met relatief weinig gebruik van financiële
middelen
4
