Samenvatting Doeltreffend Schoolbeleid 2021-2022
DOELTREFFEND
SCHOOLBELEID
Samenvatting
2021-2022
UANTWERPEN
Xanthe Hellemans
0
,Samenvatting Doeltreffend Schoolbeleid 2021-2022
DEEL 1: Omtrent ‘Beleid’, beleidsvoerend
vermogen en aanverwante begrippen
1. Invullingen van ‘beleid’: opstap naar
beleidsvoerend vermogen
Het woord ‘beleid’ wordt in scholen onnoemelijk vaak in de mond genomen. Dat
gebeurt doorgaans in een veeleer abstracte, weinig tastbare betekenis. Het
woord kent namelijk een grote verscheidenheid aan intuïtieve invullingen. Een
goed begrip van de term is echter noodzakelijk om te kunnen meedenken over
het beleid in scholen.
DEF.: Beleid is het gemeenschappelijk realiseren van geselecteerde doelen door
het (in de tijd) doordacht inzetten van middelen en dit op basis van een gedeelde
visie.
Sommige auteurs vatten beleid eerder op als een plan, anderen focussen zich
eerder op de handelingen die een beleid impliceert. Verder kan men een
onderscheid maken tussen definities die beleid omschrijven in termen van doelen
en definities die beleid omschrijven in termen van middelen (en doelen).
Een gepaste omschrijving van beleid moet – in de mate van het mogelijke – een
duidelijk onderscheid mogelijk maken tussen beleid en niet-beleid. Glasbergen
stelt vier karakteristieken voorop die het mogelijk maken beleid te onderscheiden
van niet-beleid:
Glasbergen: beleid onderscheiden van niet-beleid
Een tijdselement. Bij beleid is er sprake van een reeks aan elkaar
gerelateerde handelingen in de tijd (chronologie).
Een doelgerichtheid. Bij beleid is er sprake van een verbondenheid
met vooropgestelde doelen. Beleidsactiviteiten zijn geen toevallige
aaneenschakeling van gebeurtenissen; ze worden gestuurd door een te
bereiken doel. Er moet binnen de organisatie gewerkt worden rond
duidelijk geformuleerde doelen.
Een gestructureerd en geformaliseerd verloop. Bij beleid is er
sprake van een gestructureerd en geformaliseerd verloop van
activiteiten. De handelingen dienen in voldoende mate georganiseerd te
worden volgens duidelijke gedragsvoorschriften, bevoegdheden en
procedures.
o Impliciet beleid: bepaalde trend aanwezig in de dinge, die
gerealiseerd worden, met dien verstande dat die niet expliciet
uitgesproken is.
o Expliciet beleid: er wordt bijvoorbeeld uitdrukkelijk een beslissing
genomen en gecommuniceerd wordt om een bepaalde koers te
varen.
Een betrokkenheid van verschillende actoren. Bij beleid is er sprake
van activiteiten en handelingen waarbij meer dan één persoon betrokken
is.
1
, Samenvatting Doeltreffend Schoolbeleid 2021-2022
2
DOELTREFFEND
SCHOOLBELEID
Samenvatting
2021-2022
UANTWERPEN
Xanthe Hellemans
0
,Samenvatting Doeltreffend Schoolbeleid 2021-2022
DEEL 1: Omtrent ‘Beleid’, beleidsvoerend
vermogen en aanverwante begrippen
1. Invullingen van ‘beleid’: opstap naar
beleidsvoerend vermogen
Het woord ‘beleid’ wordt in scholen onnoemelijk vaak in de mond genomen. Dat
gebeurt doorgaans in een veeleer abstracte, weinig tastbare betekenis. Het
woord kent namelijk een grote verscheidenheid aan intuïtieve invullingen. Een
goed begrip van de term is echter noodzakelijk om te kunnen meedenken over
het beleid in scholen.
DEF.: Beleid is het gemeenschappelijk realiseren van geselecteerde doelen door
het (in de tijd) doordacht inzetten van middelen en dit op basis van een gedeelde
visie.
Sommige auteurs vatten beleid eerder op als een plan, anderen focussen zich
eerder op de handelingen die een beleid impliceert. Verder kan men een
onderscheid maken tussen definities die beleid omschrijven in termen van doelen
en definities die beleid omschrijven in termen van middelen (en doelen).
Een gepaste omschrijving van beleid moet – in de mate van het mogelijke – een
duidelijk onderscheid mogelijk maken tussen beleid en niet-beleid. Glasbergen
stelt vier karakteristieken voorop die het mogelijk maken beleid te onderscheiden
van niet-beleid:
Glasbergen: beleid onderscheiden van niet-beleid
Een tijdselement. Bij beleid is er sprake van een reeks aan elkaar
gerelateerde handelingen in de tijd (chronologie).
Een doelgerichtheid. Bij beleid is er sprake van een verbondenheid
met vooropgestelde doelen. Beleidsactiviteiten zijn geen toevallige
aaneenschakeling van gebeurtenissen; ze worden gestuurd door een te
bereiken doel. Er moet binnen de organisatie gewerkt worden rond
duidelijk geformuleerde doelen.
Een gestructureerd en geformaliseerd verloop. Bij beleid is er
sprake van een gestructureerd en geformaliseerd verloop van
activiteiten. De handelingen dienen in voldoende mate georganiseerd te
worden volgens duidelijke gedragsvoorschriften, bevoegdheden en
procedures.
o Impliciet beleid: bepaalde trend aanwezig in de dinge, die
gerealiseerd worden, met dien verstande dat die niet expliciet
uitgesproken is.
o Expliciet beleid: er wordt bijvoorbeeld uitdrukkelijk een beslissing
genomen en gecommuniceerd wordt om een bepaalde koers te
varen.
Een betrokkenheid van verschillende actoren. Bij beleid is er sprake
van activiteiten en handelingen waarbij meer dan één persoon betrokken
is.
1
, Samenvatting Doeltreffend Schoolbeleid 2021-2022
2
