METHODEN INNOVATIE ONDERZOEK
OPPORTUNITY ISLAND
REGIO BUSINESS & MARKET ENVIRONMENT
Wat? Resultaat? Extra
Environmental scanning Snelle doorlichting doen van de omgeving om op die manier opzoek te Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
gaan naar opportuniteiten. macroniveau. Lijst met trends die op microniveau:
een langetermijnplanning + SWOT-analyse
= trendanalyse = monitoring kunnen faciliteren.
Wordt vaak voor scenario-
Content analyse / bibliometrics : nadruk op de literatuur zelf en kijkt of analyse gebruikt
die manier kunnen voorspellen wat er gaat komen
PESTEL analyse Political – Economic – Social – Technological – Environment – Legal Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
(PESTEL) macroniveau. Bekomen info over op microniveau:
de omgeving van je organisatie + Five Forces analyse
Een algemeen beeld van een bedrijf door de omgeving op te splitsen in vanuit PESTEL-standpunten + SWOT-analyse
verschillende categorieën. belicht.
Five Forces analyse Omgevingsfactoren van een bedrijf op micro-economisch niveau Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
begrijpen à aantrekkelijkheid van markt op langetermijn. microniveau à info over op macroniveau:
De 5 krachten: competitieve omgeving. + PESTEL- analyse
1. Rivaliteit van concurrenten binnen de industrie
2. Het risico op nieuwe toetreders
3. Het risico op vervanging van producten en diensten
4. De onderhandelkracht van leveranciers
5. De onderhandelkracht van klanten
1, 2, 3 à horizontale competitie (competitie op zelfde niveau in
waardeketen).
4, 5 à competitie op verschillende niveaus.
SWOT-analyse Sterktes, zwaktes, opportuniteiten en dreigingen van een organisatie. Diagram met 4 kwadranten. Aanvullen met:
Interne aspecten: Elk kwadrant: info over de + Expertinterview (om input te
sterktes, zwaktes, faciliteren)
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 1
, Mijn sterktes en mijn zwaktes à zwaktes gaan aanpakken en je sterktes opportuniteiten, dreigingen van + Focusgroepen (om input te
gaan omzetten in voordelen om de concurrentie af te troeven. een idee, concept, product, becommentariëren)
Externe aspecten: service of organisatie.
Op zoek naar opportuniteiten en bedreigingen (lees: threats).
- Bij opportuniteiten: jezelf afvragen waar gaps zitten in de markt; op
zoek naar noden waar jij als bedrijf kan gaan op inspelen.
- Bij bedreigingen: op zoek naar obstakels en concurrentie in je
omgeving.
Expertinterview Info over bepaald onderwerp door experten te interviewen. Samenvatting van Nadien ev. gebruiken in:
Experten kunnen à opportuniteiten gaan identificeren, inschatten van expertmeningen over een • SWOT-analyse
marktgrootte… bepaalde innovatie/onderwerp. • Scenario-analyses
9 Tool: Geanonimiseerde surveytechniek om meningen van experten te
DELPHI METHOD verzamelen over een bepaald onderwerp.
Scenario-analyse Mogelijke toekomstscenario’s o.b.v. het interpreteren van trends 4 toekomstscenario’s op basis Ideaal om vooraf te doen:
afkomstig uit andere methodes. Kwalitatieve methode om impact van van extrapolatie. Scenario • Omgevingsanalyse /
trends in te schatten m.b.t. organisatie (micro) als markt (macro). identificeren dat ‘most likely to environmental scanning
Belangrijkste toepassing ligt wellicht bij de ondersteuning die deze happen’ is. • Affinity diagramming
output geeft aan beleidsplannen. • Storytelling (future
state)
REGIO BUSINESS & MARKET ENVIRONMENT
Wat? Resultaat? Extra
Contextual inquiry Observatie – en interviewmethodes in de dagdagelijkse context van de Low-level doel, maar Altijd bepaalde methode
gebruiker. De noden, verwachtingen en voorkeuren van gebruikers in gedetailleerd inzicht in de nagebruiken!
kaart gaan brengen. structuur van activiteiten of
ervaringen en het gebruik van A.d.h.v. affinity diagramming à
De vier principes van contextual inquiry: vooral technologie binnen deze inzichten structureren
1. Context context-of-use.
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 2
, a. Natuurlijke omgeving gaan observeren en interviewen => in latere fase a.d.h.v. proxy
om zo uit te komen waaraan ze waarde hechten. technology assessment de
2. Leerling-meester relatie contextuele ervaringen van een
a. De onderzoeker zelf neemt een lerende rol aan t.o.v. de gelijkaardige technologie
gebruiker. Hij stelt vragen en probeert te begrijpen verbeteren.
waarom de gebruiker bepaalde handelingen gaat doen.
3. Interpretatie
a. Interpretatie van verkregen inzichten van het
(etnografisch) onderzoek à iteratief terugkoppelen
4. Focus
a. Als je dingen nog niet helemaal verstaat, vraag er nog
eens over door.
9 Tool: “Rondleiding” in vertrouwde omgeving van gebruiker.
GO-ALONG INTERVIEW
Focusgroepen A.d.h.v. groepsdiscussies inzicht krijgen in de attitudes/ideeën die men Het geeft je dieper inzicht in de Tal van methodes om gesprek te
heeft ten aanzien van een bepaald onderwerp. Ook inzicht proberen te attitudes die er zijn, maar ook verruimen!
krijgen in de motivaties, frustraties, ervaringen, percepties… van de over de motieven, noden en
participanten. opvattingen rond bepaalde
onderwerpen/problematieken.
Soorten focusgroepen:
- Klassieke focusgroep
o Innovatie in premature(/onbestaande) fase. Aftoetsen van
een idee of het capteren van attitudes t.o.v. een onderwerp
- Co-Creatie en Co-design
o Bij co-creatie: veel vrijheid, samen met onderzoeker en
andere participanten tot een bepaald concept komen.
o Bij co-design: vrijheid beperkter.
- Digitale focusgroep
o Onder invloed van de digitalisering is het heel gemakkelijk
om groepen samen te brengen, en op die manier grotere
steekproeven te bekomen.
9 Tool: Alle oplossingen structureren (= clusteren). Op elke cluster/categorie
AFFINITY DIAGRAMMING term plakken. Via pijlen worden onderlinge relaties aangebracht.
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 3
OPPORTUNITY ISLAND
REGIO BUSINESS & MARKET ENVIRONMENT
Wat? Resultaat? Extra
Environmental scanning Snelle doorlichting doen van de omgeving om op die manier opzoek te Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
gaan naar opportuniteiten. macroniveau. Lijst met trends die op microniveau:
een langetermijnplanning + SWOT-analyse
= trendanalyse = monitoring kunnen faciliteren.
Wordt vaak voor scenario-
Content analyse / bibliometrics : nadruk op de literatuur zelf en kijkt of analyse gebruikt
die manier kunnen voorspellen wat er gaat komen
PESTEL analyse Political – Economic – Social – Technological – Environment – Legal Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
(PESTEL) macroniveau. Bekomen info over op microniveau:
de omgeving van je organisatie + Five Forces analyse
Een algemeen beeld van een bedrijf door de omgeving op te splitsen in vanuit PESTEL-standpunten + SWOT-analyse
verschillende categorieën. belicht.
Five Forces analyse Omgevingsfactoren van een bedrijf op micro-economisch niveau Omgevingsanalyse op Aanvullen met omgevingsanalyse
begrijpen à aantrekkelijkheid van markt op langetermijn. microniveau à info over op macroniveau:
De 5 krachten: competitieve omgeving. + PESTEL- analyse
1. Rivaliteit van concurrenten binnen de industrie
2. Het risico op nieuwe toetreders
3. Het risico op vervanging van producten en diensten
4. De onderhandelkracht van leveranciers
5. De onderhandelkracht van klanten
1, 2, 3 à horizontale competitie (competitie op zelfde niveau in
waardeketen).
4, 5 à competitie op verschillende niveaus.
SWOT-analyse Sterktes, zwaktes, opportuniteiten en dreigingen van een organisatie. Diagram met 4 kwadranten. Aanvullen met:
Interne aspecten: Elk kwadrant: info over de + Expertinterview (om input te
sterktes, zwaktes, faciliteren)
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 1
, Mijn sterktes en mijn zwaktes à zwaktes gaan aanpakken en je sterktes opportuniteiten, dreigingen van + Focusgroepen (om input te
gaan omzetten in voordelen om de concurrentie af te troeven. een idee, concept, product, becommentariëren)
Externe aspecten: service of organisatie.
Op zoek naar opportuniteiten en bedreigingen (lees: threats).
- Bij opportuniteiten: jezelf afvragen waar gaps zitten in de markt; op
zoek naar noden waar jij als bedrijf kan gaan op inspelen.
- Bij bedreigingen: op zoek naar obstakels en concurrentie in je
omgeving.
Expertinterview Info over bepaald onderwerp door experten te interviewen. Samenvatting van Nadien ev. gebruiken in:
Experten kunnen à opportuniteiten gaan identificeren, inschatten van expertmeningen over een • SWOT-analyse
marktgrootte… bepaalde innovatie/onderwerp. • Scenario-analyses
9 Tool: Geanonimiseerde surveytechniek om meningen van experten te
DELPHI METHOD verzamelen over een bepaald onderwerp.
Scenario-analyse Mogelijke toekomstscenario’s o.b.v. het interpreteren van trends 4 toekomstscenario’s op basis Ideaal om vooraf te doen:
afkomstig uit andere methodes. Kwalitatieve methode om impact van van extrapolatie. Scenario • Omgevingsanalyse /
trends in te schatten m.b.t. organisatie (micro) als markt (macro). identificeren dat ‘most likely to environmental scanning
Belangrijkste toepassing ligt wellicht bij de ondersteuning die deze happen’ is. • Affinity diagramming
output geeft aan beleidsplannen. • Storytelling (future
state)
REGIO BUSINESS & MARKET ENVIRONMENT
Wat? Resultaat? Extra
Contextual inquiry Observatie – en interviewmethodes in de dagdagelijkse context van de Low-level doel, maar Altijd bepaalde methode
gebruiker. De noden, verwachtingen en voorkeuren van gebruikers in gedetailleerd inzicht in de nagebruiken!
kaart gaan brengen. structuur van activiteiten of
ervaringen en het gebruik van A.d.h.v. affinity diagramming à
De vier principes van contextual inquiry: vooral technologie binnen deze inzichten structureren
1. Context context-of-use.
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 2
, a. Natuurlijke omgeving gaan observeren en interviewen => in latere fase a.d.h.v. proxy
om zo uit te komen waaraan ze waarde hechten. technology assessment de
2. Leerling-meester relatie contextuele ervaringen van een
a. De onderzoeker zelf neemt een lerende rol aan t.o.v. de gelijkaardige technologie
gebruiker. Hij stelt vragen en probeert te begrijpen verbeteren.
waarom de gebruiker bepaalde handelingen gaat doen.
3. Interpretatie
a. Interpretatie van verkregen inzichten van het
(etnografisch) onderzoek à iteratief terugkoppelen
4. Focus
a. Als je dingen nog niet helemaal verstaat, vraag er nog
eens over door.
9 Tool: “Rondleiding” in vertrouwde omgeving van gebruiker.
GO-ALONG INTERVIEW
Focusgroepen A.d.h.v. groepsdiscussies inzicht krijgen in de attitudes/ideeën die men Het geeft je dieper inzicht in de Tal van methodes om gesprek te
heeft ten aanzien van een bepaald onderwerp. Ook inzicht proberen te attitudes die er zijn, maar ook verruimen!
krijgen in de motivaties, frustraties, ervaringen, percepties… van de over de motieven, noden en
participanten. opvattingen rond bepaalde
onderwerpen/problematieken.
Soorten focusgroepen:
- Klassieke focusgroep
o Innovatie in premature(/onbestaande) fase. Aftoetsen van
een idee of het capteren van attitudes t.o.v. een onderwerp
- Co-Creatie en Co-design
o Bij co-creatie: veel vrijheid, samen met onderzoeker en
andere participanten tot een bepaald concept komen.
o Bij co-design: vrijheid beperkter.
- Digitale focusgroep
o Onder invloed van de digitalisering is het heel gemakkelijk
om groepen samen te brengen, en op die manier grotere
steekproeven te bekomen.
9 Tool: Alle oplossingen structureren (= clusteren). Op elke cluster/categorie
AFFINITY DIAGRAMMING term plakken. Via pijlen worden onderlinge relaties aangebracht.
INNOVATIE ONDERZOEK – Gilles 3
