Voeding in de maatschappij – Epidemiologie
Maatschappelijke voorzieningen m.b.t. voeding
Voeding binnen de gezondheidszorg
Organisatie van gezondheidszorg
Verzorgingsstaat = sociaal systeem wordt ondersteund door de overheid,
kinderbijslag, ouderschapsverlof…
Gezondheidszorg = preventief en curatief
- Algemeen ziekenhuis: regionaal niet gespecialiseerd
- Gespecialiseerde ziekenhuis: specifiekere handelingen
- Universitaire ziekenhuis: gespecialiseerd
- Psychiatrisch ziekenhuis: drug, alcohol, eetstoornissen
- Dag hospitaal: dag opname
- Polikliniek: voor specifieke dingen
- Zorgprogramma: educatie voor specifieke ziekten
- Zorgtraject: meer met eerste lijn werken, zo tweede lijn vrij
Voeding binnen de curatieve gezondheidszorg
Curatief = genezen van aandoening, het behandelen van aandoening (obesitas…)
- Echelon 0
≠ professionele zorg
▪ Informele zorg
▪ Mantel zorg
- Eerste lijn
▪ Formeel georganiseerde diensten
▪ Huisartsen
- Tweede lijn
▪ Specialistische zorg
▪ Via doorverwijzing
▪ ≠ opname
▪ Dag opname
- Derde lijn
▪ Gespecialiseerde verzorginstellingen
▪ Opname
▪ Intensieve zorg
- Vierde lijn
▪ Specifieke groepen zieken
▪ Behandeling van ouderen die lijden
Voeding binnen de preventieve gezondheidszorg
Preventief = voorkomen van aandoening, educatief (vaccinaties, bloedafname…)
- Primaire preventie
▪ Hele grote groep mensen (België)
▪ Incidentiegegevens ↓
- Secundaire preventie
▪ Kleinere groep mensen
▪ Incidentiegegevens ↓ in bepaalde groep
1
, - Tertiaire preventie
▪ Overlijden, aftakeling vermijden
▪ Extra ondersteuning naar patiënt
- Quaternaire preventie
▪ Kwaliteit van leven behouden/verbeteren
▪ Palliatieve zorg
Voedingsgewoonten
Voedingsgedrag = kenmerkend gedrag hoe mensen omgaan met hun voeding
Voedingsgewoonte = terugkerend gedrag van kiezen, bereiden, nuttigen van
voeding
Voedingspatroon = hoe een individu, groep, volk zich voedt
Verzamelen van voedselconsumptiegegevens
Biomerkers
= Variabele in menselijk weefsel en uitscheidingsproducten meten
- Verschillende biomerkers
▪ E
▪ Eiwitgehalte
▪ Na in urine
▪ Vit en minerale
- Voordelen
▪ Validiteit van andere methodes
▪ Biologische beschikbaarheid
- Nadelen
▪ Kostbaar
▪ Veel determinanten
Dubbele portietechniek
= Portie die je eet wordt chemische geanalyseerd
- Voordelen
▪ Valide methode
▪ Experimenteel metabolisch onderzoek, balansstudies
- Nadelen
▪ Tijd
▪ Gebruikte analysemethode
Voedingsanamnese
= Verzamelnaam voor verschillende technieken om voedselconsumptie (1
persoon) te bepalen
- Mondelingen technieken
▪ 24 hours recall
= Voedselconsumptie van afgelopen 24 uur
▪ Dietary history
= Voedselconsumptie van een regelmatig dieet
▪ Mondelinge voedselfrequentielijst
= Hoe vaak bepaalde voedingsmiddelen geconsumeerd worden
2
Maatschappelijke voorzieningen m.b.t. voeding
Voeding binnen de gezondheidszorg
Organisatie van gezondheidszorg
Verzorgingsstaat = sociaal systeem wordt ondersteund door de overheid,
kinderbijslag, ouderschapsverlof…
Gezondheidszorg = preventief en curatief
- Algemeen ziekenhuis: regionaal niet gespecialiseerd
- Gespecialiseerde ziekenhuis: specifiekere handelingen
- Universitaire ziekenhuis: gespecialiseerd
- Psychiatrisch ziekenhuis: drug, alcohol, eetstoornissen
- Dag hospitaal: dag opname
- Polikliniek: voor specifieke dingen
- Zorgprogramma: educatie voor specifieke ziekten
- Zorgtraject: meer met eerste lijn werken, zo tweede lijn vrij
Voeding binnen de curatieve gezondheidszorg
Curatief = genezen van aandoening, het behandelen van aandoening (obesitas…)
- Echelon 0
≠ professionele zorg
▪ Informele zorg
▪ Mantel zorg
- Eerste lijn
▪ Formeel georganiseerde diensten
▪ Huisartsen
- Tweede lijn
▪ Specialistische zorg
▪ Via doorverwijzing
▪ ≠ opname
▪ Dag opname
- Derde lijn
▪ Gespecialiseerde verzorginstellingen
▪ Opname
▪ Intensieve zorg
- Vierde lijn
▪ Specifieke groepen zieken
▪ Behandeling van ouderen die lijden
Voeding binnen de preventieve gezondheidszorg
Preventief = voorkomen van aandoening, educatief (vaccinaties, bloedafname…)
- Primaire preventie
▪ Hele grote groep mensen (België)
▪ Incidentiegegevens ↓
- Secundaire preventie
▪ Kleinere groep mensen
▪ Incidentiegegevens ↓ in bepaalde groep
1
, - Tertiaire preventie
▪ Overlijden, aftakeling vermijden
▪ Extra ondersteuning naar patiënt
- Quaternaire preventie
▪ Kwaliteit van leven behouden/verbeteren
▪ Palliatieve zorg
Voedingsgewoonten
Voedingsgedrag = kenmerkend gedrag hoe mensen omgaan met hun voeding
Voedingsgewoonte = terugkerend gedrag van kiezen, bereiden, nuttigen van
voeding
Voedingspatroon = hoe een individu, groep, volk zich voedt
Verzamelen van voedselconsumptiegegevens
Biomerkers
= Variabele in menselijk weefsel en uitscheidingsproducten meten
- Verschillende biomerkers
▪ E
▪ Eiwitgehalte
▪ Na in urine
▪ Vit en minerale
- Voordelen
▪ Validiteit van andere methodes
▪ Biologische beschikbaarheid
- Nadelen
▪ Kostbaar
▪ Veel determinanten
Dubbele portietechniek
= Portie die je eet wordt chemische geanalyseerd
- Voordelen
▪ Valide methode
▪ Experimenteel metabolisch onderzoek, balansstudies
- Nadelen
▪ Tijd
▪ Gebruikte analysemethode
Voedingsanamnese
= Verzamelnaam voor verschillende technieken om voedselconsumptie (1
persoon) te bepalen
- Mondelingen technieken
▪ 24 hours recall
= Voedselconsumptie van afgelopen 24 uur
▪ Dietary history
= Voedselconsumptie van een regelmatig dieet
▪ Mondelinge voedselfrequentielijst
= Hoe vaak bepaalde voedingsmiddelen geconsumeerd worden
2
