FILOSOFEN EN CONCEPTEN IN DE FILOSOFIE
INLEIDING TOT DE FILOSOFIE
Wijsbegeerte = filosofie = geen ideologie, geen wetenschap, maar filosofen tonen problemen
zonder oplossingen
EDMUNT HUSSERL 1859 – 1938
- Grondlegger fenomenologie: Wat is wijsbegeerte?
- Onderscheid wereld en leefwereld
o Filosofie speelt zich af in de leefwereld: 99% van onze tijd zitten we in de
leefwereld
Wetenschap is afgeleid van de leefwereld
o In de wereld zijn de objectieve dingen bv: een kat als biologische soort, niet
jou huisdier
MAGIE EN MYTHOLOGIE
Magie = kennisvorm: om de wereld te beheersen en verbonden aan een taboe
Mythologie = verhalen: om onze plaats in de wereld te begrijpen
Verwondering: denkhouding die niets als vanzelfsprekend ervaart: altijd vragen stellen
THALES 624 – 545 V.C.
Uit Griekse Oudheid
Zoekt antwoord op: Wat is de oorsprong van alles?
Uiteindelijk vindt hij het antwoord dat water het basiselement is van alles
Daarna begon hij zich te verdiepen in andere domeinen zoals wiskundige modellen:
Pythagoras, stelling van Thales…
DE KLASSIEKE GRIEKSE WIJSBEGEERTE
Athene = stadsstaat
PERICLES 495 – 429 V.C.
- Maakte van Athene een democratie
Hoogtepunt politieke macht
Bloeiperiode Griekse cultuur
SOCRATES 469 – 399 V.C.
- Een van de stichters van de westerse filosofie
- Studenten: Plato en Xenophon
- Gesprekken/ dialogen voeren over filosofische onderwerpen
- Hij zegt: ik weet alleen dat ik niets weet
, BA2 TEW UA
- Wilde dat mensen vooral kritisch leren denken en geloofde dat men door het
opvoeden van kennis een deugdzaam mens zou worden
- De mens staat centraal: spoorde mensen aan om zelf na te denken en niet op het
oordeel van anderen op te gaan
- ‘wat is schoonheid?’ , ‘wat is goed?’… durf te denken!
- Vroedvrouwtechniek: zijn opdracht was om mensen zelf het juiste inzicht te baren
(komen van binnen uit, niet door anderen geleerd)
- Bijnaam horzel
- Dwong eigenlijk mensen om hun hersenen te gebruiken
- Universalisme
Socrates en de sofisten:
Gemeenschappelijk :
- Richten om menselijke gedragingen en minder op natuurfilosofie zoals de presofisten
- Het gesproken woord is belangrijk
Verschil:
- Socrates vond dat wat goed of fout is niet door de maatschappij of generatie bepaald
moest worden.
- Socrates vraagt geen geld
- Sofisten: waardenrelativisme, Socrates: universalisme van de waarde
Dood:
Werd beschuldigd van het niet geloven in de goden
- Oefening in leren waardig sterven
-
Socrates en Plato:
- Plato was een dichter die dialogen schreef over Socrates, want Socrates schreef zelf
niets
- Belangrijkste leerling van Socrates
Politiek en rechtvaardigheid:
De rechtvaardigheid is het stellen van grenzen aan je eigenbelang
PLATO 427 – 347 V.C.
- Universalisme van de waarden
- Ideeënleer
- Schrijft over de beste manier om een staat in te richten, over opvoeding en
odnerwijs, het deugdzame leven en de grenzen van onze kennis
- Dualisme als filosofisch uitgangspunt
o De ware werkelijkheid wordt gevormd door de ideeënwereld