Gehechtheid Autisme ADHD Anti-scoiaal gedrag Trauma/mishandeling
PREVALENTIE 1%. Toename door: meer Kinderen 6% (80% jongen) 5-10% LCP (vooral jongens) Verwaarlozing 75%
30-40% onveilig bekendheid, toegang, betere Volwassenen 3% (50/50) ODD 12% Fysieke mishandeling 17%
gehecht. instrumenten, speciaal CD 8% Psychologische mishandeling 6
15% gedesorganiseerd onderwijs, bredere Onder diagnose bij jonge Vaker bij jongens Seksueel misbruik 8.3%
10% adoptiekinderen diagnostische criteria. meisjes. Jongens externaliserend.
RAD 30-40% verstand. Beperkt Meisjes relationele agressie 25% maakt traumatische
80% jongen (roddels) ervaring mee, 33% heeft PTSS
ETIOLOGIE Genetisch (niet 100%) Genetisch (76%) Risico/bescherm. factoren Waarom mishandelen ouders?
Pathogene zorg, Omgevingscomponent Polygene stoornis: anders tussen jongen/meisje -reactie op triggers
boosdoener ligt in de Minder neuronen en andere omgevingsfactoren en gen- Genetisch 50% (laag MAOA gen) -negatieve eigenschappen
interpersoonlijke neurotransmitters omgeving interacties spelen Prenataal (middelengebruik) toekennen aan kind
context Minder connectiviteit tussen een grote rol Neurobiologisch (overactief -onjuist ontwikkelings-
hersengebieden. BAS, minder actief BIS) verwachtingen over kind
Oudere moeder, Omgevingscomponent: Sociaal cognitieve factoren
zwangerschap complicaties, prenatale risico’s, geboorte Culturele factoren Type 1= plotselinge gebeurtenis
vroeggeboorte complicaties, blootstelling Maatschappelijke factoren (ongeluk, brand).
metalen, vroeggeboorte, Familiefactoren (wederkerig) Type 2 = meervoudige,
vroege ernstige Intergenerationele overdracht: herhaalde traumatische
verwaarlozing anti-sociaal gedrag blijft in ervaringen (chronisch en
stand interpersoonlijk)
COMORBIDITEIT Vrouwen: angst/depressie Kindertijd: ODD, CD 50% CD-kinderen heeft ADHD, Type 1 of type 2 trauma gaat
Onveilige gehechtheid en eetstoornissen Volwassenheid: SUD, depressie, angststoornis. samen met PTSS.
algemene risicofactor 70% tweede diagnose: verslaving, angst, depressie Type 1 heeft meer PTSS, meer
voor internaliserende ADHD, verstand.beperking, Comorbide stoornissen: ODD, trauma gerelateerde
en externaliserende epilepsie, angst/depressie. 30-50% motorische stoornis CU, middelgebruik, antisociale symptomen.
problemen 40% derde diagnose. 30-60% spraak/taalprobleem persoonlijkheidsstoornis.
Meenemen in behandeling! 45% leerstoornis
Regulatieproblemen Normaal IQ, maar verbaal lager
2/3 mensen comorbiditeit: IQ
genetische overlap/gedeelde Behandeling rekening houden
etiologie met gecombineerde
problematiek.
, DIAGNOSTIEK ADI = interview voor ouders Diagnostiek thuis en school. Perspectieven om te kijken naar Screeningsvragenlijsten
ADOS = gedragsobservatie Diagnostisch interview, antisociaal gedrag:
vragenlijsten en observaties 1.Criminologie
Neuropsychologisch & 2.Psychologie
lichamelijk onderzoek voor 3.Psychiatrie
sterkte/zwakte profiel, extra
info en behandeling
DSM-CRITERIA A. Sociale domein A. Een persisterend patroon ODD: Meer dan 4 symptomen A. Blootstelling feitelijke/
Reactieve -moeite wederkerigheid van onoplettendheid en/of Langer dan 6 maanden dreigende dood, ernstige
gehechtheidsstoornis: -moeite non-verbale comm. hyperactiviteit-impulsiviteit Gedrag moet zich uiten naar verwonding of seksueel geweld
-negatief zelfbeeld -problemen in relaties dat interfereert met het anderen, dan familie. (zelf, getuige, familie/vriendin)
-zoekt geen troost B. Niet-sociale domein functioneren of de (Driftbuien, prikkelbaar, boos, B. Intrusieve symptomen
-niemand is een - herhaalde handelingen ontwikkeling. ruzie gezagsdragers, weigert C. Persisterende vermijdingen
veilige basis -inflexibiliteit, structuur 6 of meer symptomen opdrachten uitvoeren, anderen D. Negatieve veranderingen in
-gevoelig voor -beperkte interesse B. Voor 12e levensjaar ergeren, anderen schuld geven, cognities en stemming
internaliserende -prikkelgevoeligheid C. 2 of meer contexten 2x wraakzuchtig in 6 maanden) E. Duidelijke veranderingen in
stoornissen D. Moet een belemmering arousal en reactiviteit
-geeft jezelf de schuld Alle criteria domein A. zijn CD: 3/15 symptomen in F. Langer dan 1 maand
-gevoeliger voor 2 of meer criteria domein B. afgelopen jaar, waarvan
E. Symptomen niet verklaard G. Beperking in functioneren
verbeterde
door andere stoornis minimaal 1 in afgelopen 6 H. Niet toegeschreven worden
omstandigheden
maanden. (Pesten, vechtpartij, aan fysiologische effecten
wapen, mishandeling mens/
Ontremd sociaal-
dier, stelen, gedwongen seks,
contact stoornis:
-gevoelig voor vandalisme, inbraak, liegen,
externaliserende brandstichting, in de avond
stoornissen weg, weglopen, spijbelen).
-sociaal ontremd
gedrag naar CU: (meer kans delinquentie)
onbekenden Gebrek prosociale emoties
(allemansvriend) Tekort schuldgevoel en spijt
Onbezorgd eigen prestaties
Narcisme, psychopathisch.
PREVALENTIE 1%. Toename door: meer Kinderen 6% (80% jongen) 5-10% LCP (vooral jongens) Verwaarlozing 75%
30-40% onveilig bekendheid, toegang, betere Volwassenen 3% (50/50) ODD 12% Fysieke mishandeling 17%
gehecht. instrumenten, speciaal CD 8% Psychologische mishandeling 6
15% gedesorganiseerd onderwijs, bredere Onder diagnose bij jonge Vaker bij jongens Seksueel misbruik 8.3%
10% adoptiekinderen diagnostische criteria. meisjes. Jongens externaliserend.
RAD 30-40% verstand. Beperkt Meisjes relationele agressie 25% maakt traumatische
80% jongen (roddels) ervaring mee, 33% heeft PTSS
ETIOLOGIE Genetisch (niet 100%) Genetisch (76%) Risico/bescherm. factoren Waarom mishandelen ouders?
Pathogene zorg, Omgevingscomponent Polygene stoornis: anders tussen jongen/meisje -reactie op triggers
boosdoener ligt in de Minder neuronen en andere omgevingsfactoren en gen- Genetisch 50% (laag MAOA gen) -negatieve eigenschappen
interpersoonlijke neurotransmitters omgeving interacties spelen Prenataal (middelengebruik) toekennen aan kind
context Minder connectiviteit tussen een grote rol Neurobiologisch (overactief -onjuist ontwikkelings-
hersengebieden. BAS, minder actief BIS) verwachtingen over kind
Oudere moeder, Omgevingscomponent: Sociaal cognitieve factoren
zwangerschap complicaties, prenatale risico’s, geboorte Culturele factoren Type 1= plotselinge gebeurtenis
vroeggeboorte complicaties, blootstelling Maatschappelijke factoren (ongeluk, brand).
metalen, vroeggeboorte, Familiefactoren (wederkerig) Type 2 = meervoudige,
vroege ernstige Intergenerationele overdracht: herhaalde traumatische
verwaarlozing anti-sociaal gedrag blijft in ervaringen (chronisch en
stand interpersoonlijk)
COMORBIDITEIT Vrouwen: angst/depressie Kindertijd: ODD, CD 50% CD-kinderen heeft ADHD, Type 1 of type 2 trauma gaat
Onveilige gehechtheid en eetstoornissen Volwassenheid: SUD, depressie, angststoornis. samen met PTSS.
algemene risicofactor 70% tweede diagnose: verslaving, angst, depressie Type 1 heeft meer PTSS, meer
voor internaliserende ADHD, verstand.beperking, Comorbide stoornissen: ODD, trauma gerelateerde
en externaliserende epilepsie, angst/depressie. 30-50% motorische stoornis CU, middelgebruik, antisociale symptomen.
problemen 40% derde diagnose. 30-60% spraak/taalprobleem persoonlijkheidsstoornis.
Meenemen in behandeling! 45% leerstoornis
Regulatieproblemen Normaal IQ, maar verbaal lager
2/3 mensen comorbiditeit: IQ
genetische overlap/gedeelde Behandeling rekening houden
etiologie met gecombineerde
problematiek.
, DIAGNOSTIEK ADI = interview voor ouders Diagnostiek thuis en school. Perspectieven om te kijken naar Screeningsvragenlijsten
ADOS = gedragsobservatie Diagnostisch interview, antisociaal gedrag:
vragenlijsten en observaties 1.Criminologie
Neuropsychologisch & 2.Psychologie
lichamelijk onderzoek voor 3.Psychiatrie
sterkte/zwakte profiel, extra
info en behandeling
DSM-CRITERIA A. Sociale domein A. Een persisterend patroon ODD: Meer dan 4 symptomen A. Blootstelling feitelijke/
Reactieve -moeite wederkerigheid van onoplettendheid en/of Langer dan 6 maanden dreigende dood, ernstige
gehechtheidsstoornis: -moeite non-verbale comm. hyperactiviteit-impulsiviteit Gedrag moet zich uiten naar verwonding of seksueel geweld
-negatief zelfbeeld -problemen in relaties dat interfereert met het anderen, dan familie. (zelf, getuige, familie/vriendin)
-zoekt geen troost B. Niet-sociale domein functioneren of de (Driftbuien, prikkelbaar, boos, B. Intrusieve symptomen
-niemand is een - herhaalde handelingen ontwikkeling. ruzie gezagsdragers, weigert C. Persisterende vermijdingen
veilige basis -inflexibiliteit, structuur 6 of meer symptomen opdrachten uitvoeren, anderen D. Negatieve veranderingen in
-gevoelig voor -beperkte interesse B. Voor 12e levensjaar ergeren, anderen schuld geven, cognities en stemming
internaliserende -prikkelgevoeligheid C. 2 of meer contexten 2x wraakzuchtig in 6 maanden) E. Duidelijke veranderingen in
stoornissen D. Moet een belemmering arousal en reactiviteit
-geeft jezelf de schuld Alle criteria domein A. zijn CD: 3/15 symptomen in F. Langer dan 1 maand
-gevoeliger voor 2 of meer criteria domein B. afgelopen jaar, waarvan
E. Symptomen niet verklaard G. Beperking in functioneren
verbeterde
door andere stoornis minimaal 1 in afgelopen 6 H. Niet toegeschreven worden
omstandigheden
maanden. (Pesten, vechtpartij, aan fysiologische effecten
wapen, mishandeling mens/
Ontremd sociaal-
dier, stelen, gedwongen seks,
contact stoornis:
-gevoelig voor vandalisme, inbraak, liegen,
externaliserende brandstichting, in de avond
stoornissen weg, weglopen, spijbelen).
-sociaal ontremd
gedrag naar CU: (meer kans delinquentie)
onbekenden Gebrek prosociale emoties
(allemansvriend) Tekort schuldgevoel en spijt
Onbezorgd eigen prestaties
Narcisme, psychopathisch.
