DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
Ondernemingsrecht:
= geheel van rechtsregels over de oprichting, organisatie en de werking van de onderneming bij de
uitoefening van haar economische activiteiten behandeld
- Algemene verplichtingen
- Regels aangaande de handelstussenpersonen op wiens medewerking de onderneming
beroep kan doen bij het verdelen van haar producten
- Waardepapieren, betalingstechnieken en betalingsdiensten
- Wetgeving tot betrekking tot vennootschappen en verenigingen
- Wetgeving met betrekking tot de ondernemingen in moeilijkheden
Wetboek Economisch Recht (WER)
Marktrecht:
= geheel aan regels die de ondernemingen moeten respecteren bij het verdelen van goederen en
diensten op de markt
- Bescherming van de consumenten, concurrenten en de spaarders
- Eerlijke mededinging
- Marktpraktijken
- Consumentenkrediet
Wetboek Economisch recht + bijzondere wetgeving
Vennootschapsrecht:
= het recht dat de werking van vennootschappen regelt
- bevoegdheden organen,
- verplichtingen en beperkingen bij de uitoefening van activiteiten,
- interne conflicten,
- aandelen,
- oprichting en einde, …
Wetboek Vennootschappen en Verenigingen (WVV) (+ WER)
HOOFDSTUK 1: De bronnen van het economisch recht
4 klassieke rechtsbronnen:
- Wetgeving
- Rechtspraak
- Gewoonte
- Rechtsleer
1. Wetgeving
1.1 Nationale wetgeving
Uit welke bronnen?:
- WER
- WVV
- Bijzondere wetgeving
Zowel federale wetten als decreten en besluiten van de gemeenschappen en gewesten
1.2 Het internationaal recht
1.1.1 Rechtsregels uitgevaardigd door supranationale politieke instellingen
5 instellingen:
- Het Europees Parlement: Wetgevend orgaan (initiatiefrecht wetten)
- De Raad: Wetgevend orgaan
- De Europese Commissie
1
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
- Hof van Justitie van de Europese Unie: waken over de conformiteit van de wetgevingen
- Rekenkamer
3 wetgevende instrumenten:
- Richtlijnen
= aantal rechtsregels die verplicht moeten worden opgenomen en verwerkt in de eigen
wetgeving (resultaat moet behaald worden, maar ze kiezen zelf hoe dmv richtlijnen*)
- Verordeningen
= algemene en volledige reglementeringen door de EU die rechtstreeks van toepassing zijn in
alle lidstaten. Kan niet aangepast worden.
- Besluiten
= bevatten bijzondere besluiten dien enkel op de uitdrukkelijke aangeduide bestemmeling
van toepassing zijn.
*Harmonisatierichtlijnen:
= richtlijnen die worden uitgevaardigd om de inhoudelijke verschillen tussen de wetgevingen van lidstaten
geleidelijk weg te werken.
1.1.2 Het traditionele internationaal recht
Bi- of multilaterale verdragen tussen soevereine staten
2. Rechtspraak
Wat?:
= geheel van beslissingen uitgesproken door diverse rechtscolleges, juridisch niet bindend, maar toch
een belangrijke rechtsbron
Welke bronnen?:
- Uitspraken van de ondernemingsrechtbank
- Uitspraken van het Hof van Cassatie
3. Gewoonte
Wat?:
= welbepaalde en herhaaldelijke handelswijzen die algemeen verbinden worden aanvaard
4. Rechtsleer
Wat?:
= geheel van studies geschreven door rechtsgeleerden (indirecte rechtsbron)
2
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
HOOFDSTUK 2: DE ONDERNEMINGSRECHTBANK
1. Samenstelling
Enkele weetjes:
- 9 ondernemingsrechtbanken
- Sommige met lokale afdelingen
- Heeft, naar gelang de grootte van de afdeling, meerdere kamers
- Elke kamer bestaat uit:
o Een voorzitter (beroepsmagistraat)
o 2 lekenrechters (hebben geen juridische opleiding maar komen uit het bedrijfsleven,
worden benoemd door de koning voor de periode van 5 jaar)
o Griffier
o Procureur des Konings (in sommige gevallen)
3
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
2. Bevoegdheden
Vredegerecht (per kanton):
- Algemene bevoegdheid: geschillen tot 5.000 euro (art. 590 Ger.W.)
- Bijzondere bevoegdheid: (verhuring onroerende gd’n, mede-eigendom, …), ongeacht bedrag Met opmerkingen [RB1]: art. 591 Ger.W.
vordering
Rechtbank eerste aanleg: (provinciaal/arrondissementeel met afdelingen)
- Algemene bevoegdheid voor alle geschillen vanaf 5.000 euro, tenzij uitsluitende bevoegdheid
ander rechtscollege
Ondernemingsrechtbank: (per ressort met afdelingen; bijv. Ondrb. Gent, afd. Brugge)
- Geschillen tussen ondernemingen
- Niet-onderneming tegen een onderneming
Onderneming tegen niet-onderneming via vrederechter of rechtbank van eerste aanleg
o Algemene bevoegdheid: geschillen tussen en tegen ondernemingen (zie verder), die Met opmerkingen [RB2]: (art. 573, 1e lid Ger.W.)
niet vallen onder de bijzondere bevoegdheid van andere rechtscolleges
o Bijzondere bevoegdheid: Met opmerkingen [RB3]: (art. 574 Ger.W)
geschillen ter zake van [binnen] een vereniging met
rechtspersoonlijkheid, stichting of vennootschap bijvoorbeeld
geschillen tussen vennoten
Geschillen die ontstaan uit insolventieprocedures
3. Procedures
Gewone procedure:
= dagvaarding – behandeling – vonnis
Uitzonderingsprocedures:
kortgeding & zoals in kortgeding
4
Vercaigne Jaimy
Ondernemingsrecht:
= geheel van rechtsregels over de oprichting, organisatie en de werking van de onderneming bij de
uitoefening van haar economische activiteiten behandeld
- Algemene verplichtingen
- Regels aangaande de handelstussenpersonen op wiens medewerking de onderneming
beroep kan doen bij het verdelen van haar producten
- Waardepapieren, betalingstechnieken en betalingsdiensten
- Wetgeving tot betrekking tot vennootschappen en verenigingen
- Wetgeving met betrekking tot de ondernemingen in moeilijkheden
Wetboek Economisch Recht (WER)
Marktrecht:
= geheel aan regels die de ondernemingen moeten respecteren bij het verdelen van goederen en
diensten op de markt
- Bescherming van de consumenten, concurrenten en de spaarders
- Eerlijke mededinging
- Marktpraktijken
- Consumentenkrediet
Wetboek Economisch recht + bijzondere wetgeving
Vennootschapsrecht:
= het recht dat de werking van vennootschappen regelt
- bevoegdheden organen,
- verplichtingen en beperkingen bij de uitoefening van activiteiten,
- interne conflicten,
- aandelen,
- oprichting en einde, …
Wetboek Vennootschappen en Verenigingen (WVV) (+ WER)
HOOFDSTUK 1: De bronnen van het economisch recht
4 klassieke rechtsbronnen:
- Wetgeving
- Rechtspraak
- Gewoonte
- Rechtsleer
1. Wetgeving
1.1 Nationale wetgeving
Uit welke bronnen?:
- WER
- WVV
- Bijzondere wetgeving
Zowel federale wetten als decreten en besluiten van de gemeenschappen en gewesten
1.2 Het internationaal recht
1.1.1 Rechtsregels uitgevaardigd door supranationale politieke instellingen
5 instellingen:
- Het Europees Parlement: Wetgevend orgaan (initiatiefrecht wetten)
- De Raad: Wetgevend orgaan
- De Europese Commissie
1
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
- Hof van Justitie van de Europese Unie: waken over de conformiteit van de wetgevingen
- Rekenkamer
3 wetgevende instrumenten:
- Richtlijnen
= aantal rechtsregels die verplicht moeten worden opgenomen en verwerkt in de eigen
wetgeving (resultaat moet behaald worden, maar ze kiezen zelf hoe dmv richtlijnen*)
- Verordeningen
= algemene en volledige reglementeringen door de EU die rechtstreeks van toepassing zijn in
alle lidstaten. Kan niet aangepast worden.
- Besluiten
= bevatten bijzondere besluiten dien enkel op de uitdrukkelijke aangeduide bestemmeling
van toepassing zijn.
*Harmonisatierichtlijnen:
= richtlijnen die worden uitgevaardigd om de inhoudelijke verschillen tussen de wetgevingen van lidstaten
geleidelijk weg te werken.
1.1.2 Het traditionele internationaal recht
Bi- of multilaterale verdragen tussen soevereine staten
2. Rechtspraak
Wat?:
= geheel van beslissingen uitgesproken door diverse rechtscolleges, juridisch niet bindend, maar toch
een belangrijke rechtsbron
Welke bronnen?:
- Uitspraken van de ondernemingsrechtbank
- Uitspraken van het Hof van Cassatie
3. Gewoonte
Wat?:
= welbepaalde en herhaaldelijke handelswijzen die algemeen verbinden worden aanvaard
4. Rechtsleer
Wat?:
= geheel van studies geschreven door rechtsgeleerden (indirecte rechtsbron)
2
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
HOOFDSTUK 2: DE ONDERNEMINGSRECHTBANK
1. Samenstelling
Enkele weetjes:
- 9 ondernemingsrechtbanken
- Sommige met lokale afdelingen
- Heeft, naar gelang de grootte van de afdeling, meerdere kamers
- Elke kamer bestaat uit:
o Een voorzitter (beroepsmagistraat)
o 2 lekenrechters (hebben geen juridische opleiding maar komen uit het bedrijfsleven,
worden benoemd door de koning voor de periode van 5 jaar)
o Griffier
o Procureur des Konings (in sommige gevallen)
3
Vercaigne Jaimy
, DEEL 1: FUNDAMENTELE ELEMENTEN VAN HET ECONOMISCH RECHT
2. Bevoegdheden
Vredegerecht (per kanton):
- Algemene bevoegdheid: geschillen tot 5.000 euro (art. 590 Ger.W.)
- Bijzondere bevoegdheid: (verhuring onroerende gd’n, mede-eigendom, …), ongeacht bedrag Met opmerkingen [RB1]: art. 591 Ger.W.
vordering
Rechtbank eerste aanleg: (provinciaal/arrondissementeel met afdelingen)
- Algemene bevoegdheid voor alle geschillen vanaf 5.000 euro, tenzij uitsluitende bevoegdheid
ander rechtscollege
Ondernemingsrechtbank: (per ressort met afdelingen; bijv. Ondrb. Gent, afd. Brugge)
- Geschillen tussen ondernemingen
- Niet-onderneming tegen een onderneming
Onderneming tegen niet-onderneming via vrederechter of rechtbank van eerste aanleg
o Algemene bevoegdheid: geschillen tussen en tegen ondernemingen (zie verder), die Met opmerkingen [RB2]: (art. 573, 1e lid Ger.W.)
niet vallen onder de bijzondere bevoegdheid van andere rechtscolleges
o Bijzondere bevoegdheid: Met opmerkingen [RB3]: (art. 574 Ger.W)
geschillen ter zake van [binnen] een vereniging met
rechtspersoonlijkheid, stichting of vennootschap bijvoorbeeld
geschillen tussen vennoten
Geschillen die ontstaan uit insolventieprocedures
3. Procedures
Gewone procedure:
= dagvaarding – behandeling – vonnis
Uitzonderingsprocedures:
kortgeding & zoals in kortgeding
4
Vercaigne Jaimy