Medische aansprakelijkheid – Kennisclip – geneeskundige behandelingsovereenkomst nader
belicht en verplichtingen (week 1 en 2)
De rechtsverhouding
De relatie tussen arts en patiënt
- Van oudsher doorgaans contractueel
o Overeenkomst van opdracht
- Inmiddels bijzondere vorm van opdracht: de geneeskundige behandelingsovereenkomst
o Boek 7, titel 7, afdeling 5, BW
Inhoud behandelingsovereenkomst
- Verplichting tot het verrichten van handelingen op het gebied van de geneeskunst (art. 7:446,
lid 1 en 2, BW)
o Genezen ziekte
o Behoeden ontstaan ziekte
o Beoordelen gezondheidstoestand
o Begeleiding zwangerschap en bevalling
- Verplegen en verzorgen patiënt (art. 7:446, lid 3, BW) (kan ook een onderdeel zijn van de
overeenkomst, of een volledige geneeskundige behandelingsovereenkomst voor verpleging en
verzorging)
Partijen bij de behandelingsovereenkomst
- Patiënt (opdrachtgever)
- Hulpverlener (opdrachtnemer)
Totstandkoming behandelingsovereenkomst
- Aanbod en aanvaarding, art. 6:217 BW
o Een door middel van een verklaring geopenbaarde wil, art. 3:33 BW
Onenigheid over vergoeding behandeling staat niet in de weg aan
totstandkoming, Hof Den Bosch 12 juni 2018, ECLI:NL:GHSHE:2018:2545
- Indirecte contractdwang (arts heeft dus weinig vrijheid)
Art. 3 lid 1 Modelregeling arts-patiënt
De behandelingsovereenkomst komt in een zo vroeg mogelijk stadium tot stand, ter bescherming van
de patiënt.
Beëindiging behandelingsovereenkomst
- Opzegging
o Hulpverlener: gewichtige redenen, art. 7:460 BW
o Patiënt: altijd, art. 7:408 BW
- Beëindiging met wederzijds goedvinden
- Ontbinding, art. 6:258 BW
- Overlijden
o Hulpverlener, art. 7:409 BW
o Patiënt, art. 7:410 BW
Verplichtingen behandelingsovereenkomst
- Boek 7, titel 7, afdeling 5, BW
- Redelijkheid en billijkheid, gedragsregels, andere wetten en Europese regelgeving, art. 6:248 BW
o Informatieplicht en toestemmingsvereiste
Art. 7:448 BW jo art. 7:450 BW
o Dossierplicht
1
, Art. 7:454 BW
o Geheimhoudingsplicht
Art. 7:457 BW
o Privacy in de behandelkamer
Art. 7:459 BW
o Behandelplicht?
Plicht om de patiënt te behandelen. Het staat niet met zoveel worden dat de
hulpverlener verplicht is om de patiënt te behandelen. De vraag rijst ook of hij die
plicht heeft. Algemeen aangenomen wordt dat hulpverlener plicht heeft op het
moment dat er een noodsituaties is, maar hij is niet verplicht om een medisch
zinloze behandeling toe te passen of om euthanasie toe te passen (als hij daar
gewetensbezwaren heeft) dus er is een plicht, maar niet onder elke omstandigheid.
Er is ook geen behandelrecht, hulpverlener heeft altijd toestemming nodig van de
hulpverlener. Toestemming hangt samen met informatieplicht. De patiënt moet
eerst worden geïnformeerd over dat gene wat er gedaan zal worden en pas als hij
goed geïnformeerd is, dan kan de patiënt ergens mee instemmen.
Overzicht van wijzigingen
- Op 4 juni 2019 aanvaard door Eerste Kamer
o Wet van 5 juni 2019, Stb. 2019, 224
o In werking 1 januari 2020, Stb. 2019, 284
- Kamerstukken 34994
o Art. 7:448 BW
o Art. 7:454 BW
o Art. 458a BW
o Art. 7:458b BW
Informatieplicht (is een van de belangrijkste verplichtingen)
- Artikel 7:448 BW is gewijzigd
o Hulpverlener moet patiënt op duidelijke wijze inlichten, passend bij zijn
bevattingsvermogen én tijdig met hem overleggen (lid 1)
o Doel is versterking positie patiënt, er moet een dialoog ontstaan
Shared decision making
Relatiemodel
Patiënt als gesprekspartner
Wederzijds vertrouwen
Therapietrouw
Informatieplicht
- Artikel 7:448 BW is gewijzigd
o Hulpverlener moet (lid 3)
zich tijdens het overleg op de hoogte stellen van situatie en behoeften patiënt
patiënt uitnodigen vragen te stellen
patiënt desgevraagd schriftelijk of elektronisch informeren
o Zelfde doel
Informatieplicht
- Hulpverlener laat zich leiden door hetgeen patiënt redelijkerwijze dient te weten t.a.v. (lid 2):
o Aard en doel voorgenomen onderzoek, voorgestelde behandeling of uit te voeren
verrichtingen
o De te verwachten gevolgen en risico’s voor gezondheid daarbij en bij niet behandeling
2
belicht en verplichtingen (week 1 en 2)
De rechtsverhouding
De relatie tussen arts en patiënt
- Van oudsher doorgaans contractueel
o Overeenkomst van opdracht
- Inmiddels bijzondere vorm van opdracht: de geneeskundige behandelingsovereenkomst
o Boek 7, titel 7, afdeling 5, BW
Inhoud behandelingsovereenkomst
- Verplichting tot het verrichten van handelingen op het gebied van de geneeskunst (art. 7:446,
lid 1 en 2, BW)
o Genezen ziekte
o Behoeden ontstaan ziekte
o Beoordelen gezondheidstoestand
o Begeleiding zwangerschap en bevalling
- Verplegen en verzorgen patiënt (art. 7:446, lid 3, BW) (kan ook een onderdeel zijn van de
overeenkomst, of een volledige geneeskundige behandelingsovereenkomst voor verpleging en
verzorging)
Partijen bij de behandelingsovereenkomst
- Patiënt (opdrachtgever)
- Hulpverlener (opdrachtnemer)
Totstandkoming behandelingsovereenkomst
- Aanbod en aanvaarding, art. 6:217 BW
o Een door middel van een verklaring geopenbaarde wil, art. 3:33 BW
Onenigheid over vergoeding behandeling staat niet in de weg aan
totstandkoming, Hof Den Bosch 12 juni 2018, ECLI:NL:GHSHE:2018:2545
- Indirecte contractdwang (arts heeft dus weinig vrijheid)
Art. 3 lid 1 Modelregeling arts-patiënt
De behandelingsovereenkomst komt in een zo vroeg mogelijk stadium tot stand, ter bescherming van
de patiënt.
Beëindiging behandelingsovereenkomst
- Opzegging
o Hulpverlener: gewichtige redenen, art. 7:460 BW
o Patiënt: altijd, art. 7:408 BW
- Beëindiging met wederzijds goedvinden
- Ontbinding, art. 6:258 BW
- Overlijden
o Hulpverlener, art. 7:409 BW
o Patiënt, art. 7:410 BW
Verplichtingen behandelingsovereenkomst
- Boek 7, titel 7, afdeling 5, BW
- Redelijkheid en billijkheid, gedragsregels, andere wetten en Europese regelgeving, art. 6:248 BW
o Informatieplicht en toestemmingsvereiste
Art. 7:448 BW jo art. 7:450 BW
o Dossierplicht
1
, Art. 7:454 BW
o Geheimhoudingsplicht
Art. 7:457 BW
o Privacy in de behandelkamer
Art. 7:459 BW
o Behandelplicht?
Plicht om de patiënt te behandelen. Het staat niet met zoveel worden dat de
hulpverlener verplicht is om de patiënt te behandelen. De vraag rijst ook of hij die
plicht heeft. Algemeen aangenomen wordt dat hulpverlener plicht heeft op het
moment dat er een noodsituaties is, maar hij is niet verplicht om een medisch
zinloze behandeling toe te passen of om euthanasie toe te passen (als hij daar
gewetensbezwaren heeft) dus er is een plicht, maar niet onder elke omstandigheid.
Er is ook geen behandelrecht, hulpverlener heeft altijd toestemming nodig van de
hulpverlener. Toestemming hangt samen met informatieplicht. De patiënt moet
eerst worden geïnformeerd over dat gene wat er gedaan zal worden en pas als hij
goed geïnformeerd is, dan kan de patiënt ergens mee instemmen.
Overzicht van wijzigingen
- Op 4 juni 2019 aanvaard door Eerste Kamer
o Wet van 5 juni 2019, Stb. 2019, 224
o In werking 1 januari 2020, Stb. 2019, 284
- Kamerstukken 34994
o Art. 7:448 BW
o Art. 7:454 BW
o Art. 458a BW
o Art. 7:458b BW
Informatieplicht (is een van de belangrijkste verplichtingen)
- Artikel 7:448 BW is gewijzigd
o Hulpverlener moet patiënt op duidelijke wijze inlichten, passend bij zijn
bevattingsvermogen én tijdig met hem overleggen (lid 1)
o Doel is versterking positie patiënt, er moet een dialoog ontstaan
Shared decision making
Relatiemodel
Patiënt als gesprekspartner
Wederzijds vertrouwen
Therapietrouw
Informatieplicht
- Artikel 7:448 BW is gewijzigd
o Hulpverlener moet (lid 3)
zich tijdens het overleg op de hoogte stellen van situatie en behoeften patiënt
patiënt uitnodigen vragen te stellen
patiënt desgevraagd schriftelijk of elektronisch informeren
o Zelfde doel
Informatieplicht
- Hulpverlener laat zich leiden door hetgeen patiënt redelijkerwijze dient te weten t.a.v. (lid 2):
o Aard en doel voorgenomen onderzoek, voorgestelde behandeling of uit te voeren
verrichtingen
o De te verwachten gevolgen en risico’s voor gezondheid daarbij en bij niet behandeling
2
