Samenvatting Oncologie & Neonatologie (deel Demarès) (3de jaar) ()

ONCOLOGIE EN HEMATOLOGIE
DEEL 1 ONCOLOGIE BIJ VOLWASSENEN EN KINDEREN

LEUKEMIEËN


SOORTEN

 = kwaadaardige woekering in één of meerdere bloedvormende cellijnen
 Onrijpe cellen  acute leukemie
 Acute leukemie
o Myeloïde
o Lymfatische
 Uitgerijpte cellen  chronische leukemie
o Myeloïde
o lymfatische


ACUTE LYMFATISCHE LEUKEMIE BIJ KINDEREN

 Meest voorkomende vorm bij kinderen
 80-85%
 Causaal verband
o Downsyndroom: 20x meer kans
o RX in uterus: 1,5 meer kans
 Leukemie= groep van maligne aandoeningen waarin genetische abnormaliteiten aanleiding geven tot
proliferatie van cellen, groeivoordeel met als gevolg toegenomen proliferatiesnelheid  verdringen
van de normale hematopëtische reeksen
 Stamcel kan uitgroeien tot alle mogelijk bloedcellen (AML) of zichzelf vernieuwen (ALL)
 De stamcellen gaan ongecontroleerd delen en rijpen niet meer uit tot gezonde bloedcellen


OORZAKEN

 Zeer zelden aanwijsbare oorzaak
 Niet besmettelijk
 Niet erfelijk
 Gevolgen
o Sterke toename van de leukemiecellen
o Verdwijnen van de normale bloedcelvorming
 Rode cellen  bloedarmoede
 Witte cellen  infecties
 Trombocyten  bloedingsneiging


SYMPTOMEN



1

,  Vaak banale klachten
 Klinisch beeld
o Gestoorde aanmaak van alle bloedelementen door woekering van blasten
o Te weinig RBC met bleekheid, vermoeidheid, kortademigheid
o Te weinig bloedplaatjes met gemakkelijk bloeden: ecchymosen, petechiën, neusbloedingen,
snel hematomen, lang nabloeden van wondjes
o Te weinig granulocyten met verhoogde kans op infectie, koorts
o Anorexie
o Verdachte adenopathie: vergrote, weinig pijnlijke lymfeklieren thv hals, oksel , liezen
o Bot- of gewrichtspijn
o Centraal zenuwstelsel: leukemische meningitis


DIAGNOSTIEK

 Bloedonderzoek
o Anemie
o Trombocytopenie
 Meer onderzoeken voor diagnose te stellen
 Beenmergaspiraat en beenmergbiopsie
o Meer dan 25% lymfoblasten
 Lumbale punctie
o Aantasting van het centraal zenuwstelsel op te sporen
 Beeldvorming
o Abnormale bevindingen in het skelet
o Botabnormaliteiten
o Vergrote lymfeklieren ( bij T-cel leukemie)
o Echo: vergroting van lever en milt


BEHANDELING MET CONVENTIONELE CHEMOTHERAPIE

 = spoedopname wegen verhoogd gevaar op
o Bloeding
o Snelle toename van de leukemische massa
o extreme anemie


INDUCTIEFASE

 Remissie te induceren
 De totale leukemische massa gedaald is tot op het peil waarop geen leukemische cellen in het bloed
kunnen aangetoond worden
 5-tal weken
 Pre-fase
o Corticoïden
o Afbraak van de tumorcellen
o Gevaar voor tumorlysissyndroom
 Hyperuricemie
 Hyperkaliëmie
 Hyperfosfatemie
 Secundair nierfalen

2

,  Pathofysiologie
 Vernietiging van tumorcellen  veel urinezuur vrij
 Urinezuur kan neerslaan in de nier nierinsufficiëntie
 Preventie: extra hydratatie met alkaliniserende infusen
 pH van urine opvolgen: minder dan 7  arts verwittigen, extra
natriumcarbonaat voorgeschreven
 Allopurinol  vermindering van urinezuur
 Kalium en fosfaat vrij  eventueel corrigeren via infuus
o supportieve therapie
 transfusiebehoefte  toediening van packed cells of bloedplaatjes
 om weerstand te verhogen  immoglobulines
 profylactische behandeling van centraal zenuwstelsel  preventie voor leukemische
meningitis door intrathecale inspuitingen met hoge dosis methotrexaat
 methotrexaat
 Om zijn werking in de hersenen te doen
 Op dag 42 wordt folinezuur gegeven om de schadelijke bijwerkingen te
voorkomen + extra spoelen via infuus
 1A-fase
o 4-tal weken
o Toedienen van verschillende chemotherapeutica en verder zetten van cortisone behandeling
o Hoe vroeger de remissie, hoe beter de prognose
 Minder dan 5% in therapieresistent
 Minder dan 3% overlijdt binnen de eerste weken tgv complicaties
 Hickmannkatheter geplaatst bij goed bloedbeeld omdat daarvoor de kans op
bloedingen te groot was
 Complete remissie= minder dan 5% blasten in het beenmerg
o Verleidelijk om te stoppen met de behandeling maar risico op recidief heel groot


DE CONSOLIDATIEFASE

 Voor kortdurende behandeling naar ziekenhuis
 Ongeveer 6 maanden
 Schema 1B
o Cyclofosfamide:2x tussenperiode van 4 weken
o Cytarabine:4 dagen met tussenperioden en 4x herhalen
o 6-mercaptopurinee: dagelijks per os
 Intervalfase
o Rustperiode van 2 weken
o Duurt 8 weken
o Profylactische behandeling van het CZS met methotrexaat
o IV duurt 24u en 5 dagen in ziekenhuis
o 4x en er tussen 1 week thuis
 Re-inductiefase
o Rustperiode van 2 weken
o 7 weken
o Analoge medicatie als in inductiefase en consolidatiefase maar voor korter periode en minder
intensief
o Dexamethasone in vrij hoge dosis gedurende 22 dagen  sterk in gewicht toe nemen en
verandering van karakter

3