European Societies
English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
European Parliament Europees Parlement Het Europees Parlement is het rechtstreeks verkozen
orgaan dat de burgers van de EU vertegenwoordigt.
Het heeft drie kernrollen: wetgevend, samen met de
Raad van de EU wetten aannemen; controlerend, de
Europese Commissie en andere EU-instellingen
democratisch controleren; en budgettair, samen met
de Raad de EU-begroting vaststellen. Het is dus
belangrijk omdat het de democratische legitimiteit van
EU-besluitvorming versterkt.
European Court of Europees Hof van Het Hof van Justitie van de Europese Unie is de
Justice Justitie hoogste rechter voor de interpretatie en toepassing
van EU-recht. Het zorgt ervoor dat EU-regels in alle
lidstaten op dezelfde manier worden uitgelegd en
toegepast. Het beslecht geschillen tussen
EU-instellingen, lidstaten, bedrijven en burgers, en
nationale rechters kunnen het Hof via een prejudiciële
vraag om uitleg vragen.
Schengen Agreement Schengenakkoord Het Schengenakkoord is een overeenkomst tussen
Europese landen die leidde tot het afschaffen van
controles aan de binnengrenzen tussen deelnemende
landen. Daardoor kunnen personen binnen de
Schengenzone in principe zonder paspoortcontrole
aan de grens reizen. Tegelijk vraagt Schengen
sterkere samenwerking rond buitengrenscontrole,
visa, politie en migratiebeleid.
1957 Treaty of Rome Verdrag van Rome Het Verdrag van Rome werd in 1957 ondertekend en
van 1957 richtte de Europese Economische Gemeenschap
(EEG) en Euratom op. De EEG wilde een
gemeenschappelijke markt creëren met vrij verkeer
van goederen, diensten, kapitaal en personen tussen
de lidstaten. Het verdrag legde daarmee een basis
voor de latere economische en politieke integratie van
de EU.
EU Regulation EU-verordening Een EU-verordening is een juridisch bindende regel
van de Europese Unie die rechtstreeks van
toepassing is in alle lidstaten. Lidstaten moeten een
verordening dus niet eerst omzetten in nationale
wetgeving. Dit instrument wordt gebruikt wanneer de
EU overal dezelfde regels wil laten gelden,
bijvoorbeeld voor productnormen, marktregels of
databescherming.
EU Directive EU-richtlijn Een EU-richtlijn is een bindend EU-instrument dat
lidstaten verplicht een bepaald resultaat te bereiken,
maar hun keuze laat over de vorm en middelen.
Lidstaten moeten de richtlijn omzetten in nationale
wetgeving binnen een bepaalde termijn. Richtlijnen
zorgen dus voor harmonisatie, maar laten meer
nationale beleidsruimte dan verordeningen.
,English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
EU Recommendation EU-aanbeveling Een EU-aanbeveling is een niet-bindend instrument
waarmee EU-instellingen lidstaten of andere actoren
adviseren een bepaalde beleidsrichting te volgen. Er
is geen juridische verplichting om een aanbeveling uit
te voeren. Toch kan ze politiek belangrijk zijn,
bijvoorbeeld binnen zachte coördinatie, omdat ze
verwachtingen, normen en beleidsdruk creëert.
Council of the EU Raad van de De Raad van de Europese Unie is de instelling waarin
Europese Unie nationale ministers van de lidstaten samenkomen
volgens beleidsdomein, bijvoorbeeld financiën,
landbouw, migratie of sociale zaken. De Raad deelt
de wetgevende en budgettaire macht met het
Europees Parlement. Hij vertegenwoordigt vooral de
belangen van de nationale regeringen binnen
EU-besluitvorming.
European Council Europese Raad De Europese Raad bestaat uit de staatshoofden en
regeringsleiders van de lidstaten, samen met de
voorzitter van de Europese Raad en de voorzitter van
de Commissie. Deze instelling bepaalt de algemene
politieke richting en prioriteiten van de EU, vooral bij
grote dossiers of crisissen. De Europese Raad maakt
meestal geen concrete wetten, maar zet de
strategische agenda.
European Europese De Europese Commissie is het uitvoerende orgaan
Commission Commissie van de EU en bewaakt het algemene Europese
belang. Ze heeft het bijna-exclusieve recht om nieuwe
EU-wetgeving voor te stellen, voert EU-beleid en
begroting uit en ziet toe op de naleving van EU-recht.
Daarom wordt ze vaak de motor van Europese
integratie en de hoeder van de verdragen genoemd.
Subsidiarity Subsidiariteits Subsidiariteit betekent dat beslissingen zo dicht
beginsel mogelijk bij de burger moeten worden genomen. De
EU mag alleen optreden wanneer lidstaten een doel
niet voldoende zelf kunnen bereiken en wanneer
optreden op EU-niveau duidelijk doeltreffender is. Het
principe begrenst dus EU-macht en beschermt
nationale, regionale en lokale bevoegdheden.
Treaty of Lisbon Verdrag van Het Verdrag van Lissabon trad in 2009 in werking en
Lissabon hervormde de werking van de EU na de mislukte
poging tot een Europese grondwet. Het versterkte het
Europees Parlement, breidde gekwalificeerde
meerderheid uit, gaf de EU een duidelijkere
institutionele structuur en maakte de Europese Raad
formeler. Ook de vaste voorzitter van de Europese
Raad en de functie van hoge vertegenwoordiger
werden belangrijker.
Maastricht Treaty Verdrag van Het Verdrag van Maastricht, officieel het Verdrag
Maastricht betreffende de Europese Unie, trad in 1993 in
werking. Het veranderde de EEG in de Europese Unie
en introduceerde de economische en monetaire unie
met de euro als einddoel. Het breidde de Europese
samenwerking ook uit naar domeinen zoals
buitenlands beleid, justitie en binnenlandse zaken.
, English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
Stability and Growth Stabiliteits- en Het Stabiliteits- en Groeipact is het begrotingskader
Pact Groeipact dat vooral eurolanden moet aanzetten tot gezonde
overheidsfinanciën. Het bouwt voort op de
Maastrichtnormen, zoals een begrotingstekort rond
maximaal 3% van het bbp en een overheidsschuld
rond maximaal 60% van het bbp. Het pact is
belangrijk omdat landen met één munt geen eigen
monetair beleid meer hebben en buitensporige
schulden de hele eurozone kunnen beïnvloeden.
Four freedoms Vier vrijheden De vier vrijheden vormen de kern van de interne
markt: vrij verkeer van goederen, diensten, personen
en kapitaal. Ze moeten nationale barrières tussen
lidstaten wegnemen zodat bedrijven, werknemers,
consumenten en investeerders makkelijker
grensoverschrijdend kunnen handelen en bewegen.
In de cursus zijn ze belangrijk omdat ze economische
integratie stimuleren, maar ook druk zetten op
nationale sociale en arbeidsmarktstelsels.
Single European Act Europese Akte De Europese Akte van 1986/1987 was een grote
verdragswijziging die de voltooiing van de interne
markt moest versnellen. Ze breidde
meerderheidsbesluitvorming uit, waardoor lidstaten
minder vaak met een veto gemeenschappelijke regels
konden blokkeren. Het verdrag gaf zo een sterke
impuls aan negatieve en positieve integratie binnen
de EU.
Single European Europese interne De Europese interne markt is een geïntegreerde
Market markt markt waarin goederen, diensten, personen en
kapitaal zo vrij mogelijk kunnen bewegen. Ze vereist
het afschaffen van tarieven en andere nationale
barrières, maar ook gemeenschappelijke of
geharmoniseerde regels rond normen, veiligheid en
concurrentie. De interne markt kan voordelen geven
zoals schaalvoordelen, meer concurrentie en lagere
prijzen, maar kan ook ongelijke ontwikkeling tussen
regio’s versterken.
Single Market Interne markt De interne markt is hetzelfde concept als de Single
European Market: één economische ruimte met de
vier vrijheden. Ze maakt de EU tot een grote
economische speler omdat bedrijven toegang krijgen
tot een veel grotere markt dan hun nationale markt.
Tegelijk creëert ze spanning omdat markten sterk
geïntegreerd zijn terwijl sociale, fiscale en
arbeidsmarktregels grotendeels nationaal blijven.
Comparative Comparatief Comparatief voordeel betekent dat landen voordeel
advantage in trade voordeel in handel halen uit specialisatie in goederen of diensten die zij
relatief goedkoper of efficiënter kunnen produceren
dan andere landen. Zelfs wanneer één land in
absolute zin productiever is in alles, kan handel nog
voordelig zijn als landen zich specialiseren volgens
hun relatieve voordeel. Dit principe verklaart waarom
vrijhandel binnen de interne markt economische winst
kan opleveren.
English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
European Parliament Europees Parlement Het Europees Parlement is het rechtstreeks verkozen
orgaan dat de burgers van de EU vertegenwoordigt.
Het heeft drie kernrollen: wetgevend, samen met de
Raad van de EU wetten aannemen; controlerend, de
Europese Commissie en andere EU-instellingen
democratisch controleren; en budgettair, samen met
de Raad de EU-begroting vaststellen. Het is dus
belangrijk omdat het de democratische legitimiteit van
EU-besluitvorming versterkt.
European Court of Europees Hof van Het Hof van Justitie van de Europese Unie is de
Justice Justitie hoogste rechter voor de interpretatie en toepassing
van EU-recht. Het zorgt ervoor dat EU-regels in alle
lidstaten op dezelfde manier worden uitgelegd en
toegepast. Het beslecht geschillen tussen
EU-instellingen, lidstaten, bedrijven en burgers, en
nationale rechters kunnen het Hof via een prejudiciële
vraag om uitleg vragen.
Schengen Agreement Schengenakkoord Het Schengenakkoord is een overeenkomst tussen
Europese landen die leidde tot het afschaffen van
controles aan de binnengrenzen tussen deelnemende
landen. Daardoor kunnen personen binnen de
Schengenzone in principe zonder paspoortcontrole
aan de grens reizen. Tegelijk vraagt Schengen
sterkere samenwerking rond buitengrenscontrole,
visa, politie en migratiebeleid.
1957 Treaty of Rome Verdrag van Rome Het Verdrag van Rome werd in 1957 ondertekend en
van 1957 richtte de Europese Economische Gemeenschap
(EEG) en Euratom op. De EEG wilde een
gemeenschappelijke markt creëren met vrij verkeer
van goederen, diensten, kapitaal en personen tussen
de lidstaten. Het verdrag legde daarmee een basis
voor de latere economische en politieke integratie van
de EU.
EU Regulation EU-verordening Een EU-verordening is een juridisch bindende regel
van de Europese Unie die rechtstreeks van
toepassing is in alle lidstaten. Lidstaten moeten een
verordening dus niet eerst omzetten in nationale
wetgeving. Dit instrument wordt gebruikt wanneer de
EU overal dezelfde regels wil laten gelden,
bijvoorbeeld voor productnormen, marktregels of
databescherming.
EU Directive EU-richtlijn Een EU-richtlijn is een bindend EU-instrument dat
lidstaten verplicht een bepaald resultaat te bereiken,
maar hun keuze laat over de vorm en middelen.
Lidstaten moeten de richtlijn omzetten in nationale
wetgeving binnen een bepaalde termijn. Richtlijnen
zorgen dus voor harmonisatie, maar laten meer
nationale beleidsruimte dan verordeningen.
,English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
EU Recommendation EU-aanbeveling Een EU-aanbeveling is een niet-bindend instrument
waarmee EU-instellingen lidstaten of andere actoren
adviseren een bepaalde beleidsrichting te volgen. Er
is geen juridische verplichting om een aanbeveling uit
te voeren. Toch kan ze politiek belangrijk zijn,
bijvoorbeeld binnen zachte coördinatie, omdat ze
verwachtingen, normen en beleidsdruk creëert.
Council of the EU Raad van de De Raad van de Europese Unie is de instelling waarin
Europese Unie nationale ministers van de lidstaten samenkomen
volgens beleidsdomein, bijvoorbeeld financiën,
landbouw, migratie of sociale zaken. De Raad deelt
de wetgevende en budgettaire macht met het
Europees Parlement. Hij vertegenwoordigt vooral de
belangen van de nationale regeringen binnen
EU-besluitvorming.
European Council Europese Raad De Europese Raad bestaat uit de staatshoofden en
regeringsleiders van de lidstaten, samen met de
voorzitter van de Europese Raad en de voorzitter van
de Commissie. Deze instelling bepaalt de algemene
politieke richting en prioriteiten van de EU, vooral bij
grote dossiers of crisissen. De Europese Raad maakt
meestal geen concrete wetten, maar zet de
strategische agenda.
European Europese De Europese Commissie is het uitvoerende orgaan
Commission Commissie van de EU en bewaakt het algemene Europese
belang. Ze heeft het bijna-exclusieve recht om nieuwe
EU-wetgeving voor te stellen, voert EU-beleid en
begroting uit en ziet toe op de naleving van EU-recht.
Daarom wordt ze vaak de motor van Europese
integratie en de hoeder van de verdragen genoemd.
Subsidiarity Subsidiariteits Subsidiariteit betekent dat beslissingen zo dicht
beginsel mogelijk bij de burger moeten worden genomen. De
EU mag alleen optreden wanneer lidstaten een doel
niet voldoende zelf kunnen bereiken en wanneer
optreden op EU-niveau duidelijk doeltreffender is. Het
principe begrenst dus EU-macht en beschermt
nationale, regionale en lokale bevoegdheden.
Treaty of Lisbon Verdrag van Het Verdrag van Lissabon trad in 2009 in werking en
Lissabon hervormde de werking van de EU na de mislukte
poging tot een Europese grondwet. Het versterkte het
Europees Parlement, breidde gekwalificeerde
meerderheid uit, gaf de EU een duidelijkere
institutionele structuur en maakte de Europese Raad
formeler. Ook de vaste voorzitter van de Europese
Raad en de functie van hoge vertegenwoordiger
werden belangrijker.
Maastricht Treaty Verdrag van Het Verdrag van Maastricht, officieel het Verdrag
Maastricht betreffende de Europese Unie, trad in 1993 in
werking. Het veranderde de EEG in de Europese Unie
en introduceerde de economische en monetaire unie
met de euro als einddoel. Het breidde de Europese
samenwerking ook uit naar domeinen zoals
buitenlands beleid, justitie en binnenlandse zaken.
, English concept Nederlands begrip Definitie in het Nederlands
Stability and Growth Stabiliteits- en Het Stabiliteits- en Groeipact is het begrotingskader
Pact Groeipact dat vooral eurolanden moet aanzetten tot gezonde
overheidsfinanciën. Het bouwt voort op de
Maastrichtnormen, zoals een begrotingstekort rond
maximaal 3% van het bbp en een overheidsschuld
rond maximaal 60% van het bbp. Het pact is
belangrijk omdat landen met één munt geen eigen
monetair beleid meer hebben en buitensporige
schulden de hele eurozone kunnen beïnvloeden.
Four freedoms Vier vrijheden De vier vrijheden vormen de kern van de interne
markt: vrij verkeer van goederen, diensten, personen
en kapitaal. Ze moeten nationale barrières tussen
lidstaten wegnemen zodat bedrijven, werknemers,
consumenten en investeerders makkelijker
grensoverschrijdend kunnen handelen en bewegen.
In de cursus zijn ze belangrijk omdat ze economische
integratie stimuleren, maar ook druk zetten op
nationale sociale en arbeidsmarktstelsels.
Single European Act Europese Akte De Europese Akte van 1986/1987 was een grote
verdragswijziging die de voltooiing van de interne
markt moest versnellen. Ze breidde
meerderheidsbesluitvorming uit, waardoor lidstaten
minder vaak met een veto gemeenschappelijke regels
konden blokkeren. Het verdrag gaf zo een sterke
impuls aan negatieve en positieve integratie binnen
de EU.
Single European Europese interne De Europese interne markt is een geïntegreerde
Market markt markt waarin goederen, diensten, personen en
kapitaal zo vrij mogelijk kunnen bewegen. Ze vereist
het afschaffen van tarieven en andere nationale
barrières, maar ook gemeenschappelijke of
geharmoniseerde regels rond normen, veiligheid en
concurrentie. De interne markt kan voordelen geven
zoals schaalvoordelen, meer concurrentie en lagere
prijzen, maar kan ook ongelijke ontwikkeling tussen
regio’s versterken.
Single Market Interne markt De interne markt is hetzelfde concept als de Single
European Market: één economische ruimte met de
vier vrijheden. Ze maakt de EU tot een grote
economische speler omdat bedrijven toegang krijgen
tot een veel grotere markt dan hun nationale markt.
Tegelijk creëert ze spanning omdat markten sterk
geïntegreerd zijn terwijl sociale, fiscale en
arbeidsmarktregels grotendeels nationaal blijven.
Comparative Comparatief Comparatief voordeel betekent dat landen voordeel
advantage in trade voordeel in handel halen uit specialisatie in goederen of diensten die zij
relatief goedkoper of efficiënter kunnen produceren
dan andere landen. Zelfs wanneer één land in
absolute zin productiever is in alles, kan handel nog
voordelig zijn als landen zich specialiseren volgens
hun relatieve voordeel. Dit principe verklaart waarom
vrijhandel binnen de interne markt economische winst
kan opleveren.
